Examkin

Soru

Zorluk: ZorDoğu Cephesi ve Gümrü Antlaşması

Gümrü Antlaşması'nda yer alan "Ermenistan Hükümeti, Türkiye tarafından kabul edilmeyen hiçbir antlaşmayı tanımayacağını ve Türkiye aleyhine başka devletlerle yapmış olduğu bütün antlaşmalardan vazgeçmeyi taahhüt eder." hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; bu durumun TBMM Hükümeti açısından doğurduğu temel diplomatik kazanım aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Sevr Antlaşması'nın geçersizliğinin uluslararası bir hukuk metniyle ilk kez tescil edilmesiCevap
  2. B
    Doğu sınırlarının bugünkü haliyle kesin ve değişmez olarak çizilmesi
  3. C
    İtilaf Devletleri arasındaki görüş ayrılıklarının ilk kez somut bir diplomatik krize dönüşmesi
  4. D
    Misak-ı Milli hedeflerinden ilk kez taviz verilerek bölgesel bir uzlaşıya varılması
  5. E
    Sovyet Rusya'nın TBMM üzerindeki siyasi ve askeri baskısının tamamen sona ermesi

Cevap

Gümrü Antlaşması'ndaki ilgili maddeler, Sevr Antlaşması'nın uluslararası alanda ilk kez reddedildiğini ve TBMM'nin meşruiyetinin bir dış devlet tarafından resmen kabul edildiğini kanıtlamaktadır.
Doğru yanıt, antlaşmanın hukuki içeriği ile doğrudan ilişkilidir. Ermenistan'ın 'Türkiye tarafından kabul edilmeyen hiçbir antlaşmayı tanımayacağını' beyan etmesi, o dönemde Türkiye'nin reddettiği tek temel belge olan Sevr Antlaşması'nın geçersizliğini hukuken onaylaması demektir. Bu durum TBMM'nin uluslararası alandaki ilk siyasi ve hukuki zaferidir.

Adım Adım Çözüm

1
Antlaşma maddesinin analiz edilmesi
Ermenistan, Türkiye'nin reddettiği (Sevr) antlaşmaları tanımayacağını kabul etmiştir.
Bu ifade, Sevr Antlaşması'nın Ermenistan üzerindeki hak iddialarından vazgeçtiği anlamına gelir.
2
TBMM'nin hukuki statüsünün değerlendirilmesi
TBMM, ilk kez uluslararası bir antlaşmaya 'Türkiye' ismiyle ve meşru bir taraf olarak imza atmıştır.
Ermenistan'ın TBMM ile masaya oturması, onu bir 'uluslararası hukuk öznesi' olarak tanıdığını gösterir.
3
Askeri ve diplomatik sonuçların birleştirilmesi
Kazım Karabekir Paşa'nın askeri zaferi, Sevr'in geçersizliğini belgeleyen bir diplomatik zafere dönüşmüştür.
Gümrü, TBMM'nin hem askeri hem de siyasi rüştünü ispatladığı ilk büyük belgedir.

Anahtar Kavram

Gümrü Antlaşması, Sevr Antlaşması'nı geçersiz kılan ve TBMM'yi tanıyan ilk uluslararası belgedir.

İpuçları

1
Antlaşma maddesindeki 'Türkiye tarafından kabul edilmeyen antlaşma' ifadesinin hangi belgeyi (Sevr) kastettiğini düşünün.
2
Ermenistan'ın Sevr'den vazgeçmesi, TBMM'nin uluslararası meşruiyeti için ne anlama gelir?
3
Gümrü Antlaşması'nın TBMM'nin imzaladığı 'ilk' antlaşma olması, hukuki açıdan 'tanınma' kavramıyla doğrudan ilişkilidir.

Daha Fazla Pratik

Doğu Cephesi'ndeki askeri başarının Batı Cephesi'ne (birlik kaydırılması) olan etkilerini inceleyen bir soru çözebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Soru kökündeki maddelerin 'hukuki tanınma' ve 'Sevr'in reddi' kavramlarıyla eşleşip eşleşmediğini kontrol ederek eleme yöntemiyle doğru cevaba ulaşılabilir.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Doğu Cephesi ve Gümrü Antlaşması

Bu konudan daha fazla soru