Examkin

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğu

70 soru

Soru 1Soru →

1982 Anayasası’nın yürürlükteki hükümlerine göre, Cumhurbaşkanının bir suç işlediği iddiasıyla cezai sorumluluğuna gidilmesi ve Meclis soruşturması süreci ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Soruşturma komisyonu raporunun Genel Kurulda görüşülmesinin ardından, üye tamsayısının salt çoğunluğunun gizli oyuyla Cumhurbaşkanının Yüce Divana sevkine karar verilir.

Cevap

Soruşturma komisyonu raporunun ardından Yüce Divana sevk için salt çoğunluk değil, üye tamsayısının üçte iki çoğunluğunun (400 milletvekili) gizli oyu gerekmektedir.
Cumhurbaşkanının Yüce Divana sevk edilebilmesi için TBMM Genel Kurulunda yapılacak gizli oylamada üye tamsayısının üçte iki çoğunluğuna (400 milletvekili) ulaşılması şarttır. Seçeneklerde belirtilen 'salt çoğunluk' (301) ifadesi sadece soruşturma önergesinin verilmesi için yeterlidir; yargılama aşamasına geçiş için yeterli değildir.

Adım Adım Çözüm

1
Önerge aşamasını incele
Üye tamsayısının salt çoğunluğu (301 milletvekili) gerekir.
Sürecin resmi olarak başlaması için gereken ilk sayısal eşiktir.
2
Soruşturma açılması kararını incele
Üye tamsayısının beşte üçü (360 milletvekili) gizli oyu gerekir.
Komisyon kurulması ve incelemenin derinleşmesi için gereken nitelikli çoğunluktur.
3
Yüce Divana sevk aşamasını incele
Üye tamsayısının üçte ikisi (400 milletvekili) gizli oyu gerekir.
Yargılamaya başlanması için gereken en yüksek nitelikli çoğunluk eşiğidir.
4
Hatalı ifadeyi tespit et
Yüce Divana sevk için 'salt çoğunluk' ifadesinin kullanıldığı seçenek yanlıştır.
Anayasa 105. madde açıkça üçte iki (400) oranını belirtir.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğu ve Meclis Soruşturması Karar Yeter Sayıları

İpuçları

1
Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğunda üç farklı sayısal eşik vardır: 301, 360 ve 400.
2
Yüce Divana sevk aşaması, sürecin en ağır yaptırımı olan yargılamayı başlattığı için en yüksek oy oranını gerektirir.
3
Anayasa'ya göre sevk için gerekli olan sayı, meclis üye tamsayısının üçte ikisidir.

Daha Fazla Pratik

Bakanların ve Cumhurbaşkanı yardımcılarının cezai sorumluluk sürecini de inceleyiniz; usuller Cumhurbaşkanı ile büyük oranda benzerlik gösterir.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 2Soru →

1982 Anayasası’na göre, Cumhurbaşkanı hakkında bir suç işlediği iddiasıyla işletilen meclis soruşturması süreciyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, seçimlerin yenilenmesi kararı alamaz.

Cevap

Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, seçimlerin yenilenmesi kararı alamaz.
1982 Anayasası'nın 105. maddesine göre, hakkında TBMM tarafından soruşturma açılmasına karar verilen (üye tamsayısının beşte üçü olan 360 milletvekilinin gizli oyuyla) Cumhurbaşkanı, bu aşamadan sonra meclis seçimlerinin yenilenmesine (erken seçim kararı almaya) karar veremez. Bu kural, Cumhurbaşkanı'nın yargısal süreçten kaçınmak için yasama organını feshetmesini engellemeye yöneliktir.

Adım Adım Çözüm

1
Meclis soruşturması sürecinin aşamalarını belirle.
Önerge (301), Soruşturma Açılması Kararı (360), Komisyon Raporu ve Yüce Divan'a Sevk (400) aşamaları mevcuttur.
Cezai sorumluluk süreci belirli nitelikli çoğunluklara bağlanmıştır.
2
Sürecin Cumhurbaşkanı'nın yetkileri üzerindeki etkisini incele.
Soruşturma açılmasına karar verildiği andan itibaren Cumhurbaşkanı'nın seçimleri yenileme yetkisi kısıtlanır.
Yargılama sürecinin manipüle edilmesini veya seçim yoluyla yargıdan kaçılmasını önlemek amaçlanmıştır.
3
Anayasa metni ile seçenekleri karşılaştır.
Mevcut düzenlemeye göre doğru ifadenin seçim yasağı olduğu görülür.
105. maddede bu yasak açıkça hüküm altına alınmıştır.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğu ve Meclis Soruşturması Usulü

İpuçları

1
Cezai sorumluluk sürecinde Cumhurbaşkanı'nın bazı yetkileri dondurulur veya yasaklanır.
2
Özellikle meclisi etkileyebilecek en güçlü yetkilerden biri olan 'seçimlerin yenilenmesi' yetkisine odaklanın.
3
Soruşturma açılmasına karar verilen (360 oy aşaması) bir Cumhurbaşkanı artık erken seçim kararı alamaz.

Daha Fazla Pratik

Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların cezai sorumluluğundaki oy sayılarını ve usul benzerliklerini inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 3Soru →

1982 Anayasası'nın güncel hükümlerine göre, Cumhurbaşkanı hakkında bir suç işlediği iddiasıyla Meclis soruşturması açılabilmesi için TBMM üye tamsayısının en az kaç milletvekili tarafından soruşturma önergesi verilmesi gereklidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Üye tamsayısının salt çoğunluğu (301301 milletvekili)

Cevap

Cumhurbaşkanı hakkında soruşturma önergesi verilebilmesi için üye tamsayısının salt çoğunluğu (301 milletvekili) şarttır.
1982 Anayasası'nın 105. maddesine göre, Cumhurbaşkanı hakkında bir suç işlediği iddiasıyla TBMM üye tamsayısının salt çoğunluğunun (301301 milletvekili) vereceği önergeyle soruşturma açılması istenebilir.

