Examkin

Soru

Zorluk: OrtaMilletvekilliğinin Kazanılması ve Yemin

Türkiye'de mevcut anayasal düzenleme ve parlamento hukuku ilkeleri uyarınca; milletvekili seçilen bir kişinin "milletvekilliği sıfatını kazanması" ile bu sıfata bağlı "yasama yetkilerini kullanmaya başlaması" arasındaki hukuki ilişki bakımından aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Milletvekilliği sıfatı mazbatanın düzenlenmesiyle kazanılır; ant içme ise yasama yetkilerinin kullanılabilmesi için bir "ifa şartı" niteliğindedir.Cevap
  2. B
    Milletvekilliği sıfatı ancak TBMM Genel Kurulunda ant içilmesiyle kazanılır; bu ana kadar kişi sadece 'milletvekili adayı' statüsündedir.
  3. C
    Ant içmeyen bir milletvekili, henüz göreve başlamadığı için yasama dokunulmazlığından ve milletvekilliği özlük haklarından yararlanamaz.
  4. D
    Seçim tutanağını (mazbatayı) alan kişi milletvekilliği sıfatını kazanır ve ant içmese dahi Meclis Genel Kurulundaki oylamalara katılabilir.
  5. E
    Milletvekilliği sıfatı Yüksek Seçim Kurulu'nun kesin sonuçları ilan etmesiyle kazanılır; ant içme ise sadece sembolik bir törendir ve hukuki sonucu yoktur.

Cevap

Milletvekilliği sıfatının mazbatanın alınmasıyla kazanılması, ant içmenin ise yasama yetkilerinin kullanımı için bir ifa şartı olmasıdır.
Milletvekilliği süreci iki aşamalı bir yapıya sahiptir. İlk aşama, il seçim kurulundan mazbatanın alınmasıyla "milletvekili" unvanının (sıfatının) ve bu sıfata bağlı dokunulmazlık gibi hakların kazanılmasıdır. İkinci aşama ise TBMM Genel Kurulunda ant içilerek bu sıfatın sağladığı yasama yetkilerinin (oy kullanma, konuşma yapma vb.) fiilen kullanılmaya başlanmasıdır. Bu nedenle yemin, sıfatı kuran bir işlem değil, sıfatın gereklerini yerine getirmeyi sağlayan bir görev şartıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Sıfatın kazanılma anını belirle.
Milletvekilliği sıfatı, il seçim kurulundan mazbatanın (seçim tutanağının) alınmasıyla hukuken kazanılır.
Yüksek Seçim Kurulu ve Anayasa Mahkemesi içtihatlarına göre temsil yetkisi bu anda başlar.
2
Yasama dokunulmazlığının başlangıcını kontrol et.
Dokunulmazlık, yemin töreninden bağımsız olarak milletvekilliği sıfatının kazanıldığı (mazbata) an başlar.
Milletvekilinin seçildiği andan itibaren korunması esastır.
3
Ant içmenin (yemin) hukuki etkisini analiz et.
Ant içme, milletvekilinin Meclis çalışmalarına (oy kullanma, önergeler, söz alma) katılabilmesi için gerekli olan bir 'ifa (görev) şartı'dır.
19821982 Anayasası'nın 81.81. maddesi bu zorunluluğu açıkça belirtir.

Anahtar Kavram

Milletvekilliği Sıfatı vs. Göreve Başlama (Yemin)

İpuçları

1
Milletvekilliği unvanını almakla, Meclis kürsüsüne çıkıp oy kullanmak arasındaki farkı düşünün.
2
Mazbata (seçim tutanağı) sıfatı başlatırken; yemin, bu sıfatın yetkilerinin icra edilmesini sağlar.
3
Yemin etmeyen bir milletvekili hala 'milletvekilidir' ve dokunulmazlığı vardır, ancak sadece Meclis çalışmalarında aktif rol alamaz.

Daha Fazla Pratik

Milletvekilliğinin hangi durumlarda kendiliğinden, hangi durumlarda Meclis kararıyla sona erdiğini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla

Konular

Milletvekilliğinin Kazanılması ve Yemin

Bu konudan daha fazla soru