Kanun-i Esasi’nin yılındaki köklü değişikliklerden önceki orijinal metni esas alındığında; Heyet-i Mebusan’ın, hükümetin (Heyet-i Vükela) izlediği genel siyaseti veya belirli bir icraatını onaylamaması durumunda izlenecek hukuki yöntemle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
- Bakanlar Meclis-i Mebusan’a değil, münhasıran Padişah’a karşı sorumlu olduklarından, meclisin hükümeti düşürebilecek bir güvensizlik oyu yetkisi bulunmamaktadır.Cevap
- BHeyet-i Mebusan’ın hükümete yönelik güvensizlik oyu vermesi durumunda, Padişah sadrazamı derhal görevden almak ve meclis çoğunluğuna uygun yeni bir hükümet kurmak zorundadır.
- CHükümet ile meclis arasındaki uyuşmazlıklarda Meclis-i Ayan nihai karar merciidir ve hükümetin görevde kalıp kalmayacağına bu meclis karar verir.
- DPadişah, meclis ile hükümet arasındaki bu tür uyuşmazlıklarda Şura-yı Devlet’in görüşünü alarak hükümeti feshetmekle yükümlüdür.
- EHükümetin meclis tarafından onaylanmaması durumunda, Sened-i İttifak hükümlerine göre yerel ayanlar arabuluculuk yapmakla görevlendirilir.
Cevap
1876 Kanun-i Esasi'nin orijinal metnine göre hükümet üyeleri Padişah'a karşı sorumlu olduğundan, Meclis-i Mebusan'ın hükümeti düşürme yetkisi yoktur.
Doğru seçenek, Kanun-i Esasi'nin orijinal metnindeki yürütme-yasama ilişkisini tam olarak açıklar. Bu dönemde bakanlar meclise karşı değil, kendilerini atayan Padişah'a karşı sorumludur. Dolayısıyla meclisin hükümeti güvensizlik oyuyla düşürme (parlamenter denetim) yetkisi bulunmamaktadır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
1876 Kanun-i Esasi'de Yürütmenin Sorumluluğu
İpuçları
1
Anayasası'nın ilk halinde hükümetin kime karşı sorumlu olduğuna odaklanın.
Daha Fazla Pratik
değişikliklerinden sonra Padişah'ın meclisi feshetme yetkisinin hangi şartlara bağlandığını inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 30s