Adım Adım Çözüm

1
Sürecin hangi aşamasının sorulduğunu belirleme
Soru, Meclis soruşturması sürecinin ilk adımı olan 'önerge' (teklif) aşamasını sormaktadır.
Anayasa'da her aşama (önerge, soruşturma açılması, Yüce Divan'a sevk) için farklı nitelikli çoğunluklar belirlenmiştir.
2
2017 Anayasa değişikliği sonrası sayısal verileri hatırlama
Önerge için 301301, Soruşturma açılması için 360360, Yüce Divan'a sevk için 400400 milletvekili gereklidir.
600 milletvekilinden oluşan TBMM'de bu sayılar sırasıyla salt çoğunluk, beşte üç ve üçte ikiye denk gelmektedir.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğu ve TBMM Karar Çoğunlukları
Tahmini Süre:35s
Soru 4Soru →

Cumhurbaşkanı hakkında bir suç işlediği iddiasıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından yürütülen cezai sorumluluk süreciyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, seçimlerin yenilenmesine karar veremez.

Cevap

Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, seçimlerin yenilenmesine karar veremez.
1982 Anayasası'nın 105. maddesine göre, hakkında Meclis soruşturması açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi seçimlerinin yenilenmesine karar veremez. Bu hüküm, soruşturma sürecindeki bir Cumhurbaşkanının yasama organını feshederek yargılamadan kaçmasını veya süreci etkilemesini önlemeyi amaçlar.

Adım Adım Çözüm

1
Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu sürecindeki kısıtlamaları incelemek.
Anayasa'nın 105. maddesinde bu sürecin hukuki sonuçları düzenlenmiştir.
Soruşturma altındaki bir yürütme organının yasama organı üzerinde baskı kurmasını engellemek.
2
Seçim kararı alma yetkisini kontrol etmek.
Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı'nın seçim kararı alması (Meclis'i feshetmesi) yasaklanmıştır.
Yargılama sürecinin selameti ve kuvvetler ayrılığı ilkesinin korunması.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğu ve Meclis Soruşturması Kısıtlamaları
Tahmini Süre:1m 0s
Soru 5Soru →

1982 Anayasası'na göre, Cumhurbaşkanı hakkında bir suç işlediği iddiasıyla işletilen cezai sorumluluk süreci ve bu sürecin hukuki sonuçlarına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: TBMM üye tamsayısının üçte iki çoğunluğunun gizli oyuyla Yüce Divana sevk kararı verilen Cumhurbaşkanının seçilmeye engel bir suçtan mahkûm edilmesi hâlinde Cumhurbaşkanlığı sıfatı kendiliğinden sona erer.

Cevap

Cumhurbaşkanının Yüce Divana sevki için TBMM'nin üçte iki (400) gizli oyu gerekir ve seçilmeye engel bir suçtan mahkûmiyet durumunda görevi kendiliğinden sona erer.
Seçilmeye engel bir suçtan mahkûmiyetin görevi kendiliğinden sona erdirmesi ve bu kararın TBMM'nin üçte iki çoğunluğuyla alınması, 2017 Anayasa değişikliğiyle getirilen güncel ve doğru prosedürdür.

Adım Adım Çözüm

1
Önerge Aşamasını Belirleme
Üye tamsayısının salt çoğunluğu (301301 milletvekili) gerekir.
Sürecin resmen başlayabilmesi için ilk adım önergedir.
2
Soruşturma Açılması Kararını İnceleme
Üye tamsayısının beşte üçü (360360 milletvekili) gizli oyla karar verir.
İddianın araştırılması için Meclis'te nitelikli çoğunluk aranır.
3
Yüce Divana Sevk Kararını Kontrol Etme
Üye tamsayısının üçte ikisi (400400 milletvekili) gizli oyla karar verir.
Yargılama aşamasına geçiş en yüksek sayısal eşiğe bağlanmıştır.
4
Yargılama Sonucunu Değerlendirme
Seçilmeye engel bir suçtan mahkûmiyet görevi sona erdirir.
Anayasa'nın 105. maddesi gereğince suçun niteliği görevin devamını belirler.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluk Süreci

İpuçları

1
Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu için TBMM'de üç farklı sayısal eşik (301,360,400301, 360, 400) bulunur.
2
Yargılama sonucunda görevin sona ermesi için mahkûmiyetin 'milletvekili seçilmeye engel' bir suçtan olması gerekir.
3
Yüce Divana sevk kararı TBMM üye tamsayısının 2/32/3 çoğunluğuyla ve mutlaka gizli oylamayla alınır.

Daha Fazla Pratik

Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların cezai sorumluluk sürecini Cumhurbaşkanı ile kıyaslayarak inceleyiniz.
Tahmini Süre:3m 0s
Soru 6Soru →

1982 Anayasası’na göre, Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğuna ilişkin Meclis soruşturması süreci ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Cumhurbaşkanının Yüce Divana sevk edilebilmesi için Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının beşte üç çoğunluğunun gizli oyu yeterlidir.

Cevap

Cumhurbaşkanının Yüce Divana sevk edilebilmesi için Meclis üye tamsayısının üçte iki (400400) çoğunluğunun oyu gereklidir; beşte üç (360360) çoğunluk sadece soruşturma açılması kararı için yeterlidir.
Seçeneklerde belirtilen 'beşte üç çoğunluk' (360360 oy), Meclisin sadece 'soruşturma açılmasına' karar vermesi için yeterlidir. Ancak dosyanın tekemmül edip Cumhurbaşkanının Yüce Divan sıfatıyla Anayasa Mahkemesi'nde yargılanmak üzere gönderilmesi (sevk edilmesi) için üye tamsayısının 'üçte iki' (400400 oy) çoğunluğu şarttır.

