Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorCumhurbaşkanı Yardımcıları ve Bakanlar

2017 yılı anayasa değişiklikleri ile Türkiye'de yürütme organının yapısı ve işleyişi yeniden düzenlenmiş; bu kapsamda Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların statüleri, cezai sorumlulukları ve TBMM ile olan ilişkileri yeni bir hukuki çerçeveye oturtulmuştur. Mevcut anayasal hükümler uyarınca, Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların hukuki statüleri ile haklarındaki "Meclis soruşturması" süreci ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. TBMM, üye tamsayısının salt çoğunluğunun vereceği bir önerge ile Meclis soruşturması açılmasını talep edebilir ve bu talep, üye tamsayısının beşte üçünün gizli oyuyla karara bağlanır.Cevap
  2. B
    Bakanların görevleriyle ilgili suç işledikleri iddiasıyla Yüce Divana sevk edilmelerine karar verilmesi durumunda, ilgili bakanın görevi sevk kararı alındığı andan itibaren kendiliğinden sona erer.
  3. C
    TBMM üyeleri arasından Cumhurbaşkanı yardımcısı veya bakan olarak atananların milletvekilliği, bu görevleri süresince askıya alınır ve görevden ayrıldıklarında tekrar milletvekili sıfatını kazanırlar.
  4. D
    Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar, yürüttükleri genel siyasetten dolayı TBMM'ye karşı kolektif sorumluluk taşırlar ve Meclis tarafından verilecek bir gensoru önergesi ile görevden alınabilirler.
  5. E
    Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar, görevleri dışındaki şahsi suçlarında yasama dokunulmazlığından yararlanamazlar ve bu suçlardan dolayı doğrudan genel mahkemelerde yargılanırlar.

Cevap

Meclis soruşturması süreci, üye tamsayısının salt çoğunluğunun (301301) önergesi ile başlar ve üye tamsayısının beşte üçünün (360360) gizli oyuyla soruşturma açılmasına karar verilir.
Anayasa'nın 106. maddesine göre, Meclis soruşturması süreci üç aşamalı bir sayısal hiyerarşiye sahiptir. Önerge için üye tamsayısının salt çoğunluğu (301301 milletvekili) istenirken, soruşturmanın açılmasına karar verilmesi için üye tamsayısının beşte üçünün (360360 milletvekili) gizli oyu zorunludur. Bu ifade anayasal metne tam uyumludur.

Adım Adım Çözüm

1
Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların cezai sorumluluk mekanizmasını belirle.
Cezai sorumluluk süreci 'Meclis Soruşturması' olarak adlandırılır.
Bu makam sahipleri görevleriyle ilgili suçlardan dolayı doğrudan yargılanamazlar; TBMM'nin denetim sürecine tabidirler.
2
Meclis soruşturması aşamalarını ve gerekli nitelikli çoğunlukları analiz et.
Teklif için 301301 (salt çoğunluk), kabul için 360360 (3/53/5) ve Yüce Divan sevki için 400400 (2/32/3) oy gereklidir.
Anayasa'nın 106. maddesi bu sayısal sınırları net bir şekilde belirlemiştir.
3
Bakanların hukuki statülerini (milletvekilliği ve dokunulmazlık) incele.
Milletvekilliği sona erer ancak yasama dokunulmazlığı devam eder.
Yürütme ve yasama arasındaki kesin ayrım (sert kuvvetler ayrılığı) gereği milletvekilliği düşer.

Anahtar Kavram

Meclis Soruşturması Karar Yeter Sayıları ve Bakanların Statüsü

İpuçları

1
Meclis soruşturması için gerekli olan üç temel rakamı (301301, 360360, 400400) ve hangi aşamada hangi rakamın gerektiğini hatırlayın.

Daha Fazla Pratik

Bakanların ve Cumhurbaşkanı yardımcılarının yasama dokunulmazlığından yararlanma usulü ile milletvekillerininkini karşılaştıran bir çalışma yapabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Cumhurbaşkanı Yardımcıları ve Bakanlar

Bu konudan daha fazla soru