Soru

Zorluk: ZorCumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğu

1982 Anayasası’na göre, Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu ve bu kapsamda yürütülen Meclis soruşturması süreciyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Soruşturma önergesi, Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının üçte iki çoğunluğuyla verilir.
  2. B
    Meclisteki siyasi parti grupları, Cumhurbaşkanı hakkında açılan Meclis soruşturmasıyla ilgili görüşme yapabilir ve bu konuda bağlayıcı karar alabilirler.
  3. Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi seçimlerinin yenilenmesine dair karar alamaz.Cevap
  4. D
    Yüce Divan yargılaması üç ay içinde tamamlanır; bu süre içinde tamamlanamaması hâlinde soruşturma dosyası kendiliğinden düşer.
  5. E
    Yüce Divan’da yargılanmaya başlanan Cumhurbaşkanının Cumhurbaşkanlığı sıfatı, davanın açılmasıyla birlikte askıya alınır ve yerine Cumhurbaşkanı Yardımcısı vekalet eder.

Cevap

Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanının TBMM seçimlerini yenileme yetkisi kısıtlanır.
Anayasa’nın 105. maddesinin 4. fıkrasına göre; 'Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı seçim kararı alamaz.' Bu düzenleme, Meclis denetimi altındaki Cumhurbaşkanının, Meclisi feshederek kendisi hakkındaki soruşturmayı etkisiz hale getirmesini engellemeyi amaçlayan emredici bir hükümdür.

Adım Adım Çözüm

1
Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu için gereken başlangıç şartlarını belirle.
Soruşturma önergesi için üye tamsayısının salt çoğunluğu (301301), soruşturma açılması için beşte üç (360360) gizli oy gereklidir.
Sürecin anayasal aşamalarını ve sayısal yeter sayılarını ayırt etmek gerekir.
2
Soruşturma açılması kararının hukuki sonuçlarını analiz et.
Soruşturma açılmasına karar verilen bir Cumhurbaşkanı, Anayasa'nın 105. maddesi gereği seçimleri yenileme (fesih) kararı alamaz.
Yürütme organının yasama denetiminden kaçmasını engelleyen özel bir hükmü tespit etmek.
3
Yüce Divan süreci ve sonuçlarını değerlendir.
Üye tamsayısının üçte ikisi (400400) ile Yüce Divan'a sevk edilir. Mahkûmiyet, ancak seçilmeye engel bir suç ise görevi sona erdirir.
Yargılama süreci ile görevin sona ermesi arasındaki bağıntıyı kurmak.

Anahtar Kavram

Meclis Soruşturması ve Cumhurbaşkanının Seçim Yenileme Yasağı

İpuçları

1
Cumhurbaşkanı hakkında soruşturma açıldıktan sonra Meclisi fesh ederek denetimden kaçabilir mi?
2
Anayasa'nın 105. maddesinde soruşturma altındaki bir yürütme başının 'seçim yenileme' yetkisine getirilen sınırlamayı hatırlayın.

Daha Fazla Pratik

Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların cezai sorumluluğundaki usul farklarını (Cumhurbaşkanı ile benzerliklerini) inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla