Examkin

Soru

Zorluk: OrtaTürkiye'de Rüzgarlar

Türkiye’de etkili olan yerel rüzgârlar, ulaştıkları bölgelerde farklı isimlerle anılabilmektedir. Örneğin, Türkiye’nin güneydoğu yönünden esen ve geniş bir alanda sıcaklığı artıran Samyeli rüzgârı, Bursa ve çevresinde Uludağ’ın eski adından dolayı 'Keşişleme' olarak adlandırılır. Bu rüzgârın genel karakteri ve Türkiye iklimi üzerindeki etkileri göz önüne alındığında, aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

  1. A
    Yaz mevsiminde etkili olduğu bölgelerde bağıl nem miktarını artırarak cephesel yağışlara zemin hazırlar.
  2. Kaynağını genellikle Basra Alçak Basıncı ile Arabistan Yarımadası üzerindeki sıcak hava kütlelerinden alır.Cevap
  3. C
    Kış mevsiminde etkili olduğunda Doğu Anadolu’da ayazı şiddetlendirerek sıcaklığın mevsim normallerinin altına düşmesine yol açar.
  4. D
    Oluşumunda Türkiye'nin sadece mutlak konumu etkili olup yer şekillerinin rüzgârın esiş yönü üzerinde bir etkisi yoktur.
  5. E
    Ege ve Akdeniz kıyılarında denizden karaya doğru eserek günlük sıcaklık farklarını azaltan deniz meltemi özelliği gösterir.

Cevap

Samyeli (Keşişleme) rüzgârı, kaynağını Basra Alçak Basıncı ve Arabistan Yarımadası’ndaki sıcak hava kütlelerinden alan, sıcak ve kurak karakterli bir rüzgârdır.
Samyeli (Keşişleme) rüzgârı, Türkiye'nin güneydoğu komşularından ve Basra Alçak Basıncı'nın etkili olduğu Arabistan Yarımadası üzerinden gelir. Bu rüzgâr, geçtiği bölgelerdeki sıcaklığı artırırken nemi düşürerek tarım ürünlerinde kurumaya neden olur. Bursa çevresinde Uludağ'dan (eski adı Keşiş Dağı) şehre doğru estiği için yerel halk tarafından 'Keşişleme' olarak adlandırılmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Rüzgârın esiş yönünü ve yerel isimlendirmesini tanımlayın.
Samyeli (Keşişleme) rüzgârı Türkiye'ye güneydoğu (SE) yönünden esen bir rüzgârdır.
Esiş yönü rüzgârın sıcaklık ve nem karakterini belirleyen en önemli faktördür.
2
Rüzgârın kaynaklandığı bölgenin coğrafi özelliklerini analiz edin.
Türkiye'nin güneydoğusunda Arabistan Yarımadası ve Basra Alçak Basınç merkezi bulunmaktadır.
Bu bölgeler çöl karakterli olduğu için rüzgârın sıcak ve kuru olmasına neden olur.
3
Seçenekleri bu fiziksel özelliklerle karşılaştırın.
Sıcak ve kuru bir rüzgârın kaynağının güneydeki sıcak basınç merkezleri olduğu ifadesine ulaşılır.
Rüzgârlar geldikleri bölgenin sıcaklık ve nem özelliklerini ulaştıkları yere taşırlar.

Anahtar Kavram

Türkiye'de Yerel Rüzgârlar ve 'Kayıp Sakal' Kodlaması

İpuçları

1
'Kayıp Sakal' şifresindeki 'S' harfinin hangi yönü ve rüzgârı temsil ettiğini hatırlayın.
2
Türkiye'nin güneyinden gelen rüzgârlar sıcaklığı artırırken, kuzeyinden gelenler azaltır.
3
Güneydoğu'dan esen bu rüzgâr kaynağını Arabistan çöllerinden ve Basra çevresinden alır.

Daha Fazla Pratik

Lodos rüzgârının Türkiye'nin batısında neden olduğu kar erimeleri ve soba zehirlenmeleri konusunu inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla

Konular

Türkiye'de Rüzgarlar

Bu konudan daha fazla soru