Adım Adım Çözüm

1
Önerge aşamasını kontrol et.
Üye tamsayısının salt çoğunluğu (301301) ile önerge verilir.
Süreci başlatmak için gerekli asgari sayı budur.
2
Soruşturma açılması kararını kontrol et.
Üye tamsayısının beşte üçü (360360) gizli oyla karar verir.
Meclis soruşturmasının resmi olarak başlaması ve komisyon kurulması için bu nitelikli çoğunluk aranır.
3
Yüce Divana sevk aşamasını kontrol et.
Üye tamsayısının üçte ikisi (400400) gizli oyla sevk kararı alır.
Yargılama aşamasına geçiş için Anayasa daha yüksek bir nitelikli çoğunluk (2/3) öngörmüştür.
4
Sonuçları analiz et.
Soruşturma açılan Cumhurbaşkanı seçim kararı alamaz ve seçilmeye engel bir suçtan mahkûm olursa görevi sona erer.
Anayasa m. 105 gereği yürütmenin sürekliliği ve hukuki denetim dengesi korunur.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğunda karar yeter sayıları ve usulü.

İpuçları

1
Meclis soruşturması sürecinde üç farklı kademeli sayısal eşik (301,360,400301, 360, 400) bulunduğunu hatırlayın.
2
Dosyanın TBMM'den çıkıp Anayasa Mahkemesi'ne (Yüce Divan) gitmesi için gereken en yüksek nitelikli çoğunluğa odaklanın.
3
600600 milletvekilinin üçte ikisi olan 400400 sayısı, Yüce Divana sevk için şarttır.

Daha Fazla Pratik

Meclis soruşturması komisyonunun rapor hazırlama sürelerini ve ek süre hakkını inceleyerek süreci pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 7Soru →

1982 Anayasası’nda 2017 yılında yapılan değişiklikler dikkate alındığında, Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu ve bu kapsamdaki yargılama süreci ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yüce Divan’a sevk edilen Cumhurbaşkanının görevi bu aşamada askıya alınır ve yargılama tamamlanana kadar yerine Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı vekalet eder.

Cevap

Yüce Divan’a sevk edilen Cumhurbaşkanının görevinin askıya alınması ve yerine TBMM Başkanı’nın vekalet etmesi bilgisi yanlıştır.
Cumhurbaşkanının Yüce Divan’a sevk edilmesi, anayasal olarak görevinin askıya alınması sonucunu doğurmaz; Cumhurbaşkanı ancak seçilmeye engel bir suçtan kesin olarak mahkûm edilirse görevi sona erer. Ayrıca, mevcut sistemde Cumhurbaşkanlığı makamına vekalet etme yetkisi Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı'na değil, Cumhurbaşkanı Yardımcısı'na aittir.

Adım Adım Çözüm

1
Önerge aşamasını değerlendir.
Üye tamsayısının salt çoğunluğu (301301) gereklidir.
Anayasa 105. madde gereği sürecin başlangıcıdır.
2
Soruşturma açılması kararını değerlendir.
Üye tamsayısının beşte üçü (360360) gereklidir.
Meclis genel kurulunun soruşturmayı başlatma iradesidir.
3
Yüce Divan'a sevk aşamasını değerlendir.
Üye tamsayısının üçte ikisi (400400) gereklidir.
Yargılama aşamasına geçiş için gereken en yüksek nitelikli çoğunluktur.
4
Görev süresi ve vekalet durumunu kontrol et.
Görev askıya alınmaz, sadece seçim kararı alınamaz; vekalet Cumhurbaşkanı Yardımcısı tarafından yürütülür.
2017 değişikliği ile yürütme yapısı ve vekalet sistemi tamamen değiştirilmiştir.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğu (Madde 105)

İpuçları

1
Cezai sorumluluk sürecinde sadece 'seçimleri yenileme' yetkisinin kısıtlandığını hatırlayın.
2
2017 değişiklikleri ile TBMM Başkanı'nın vekalet yetkisinin kime devredildiğine odaklanın.
3
Cumhurbaşkanının görevinin sona ermesi için sadece Yüce Divan'a sevk edilmek yeterli midir yoksa bir mahkûmiyet şartı var mıdır?

Daha Fazla Pratik

Bakanlar ve Cumhurbaşkanı yardımcılarının cezai sorumluluk süreçlerini (Madde 106) Cumhurbaşkanının süreci ile karşılaştırarak benzerlik ve farkları not ediniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 8Soru →

Cumhurbaşkanı hakkında bir suç işlediği iddiasıyla TBMM tarafından Meclis soruşturması açılmasına karar verilmesiyle başlayan ve Yüce Divan yargılamasıyla devam eden hukuki süreçte; aşağıdakilerden hangisinin gerçekleşmesi anayasal olarak mümkün değildir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı'nın, Meclis çalışmalarının aksadığı gerekçesiyle TBMM seçimlerinin yenilenmesine karar vermesi

Cevap

Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı'nın seçimlerin yenilenmesine karar vermesi anayasal olarak yasaklanmış bir işlemdir.
Doğru seçenek olan ifade anayasal olarak imkansızdır çünkü 1982 Anayasası'nın 105105. maddesinin son fıkrası açıkça 'Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, seçimlerin yenilenmesine karar veremez' hükmünü içermektedir. Bu hüküm, Cumhurbaşkanı'nın kendisi hakkında yürütülen denetim sürecini engellemek için Meclis'i feshetmesini önleyen bir emniyet mekanizmasıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Soruşturma açılma kararının hukuki etkilerini analiz et.
Soruşturma açılmasına karar verildiği andan itibaren Cumhurbaşkanı'nın fesih (seçim yenileme) yetkisi kısıtlanır.
Anayasa'nın 105105. maddesi, yasama organının denetim sürecini korumak için bu yasağı açıkça koymuştur.
2
Yüce Divan yargılama usullerini değerlendir.
Yargılama 33 ay içinde tamamlanmalıdır; gerekirse 33 aylık ek süre verilir. Bu süreçte Cumhurbaşkanı görevine devam eder.
Yargılamanın makul sürede bitirilmesi ve masumiyet karinesi gereği görevde kalması esastır.
3
Mahkûmiyetin göreve etkisini incele.
Her mahkûmiyet görevi sona erdirmez; sadece 'seçilmeye engel bir suçtan' mahkûmiyet halinde görev kendiliğinden sona erer.
Anayasa, suçun niteliği ile makamın devamlılığı arasında bir denge kurmuştur.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğu ve Meclis Soruşturması Kısıtlamaları

