Soru

Zorluk: ZorHükümsüzlük ve Türleri (Yokluk, Butlan)

I. Durum: Birbirleriyle evlenmek isteyen bir çift, resmî evlendirme memuru huzurunda değil, yalnızca yakın arkadaşları ve aile büyükleri önünde bir tören düzenleyerek evlendiklerini beyan etmişlerdir.
II. Durum: Aralarında evlenme engeli bulunan tam kan kardeşler, yetkili bir evlendirme memuru önünde gerekli tüm şekil şartlarını yerine getirerek resmen evlenmişlerdir.

Türk hukuk sistemi uyarınca, bu iki farklı durumun tabi olduğu hükümsüzlük türleri aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla ve doğru olarak verilmiştir?

  1. Yokluk - Mutlak ButlanCevap
  2. B
    Mutlak Butlan - Yokluk
  3. C
    Yokluk - Nispi Butlan
  4. D
    Nispi Butlan - Mutlak Butlan
  5. E
    Yokluk - Tek taraflı bağlamazlık

Cevap

İlk durum kurucu unsur eksikliği nedeniyle 'Yokluk', ikinci durum ise emredici hukuk kurallarına aykırılık nedeniyle 'Mutlak Butlan' yaptırımına tabidir.
Türk hukukunda bir işlemin 'Yokluk' sayılması için, o işlemin kurucu unsurlarından birinin (örneğin evlilikte resmi memur) eksik olması gerekir. 'Mutlak Butlan'da ise kurucu unsurlar tamdır fakat işlemin içeriği emredici hükümlere, ahlaka veya kamu düzenine aykırıdır (örneğin yakın akrabaların evlenmesi). Bu nedenle doğru sıralama Yokluk ve Mutlak Butlan şeklindedir.

Adım Adım Çözüm

1
Hukuki işlemin kurucu unsurlarını analiz etme
Evlilik akdinde 'yetkili evlendirme memuru' işlemin oluşması için zorunlu bir kurucu unsurdur.
Kurucu unsurun yokluğu, işlemin hukuk dünyasında hiç doğmamasına yol açar.
2
Birinci durumun yaptırımını belirleme
Yetkili memur olmadan yapılan işlem 'Yokluk' ile sakattır.
İşlemin temel unsurlarından biri eksik olduğu için hukuken varlık kazanamaz.
3
İkinci durumun geçerlilik şartlarını analiz etme
Evlendirme memuru mevcut olduğu için işlem kurulmuştur ancak 'kan kardeşliği' emredici kurallara aykırıdır.
Resmi şekil tam olsa dahi, içeriğin kamu düzenine veya emredici hükümlere aykırı olması işlemi temelden geçersiz kılar.
4
İkinci durumun yaptırımını belirleme
Emredici hükme aykırı kurulan işlem 'Mutlak Butlan' ile sakattır.
Hukuki işlem doğmuştur ancak ölü doğmuştur; baştan itibaren geçersizdir.

Anahtar Kavram

Hükümsüzlük Türleri: Kurucu unsur eksikliği (Yokluk) ile geçerlilik şartı eksikliği (Butlan) ayrımı.

İpuçları

1
İşlemin 'doğması' için gereken bir unsur mu eksik, yoksa işlem doğmuş ama 'yasak' mı?
2
Resmi nikah memuru olmadan evlilik akdi hiç başlamış sayılmaz. Kardeşlik bağı ise bir evlenme engelidir.
3
Kurucu unsur eksikliği = Yokluk; Emredici hükme aykırılık = Mutlak Butlan.

Daha Fazla Pratik

İrade sakatlıkları (hata, hile, ikrah) durumunda hangi yaptırımın (Nispi Butlan) uygulandığını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla