Anayasası'nın yargı sistematiğinde 'Yüksek Mahkemeler' başlığı altında Anayasa Mahkemesi, Yargıtay, Danıştay ve Uyuşmazlık Mahkemesi yer almaktadır. Bu mahkemelerin her birinin farklı görev alanları bulunsa da anayasal statüleri gereği paylaştıkları ortak özellikler mevcuttur. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi bu dört yüksek mahkemenin tamamı için geçerli olan ortak bir niteliktir?
- AÜyelerinin tamamının Hâkimler ve Savcılar Kurulu (HSK) tarafından seçilmesi
- Verdikleri kararların kesin nitelikte olması ve bu kararlara karşı başka bir yargı yoluna başvurulamamasıCevap
- CÜyelerinin görev sürelerinin on iki yıl ile sınırlandırılmış olması
- DMahkeme başkanlarının doğrudan Cumhurbaşkanı tarafından atanması
- ESadece kamu hukuku alanındaki uyuşmazlıkları karara bağlamakla görevli olmaları
Cevap
Dört yüksek mahkemenin tamamı için geçerli olan ortak özellik, verdikleri kararların kesin nitelikte olması ve Türk yargı sistemi içinde bu kararlara karşı bir üst mahkemeye başvurulmasının mümkün olmamasıdır.
Türk anayasal düzeninde bir mahkemenin 'yüksek' sıfatını taşıması, o yargı kolundaki tüm kararların nihai olarak orada kesinleşmesi anlamına gelir. Anayasa Mahkemesi, Yargıtay, Danıştay ve Uyuşmazlık Mahkemesi kararlarına karşı Türk hukuku içerisinde başka bir hiyerarşik üst makama gidilemez.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Yüksek mahkemelerin hiyerarşik konumu ve kararlarının kesinliği
İpuçları
1
Yüksek mahkemelerin yargı sistemindeki hiyerarşik konumunu ve 'son merci' olma özelliklerini düşünün.
2
Seçeneklerdeki 'üye seçimi' ve 'görev süresi' gibi idari özelliklerin Anayasa Mahkemesi ile diğerleri arasında farklılık gösterdiğini hatırlayın.
3
Bir mahkemenin kararının 'kesin' olması, o karara karşı bir üst mahkemeye itiraz edilememesi demektir; bu tüm yüksek mahkemelerin temel özelliğidir.
Daha Fazla Pratik
Anayasa Mahkemesi'nin üye yapısı ve TBMM'nin üye seçme yetkisini inceleyerek yüksek mahkemeler arasındaki yapısal farkları pekiştirebilirsiniz.
Alternatif Yöntem
Eleme yöntemiyle gidilebilir: Anayasa Mahkemesi üyelerinin 12 yıllığına seçildiğini bilen bir öğrenci, diğer mahkemelerin emekliliğe kadar görev yaptığını hatırlayarak C seçeneğini kolayca eler. Benzer şekilde Yargıtay'ın adli (özel hukuk dahil) yargı merkezi olduğunu bilmek E seçeneğini eler.
Tahmini Süre:1m 15s