İpuçları

1
Meclis soruşturması açılmasına karar verilmesi, Cumhurbaşkanı'nın bazı anayasal yetkilerini kısıtlar.
2
Cumhurbaşkanı'nın kendi hakkındaki soruşturmayı engellemek için kullanabileceği en güçlü yetki hangisi olabilir?
3
Anayasa'nın 105105. maddesi, soruşturma altındaki Cumhurbaşkanı'nın Meclis'i feshetmesini (seçimleri yenilemesini) yasaklar.

Daha Fazla Pratik

Cumhurbaşkanı Yardımcıları ve Bakanların cezai sorumluluğu ile Cumhurbaşkanı'nın süreci arasındaki farkları ve benzerlikleri (özellikle seçim yenileme yasağı yönünden) inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 9Soru →

1982 Anayasası'na göre, Cumhurbaşkanı'nın cezai sorumluluğu ve Meclis soruşturması süreci ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin üye tamsayısının beşte üç çoğunluğuyla onay vermesi şartıyla seçimlerin yenilenmesine karar verebilir.

Cevap

Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı'nın seçimlerin yenilenmesine karar verebileceğini belirten ifade yanlıştır.
1982 Anayasası'nın 105. maddesine göre, hakkında Meclis soruşturması açılmasına karar verilen bir Cumhurbaşkanı, seçimlerin yenilenmesi (erken seçim) kararı alamaz. Bu kısıtlama, soruşturma sürecinin selameti ve yasama organının denetim yetkisinin korunması amacıyla getirilmiş mutlak bir yasaktır. Meclis'in herhangi bir çoğunlukla onay vermesi bu yasağı kaldırmaz.

Adım Adım Çözüm

1
Cumhurbaşkanı'nın cezai sorumluluğu sürecindeki kısıtlamaları incelemek.
Anayasa'nın 105. maddesinin 4. fıkrasına ulaşılır.
Soruşturma sürecindeki hukuki kısıtlamaları belirlemek için.
2
Madde 105/4 hükmünü analiz etmek.
'Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı seçim kararı alamaz' hükmü görülür.
Cumhurbaşkanı'nın soruşturma altındayken yetkilerinin nasıl sınırlandığını anlamak için.
3
Önerilen seçeneklerdeki 'seçimlerin yenilenmesine karar verebilir' ifadesini bu hükümle karşılaştırmak.
Seçeneğin Anayasa'daki mutlak yasakla çeliştiği tespit edilir.
Yanlış olan hukuki bilgiyi teyit etmek için.
4
Diğer nitelikli çoğunlukları ve komisyon yapısını doğrulamak.
301 (önerge), 360 (soruşturma kararı), 400 (sevk) sayıları ve 15 kişilik kura usulü komisyon yapısı doğrudur.
Sürecin tamamına hakim olup olmadığını kontrol etmek için.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğu ve Görev Süresi Kısıtlamaları

İpuçları

1
Cumhurbaşkanı hakkında soruşturma açılması kararı (360 oy), normal işleyişten farklı bir hukuki statü yaratır.
2
Anayasa, soruşturma altındaki bir yürütme başının, kendisini denetleyen Meclis'i seçim yoluyla dağıtmasını engellemek istemiştir.
3
Anayasa'nın 105. maddesinin 4. fıkrasına göre; hakkında soruşturma açılan Cumhurbaşkanı'nın seçim kararı alma yetkisi elinden alınır.

Daha Fazla Pratik

Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların cezai sorumluluğu ile Cumhurbaşkanı'nın süreci arasındaki benzerlik ve farkları karşılaştırınız.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 10Soru →

1982 Anayasası’nın güncel hükümleri uyarınca, Cumhurbaşkanı hakkında bir suç işlediği iddiasıyla işletilen Meclis soruşturması süreci ve bu sürecin Cumhurbaşkanının yetkilerine etkisiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Hakkında Meclis soruşturması açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, bu aşamadan itibaren TBMM ve Cumhurbaşkanlığı seçimlerinin yenilenmesine dair herhangi bir karar alamaz.

Cevap

Meclis soruşturması açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanının seçimleri yenileme yetkisi kısıtlanır ve seçim kararı alamaz.
Anayasa'nın 105105. maddesinin 44. fıkrasında yer alan 'Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı seçim kararı alamaz' hükmü gereğince, soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanının seçimleri yenileme yetkisi anayasal olarak engellenmiştir. Bu hüküm, yasama organının denetim gücünü korumayı amaçlar.

Adım Adım Çözüm

1
Önerge Aşaması
Üye tamsayısının salt çoğunluğu (301301) ile önerge verilir.
Süreci başlatmak için gerekli asgari katılım şartıdır.
2
Soruşturma Açılması Kararı
Görüşmelerden sonra üye tamsayısının beşte üçü (360360) ile gizli oylama yapılır.
Nitelikli çoğunluk sağlandığında soruşturma resmen açılır.
3
Yetki Kısıtlamasının İncelenmesi
Anayasa madde 105105 uyarınca, soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı artık seçimlerin yenilenmesine karar veremez.
Soruşturma altındaki bir yürütme başının Meclis'i feshederek yargılamadan kaçmasını önlemek amaçlanır.
4
Komisyon ve Sevk
1515 kişilik komisyon raporunu sunar, üye tamsayısının üçte ikisi (400400) ile Yüce Divan'a sevk kararı alınır.
Yargılama aşamasına geçiş için en yüksek nitelikli çoğunluk şartı aranır.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğunda Seçim Kararı Alma Yasağı

İpuçları

1
Meclis soruşturması aşamalarındaki sayısal çoğunluklara (301301, 360360, 400400) dikkat edin.

Daha Fazla Pratik

Yüce Divan sıfatıyla yargılama yapan Anayasa Mahkemesinin karar sürelerini ve bu kararların kesinliğini inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 11Soru →

Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğuna ilişkin Meclis soruşturması prosedürü ve bu sürecin doğurduğu anayasal sonuçlarla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, bu aşamadan itibaren Türkiye Büyük Millet Meclisi seçimlerinin yenilenmesine karar veremez.

Cevap

Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanının seçimlerin yenilenmesine karar veremeyeceğine dair anayasal hüküm doğrudur.
1982 Anayasası'nın 105. maddesinin ilgili fıkrası uyarınca, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından üye tamsayısının beşte üç çoğunluğuyla (360360 milletvekili) soruşturma açılmasına karar verildiği andan itibaren Cumhurbaşkanı, seçimlerin yenilenmesine karar veremez. Bu kural, anayasal denetimin etkinliğini korumak adına getirilmiş bir 'kendini koruma' mekanizmasıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Meclis soruşturması sürecinin sayısal eşiklerini analiz edin.
Önerge için en az 301301 imza, soruşturma açılması kararı için 360360 (3/53/5) gizli oy ve Yüce Divan'a sevk için 400400 (2/32/3) gizli oy gereklidir.
Sürecin her aşamasında meclis denetiminin ağırlığını ve ciddiyetini artırmak amacıyla kademeli nitelikli çoğunluklar belirlenmiştir.
2
Soruşturma açılması kararının yürütme erki üzerindeki kısıtlayıcı etkisini inceleyin.
Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanının seçimleri yenileme (meclisi feshetme) yetkisi kısıtlanır.
Bu düzenleme, Cumhurbaşkanının kendisini denetleyen meclisi seçim kararı alarak saf dışı bırakmasını ve denetimden kaçmasını önlemeyi amaçlar.
3
Yargılama sonrası görevin sona erme biçimini teyit edin.
Seçilmeye engel bir suçtan mahkûmiyet halinde görev kendiliğinden sona erer.
Anayasa, mahkûmiyetin kesinleşmesinin hukuki sonucu olarak herhangi bir ara işlem gerekmeksizin makamın düşmesini öngörmüştür.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanının Meclis soruşturması prosedürü ve bu süreçteki yetki kısıtlamaları (Seçim yenileme yasağı).
Tahmini Süre:3m 0s
Soru 12Soru →

1982 Anayasası’nın yürürlükteki hükümlerine göre, bir suç işlediği iddiasıyla hakkında Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından soruşturma açılmasına karar verilen bir Cumhurbaşkanı, bu süreçte aşağıdaki yetkilerinden hangisini kullanamaz?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Seçimlerin yenilenmesine karar verme

Cevap

Soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, seçimlerin yenilenmesine karar verme yetkisini kullanamaz.
1982 Anayasası'nın 105. maddesine göre, Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının beşte üç çoğunluğuyla (360 milletvekili) Cumhurbaşkanı hakkında soruşturma açılmasına karar verildiği takdirde, Cumhurbaşkanı'nın yetkileri kısıtlanmaktadır. Bu kısıtlamaya göre, hakkında soruşturma açılan Cumhurbaşkanı 'seçimlerin yenilenmesine karar verme' (seçim kararı alma) yetkisini kullanamaz. Bu kuralın amacı, soruşturma sürecindeki bir yürütme organının yasama organını feshederek denetimden kaçmasını önlemektir.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasa'nın 105. maddesinin incelenmesi
Cumhurbaşkanı'nın cezai sorumluluğu ve Meclis soruşturması usulü tespit edilir.
Soruşturma sürecinin hukuki sonuçlarını belirlemek için temel hukuki dayanak budur.
2
Soruşturma açılması kararının (360 oy) sonuçlarının değerlendirilmesi
Soruşturma açılmasına karar verildiğinde Cumhurbaşkanı'nın görevine devam ettiği ancak bir yetkisinin yasaklandığı görülür.
Anayasa, soruşturma altındaki yürütmenin meşruiyetini korumak için bazı kısıtlamalar öngörmüştür.
3
Spesifik yasağın belirlenmesi
Anayasa m. 105/4 uyarınca 'Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı seçim kararı alamaz.' hükmüne ulaşılır.
Soruşturma altındaki bir Cumhurbaşkanı'nın meclisi feshederek denetimden kaçmasını engellemek amaçlanmıştır.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanının Meclis Soruşturması Sürecindeki Yetki Kısıtlaması

İpuçları

1
Cumhurbaşkanı hakkında soruşturma açılsa bile görevi hemen sona ermez.
2
Soruşturma sürecinde Cumhurbaşkanı'nın meclisi denetimden kaçırmak için kullanabileceği en kritik yetki hangisi olabilir?
3
Anayasa'nın 105. maddesi, soruşturma altındaki bir Cumhurbaşkanı'nın seçim kararı almasını açıkça yasaklamıştır.

Daha Fazla Pratik

Cumhurbaşkanı'nın Yüce Divan'a sevk edilmesi için gereken üye tamsayısı oranını ve sonucunda hangi durumda görevinin sona ereceğini tekrar edin.
Tahmini Süre:50s
Soru 13Soru →

1982 Anayasası’na göre, Cumhurbaşkanı hakkında bir suç işlediği iddiasıyla açılan Meclis soruşturması sürecinde kurulan Soruşturma Komisyonu'nun çalışma süresi ve raporun görüşülmesiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Soruşturma Komisyonu, raporunu iki ay içinde sunar; bu sürede bitirilemezse komisyona bir aylık yeni ve kesin bir süre verilir.

Cevap

Soruşturma Komisyonu'nun raporunu iki ay içinde sunması ve bitirilememesi halinde bir aylık kesin ek süre verilmesi ifadesi doğrudur.
1982 Anayasası'nın 105. maddesine göre, Cumhurbaşkanı hakkında açılan meclis soruşturmasında kurulan komisyon raporunu iki ay içinde sunar. Eğer bu süre yeterli gelmezse komisyona bir aylık yeni ve kesin bir ek süre verilir. Bu ifade anayasal metinle tam uyumludur.

Adım Adım Çözüm

1
Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu sürecindeki komisyon aşamasını incele.
Soruşturma açılmasına karar verilmesi durumunda 15 kişilik bir komisyon kurulur.
Anayasa süreci bu komisyonun incelemesine dayandırır.
2
Komisyonun çalışma sürelerini belirle.
Asli süre 2 ay, ek süre 1 aydır.
Anayasa'nın 105. maddesindeki emredici hüküm budur.
3
Rapor sonrası Genel Kurul sürecini doğrula.
Rapor dağıtıldıktan sonra 10 gün içinde görüşülür.
Sürecin hızlı ilerlemesi ve yasama denetiminin tamamlanması için bu süre öngörülmüştür.

Anahtar Kavram

Meclis Soruşturması Komisyonu Süreleri

Daha Fazla Pratik

Cumhurbaşkanının Yüce Divan'da yargılanması sonucunda mahkumiyetin hangi durumlarda görevini sona erdirdiğini inceleyiniz.
Tahmini Süre:50s
Soru 14Soru →

Cumhurbaşkanının işlediği iddia edilen bir suçtan dolayı cezai sorumluluğunun işletilmesi süreciyle ilgili 1982 Anayasası’nda yer alan hükümler dikkate alındığında, hakkında Meclis soruşturması açılmasına karar verilen bir Cumhurbaşkanı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi hukuken doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Cumhurbaşkanı, bu süreç içerisinde Türkiye Büyük Millet Meclisi seçimlerinin yenilenmesine karar veremez.

Cevap

Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanının seçimlerin yenilenmesine karar verememesi
Doğru yanıt olan seçimlerin yenilenmesine karar verememe hükmü, Anayasa'nın 2017 değişikliğiyle güçlendirilen denetim mekanizmalarından biridir. Soruşturma aşamasına geçilmesiyle birlikte Cumhurbaşkanının fesih yetkisi (seçimleri yenileme yetkisi) hukuken dondurulur.

Adım Adım Çözüm

1
Önerge Şartını Belirleme
Cumhurbaşkanı hakkında suç işlediği iddiasıyla TBMM üye tamsayısının salt çoğunluğu (301301) ile önerge verilir.
Sürecin başlatılması için gerekli ilk hukuki adımdır.
2
Soruşturma Açılması Kararını İnceleme
Meclis, önergeyi en geç bir ay içinde görüşür ve üye tamsayısının beşte üçü (360360) ile soruşturma açılmasına karar verir.
Soruşturma komisyonunun kurulması için nitelikli çoğunluk aranır.
3
Kısıtlayıcı Hükümleri Tespit Etme
Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, Anayasa'nın 105. ve 116. maddeleri gereği Meclis seçimlerini yenileyemez.
Soruşturma altındaki yürütme organının yasama organını feshederek denetimden kaçmasını önlemek amaçlanır.
4
Yüce Divan Sevk ve Sonuç Aşaması
Komisyon raporu sonrası üye tamsayısının üçte iki (400400) çoğunluğu ile Yüce Divana sevk kararı alınır. Görev, ancak seçilmeye engel suçtan mahkûmiyetle sona erer.
Yargılama süreci ve nihai sonucun anayasal statüye etkisini belirler.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğu ve Seçim Yenileme Yasağı
Soru 15Soru →

1982 Anayasası'nın güncel hükümlerine göre, Cumhurbaşkanı hakkında bir suç işlediği iddiasıyla Meclis soruşturması açılması süreci ve bu sürecin hukuki sonuçları ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi seçimlerinin yenilenmesine karar veremez.

Cevap

Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, seçimlerin yenilenmesine karar veremez ifadesi doğrudur.
Doğru seçenek, 1982 Anayasası'nın 105. maddesinde açıkça belirtilen hükmü yansıtmaktadır. Hakkında Meclis soruşturması açılmasına karar verilen bir Cumhurbaşkanının, demokratik denetim mekanizmasını etkisiz kılmaması adına Türkiye Büyük Millet Meclisi seçimlerinin yenilenmesine (erken seçim kararı almasına) izin verilmez.

Adım Adım Çözüm

1
Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu sürecindeki kısıtlamaları hatırla.
Anayasa'nın 105. maddesi uyarınca, hakkında soruşturma açılan Cumhurbaşkanının seçimleri yenileme yetkisi askıya alınır.
Soruşturma sürecindeki bir yürütme başının Meclis'i feshederek (seçim yenileyerek) sürece müdahale etmesini önlemek.
2
Meclis soruşturması için gerekli sayısal çoğunlukları kontrol et.
Öneri için 301301 (salt çoğunluk), açılması için 360360 (5/3), Yüce Divan'a sevk için 400400 (2/3) oy gerekir.
Anayasal prosedürün doğru işletilip işletilmediğini denetlemek.

Anahtar Kavram

Meclis Soruşturması ve Seçim Yenileme Yasağı

Daha Fazla Pratik

Cumhurbaşkanının Yüce Divan'da yargılanması sırasında hangi yetkilerini kullanmaya devam edebileceğini ve hangilerinin kısıtlandığını tekrar ediniz.
Tahmini Süre:50s
Soru 16Soru →

1982 Anayasası'nda 2017 değişikliğiyle düzenlenen Cumhurbaşkanı'nın cezai sorumluluğu ve bu sürecin işleyişi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Soruşturma açılmasına üye tamsayısının beşte üç çoğunluğuyla karar verilirken, Yüce Divan'a sevk kararı üye tamsayısının üçte iki çoğunluğunun gizli oyuyla alınır.

Cevap

Soruşturma açılmasına üye tamsayısının beşte üç çoğunluğuyla karar verilirken, Yüce Divan'a sevk kararı üye tamsayısının üçte iki çoğunluğunun gizli oyuyla alınır.
Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu üç aşamalı bir sayısal bloktan oluşur: Salt çoğunluk (301301) ile teklif, beşte üç çoğunluk (360360) ile soruşturma kararı ve üçte iki çoğunluk (400400) ile Yüce Divan'a sevk kararı. Ayrıca sevk kararının gizli oyla yapılması anayasal bir zorunluluktur.

Adım Adım Çözüm

1
Öneri (Teklif) aşamasını değerlendir
Meclis üye tamsayısının salt çoğunluğu (301301 milletvekili) önerge vermelidir.
Sürecin başlaması için ilk aşamada salt çoğunluk aranır.
2
Soruşturma açılması kararını değerlendir
Meclis, üye tamsayısının beşte üçü (360360 milletvekili) ile soruşturma açılmasına karar verir.
Önergenin görüşülmesinden sonra soruşturma açılması için nitelikli çoğunluk gerekir.
3
Yüce Divan'a sevk kararını değerlendir
Meclis, üye tamsayısının üçte iki çoğunluğu (400400 milletvekili) ile gizli oylama yaparak sevk kararı alır.
Yargılama aşamasına geçiş için en yüksek anayasal çoğunluk eşiği belirlenmiştir.
4
Sürecin kısıtlamalarını kontrol et
Soruşturma açılan Cumhurbaşkanı Meclis'i feshedemez (seçim kararı alamaz).
Yürütmenin yasama üzerindeki baskısını önlemek amacıyla anayasal bir engel getirilmiştir.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluk Kademeleri

İpuçları

1
Cezai sorumluluk sürecinde üç farklı milletvekili sayısı (301,360,400301, 360, 400) kullanılır.
2
Soruşturma açılması için gereken çoğunluk (360360), Yüce Divan'a sevk için gerekenden (400400) daha düşüktür.
3
Cumhurbaşkanı hakkında soruşturma açıldığında yasama organını feshetme yetkisini kaybeder.

Daha Fazla Pratik

Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların cezai sorumluluk prosedürünün Cumhurbaşkanı ile benzerliklerini inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 17Soru →

1982 Anayasası'nda 2017 yılında yapılan değişiklikler uyarınca, Cumhurbaşkanı hakkında bir suç işlediği iddiasıyla soruşturma açılmasına karar verilebilmesi için Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının hangi çoğunluğu gereklidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Üye tamsayısının beşte üçü

Cevap

Cumhurbaşkanı hakkında soruşturma açılmasına karar verilebilmesi için Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının beşte üçünün (360 milletvekili) gizli oyu gereklidir.
Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu 2017 Anayasa değişikliği ile yeni bir prosedüre bağlanmıştır. Bu prosedüre göre, Meclis üye tamsayısının beşte üçü (360) tarafından soruşturma açılmasına karar verilmesi hukuki bir zorunluluktur.

Adım Adım Çözüm

1
Öneri aşamasını belirle
En az 301 milletvekili (salt çoğunluk) önerge vermelidir.
Sürecin başlaması için gerekli ilk sayısal şart budur.
2
Karar aşamasını belirle
Meclis, önergeyi görüştükten sonra üye tamsayısının beşte üçü (360 milletvekili) ile soruşturma açılmasına karar verir.
Anayasa'nın 105. maddesinde belirtilen karar yeter sayısı budur.
3
Sonuç aşamasını kontrol et
Soruşturma açılırsa kurulan komisyon rapor hazırlar ve üye tamsayısının üçte ikisi (400) ile Yüce Divan sevki gerçekleşebilir.
Karıştırma riskine karşı sürecin sonraki adımı teyit edilmelidir.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluk Süreci

İpuçları

1
Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu sürecinde üç farklı kritik sayı (301, 360, 400) bulunmaktadır.
2
Soruşturma açılmasına karar verilmesi, önerge verme aşamasından daha yüksek, Yüce Divana sevkten daha düşük bir çoğunluk gerektirir.
3
Anayasa'da bu oran üye tamsayısının beşte üçü (360 milletvekili) olarak belirtilmiştir.

Daha Fazla Pratik

Cumhurbaşkanı Yardımcıları ve Bakanların cezai sorumluluğu için gereken sayısal çoğunlukların Cumhurbaşkanı ile aynı olup olmadığını inceleyiniz.
Tahmini Süre:45s
Soru 18Soru →

1982 Anayasası'nın 2017 değişikliği sonrası hükümleri uyarınca, Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu ve bu süreçteki Meclis denetimi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Meclis, soruşturma açılmasına üye tamsayısının üçte iki çoğunluğunun gizli oyuyla karar verir.

Cevap

Meclis'in soruşturma açılmasına karar vermesi için gerekli çoğunluk üçte iki değil, beşte üçtür.
Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğunda TBMM'nin denetim süreci üç aşamalı bir sayısal eşiğe tabidir. Önerge verilmesi için salt çoğunluk (301301), soruşturma komisyonu kurulması ve soruşturma açılması için beşte üç çoğunluk (360360), soruşturma sonucunda Yüce Divan'a sevk için ise üçte iki çoğunluk (400400) aranmaktadır. Söz konusu seçenekte 'soruşturma açılması' için üçte iki çoğunluk gerektiği belirtilerek yanlış bilgi verilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Soruşturma sürecinin sayısal eşiklerini analiz edin.
Önerge için 301301 (salt çoğunluk), soruşturma kararı için 360360 (3/5), Yüce Divan'a sevk için 400400 (2/3) milletvekili gereklidir.
Anayasa'nın 105. maddesindeki aşamalı denetim mekanizmasını doğrulamak.
2
Soruşturma açılmasının hukuki kısıtlamalarını kontrol edin.
Soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanının seçimleri yenileme yetkisi durdurulur.
Yargısal denetim altındaki yürütmenin, yasama organını feshederek denetimden kaçmasını önlemek.
3
Görevden ayrılma şartlarını inceleyin.
Görev, ancak Yüce Divan'da seçilmeye engel bir suçtan mahkûmiyet halinde sona erer.
Yargılama süreci boyunca 'masumiyet karinesi' gereği görevin devam ettiğini, ancak mahkûmiyetin engel teşkil ettiğini belirlemek.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğu ve Meclis Soruşturması

İpuçları

1
Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu sürecindeki üç temel sayıyı hatırlayın: 301, 360 ve 400.
2
Soruşturmanın sadece 'açılmasına' karar vermek ile yargılama için 'Yüce Divan'a göndermek' farklı ağırlıkta çoğunluklar gerektirir.
3
Soruşturma açılması için üye tamsayısının 3/5'i, Yüce Divan'a sevk için ise 2/3'ü gerekir.

Daha Fazla Pratik

Cumhurbaşkanı Yardımcıları ve Bakanların cezai sorumluluk prosedürünü inceleyerek benzerlikleri ve farkları not edin.

Alternatif Yöntem

Süreci 'Basit (301) -> Orta (360) -> Zor (400)' şeklinde kodlayabilirsiniz. Soruşturma açılması orta aşamadır ve 3/5 oranına tekabül eder.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 19Soru →

1982 Anayasası’na göre, Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu ve bu kapsamda yürütülen Meclis soruşturması süreciyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi seçimlerinin yenilenmesine dair karar alamaz.

Cevap

Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanının TBMM seçimlerini yenileme yetkisi kısıtlanır.
Anayasa’nın 105. maddesinin 4. fıkrasına göre; 'Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı seçim kararı alamaz.' Bu düzenleme, Meclis denetimi altındaki Cumhurbaşkanının, Meclisi feshederek kendisi hakkındaki soruşturmayı etkisiz hale getirmesini engellemeyi amaçlayan emredici bir hükümdür.

Adım Adım Çözüm

1
Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu için gereken başlangıç şartlarını belirle.
Soruşturma önergesi için üye tamsayısının salt çoğunluğu (301301), soruşturma açılması için beşte üç (360360) gizli oy gereklidir.
Sürecin anayasal aşamalarını ve sayısal yeter sayılarını ayırt etmek gerekir.
2
Soruşturma açılması kararının hukuki sonuçlarını analiz et.
Soruşturma açılmasına karar verilen bir Cumhurbaşkanı, Anayasa'nın 105. maddesi gereği seçimleri yenileme (fesih) kararı alamaz.
Yürütme organının yasama denetiminden kaçmasını engelleyen özel bir hükmü tespit etmek.
3
Yüce Divan süreci ve sonuçlarını değerlendir.
Üye tamsayısının üçte ikisi (400400) ile Yüce Divan'a sevk edilir. Mahkûmiyet, ancak seçilmeye engel bir suç ise görevi sona erdirir.
Yargılama süreci ile görevin sona ermesi arasındaki bağıntıyı kurmak.

Anahtar Kavram

Meclis Soruşturması ve Cumhurbaşkanının Seçim Yenileme Yasağı

İpuçları

1
Cumhurbaşkanı hakkında soruşturma açıldıktan sonra Meclisi fesh ederek denetimden kaçabilir mi?
2
Anayasa'nın 105. maddesinde soruşturma altındaki bir yürütme başının 'seçim yenileme' yetkisine getirilen sınırlamayı hatırlayın.

Daha Fazla Pratik

Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların cezai sorumluluğundaki usul farklarını (Cumhurbaşkanı ile benzerliklerini) inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 20Soru →

1982 Anayasası'nın güncel hükümlerine göre, Cumhurbaşkanı hakkında bir suç işlediği iddiasıyla işletilen Meclis soruşturması süreci ve bu sürecin doğurduğu hukuki sonuçlar ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Soruşturma Komisyonu, raporunu öngörülen sürede bitiremezse Meclis Başkanlığı tarafından kendisine üç aylık ek süre tanınır.

Cevap

Soruşturma Komisyonu'na tanınan ek sürenin üç ay olduğunu belirten seçenek yanlıştır; zira Anayasa'ya göre bu süre bir aydır.
1982 Anayasası'nın 105. maddesine göre; Soruşturma Komisyonu, raporunu iki ay içinde Başkanlığa sunar. Soruşturmanın bu sürede bitirilememesi halinde, komisyona bir aylık yeni ve kesin bir süre verilir. Dolayısıyla üç aylık ek süre tanınacağı bilgisi hukuken yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Meclis soruşturması sürecindeki süre sınırlarının incelenmesi
Komisyonun raporunu iki ay içinde sunması gerektiği belirlendi.
Anayasa m. 105 uyarınca komisyonun çalışma takvimi sınırlıdır.
2
Ek süre hükmünün kontrol edilmesi
Raporun süresinde bitirilememesi durumunda bir aylık ek süre verildiği görüldü.
Anayasal prosedürde gecikmeleri önlemek adına ek süre kısıtlı tutulmuştur.
3
Yanlış sürenin (33 ay) tespit edilmesi
Seçenekte belirtilen üç aylık sürenin anayasal hükümle çeliştiği saptandı.
Soru bizden yanlış olan bilgiyi bulmamızı istemektedir.

Anahtar Kavram

Meclis Soruşturması Komisyon Rapor Süresi
Tahmini Süre:1m 45s
Sayfa 1 / 4Sonraki