Türkiye'de iklim elemanlarının coğrafi dağılışı analiz edildiğinde, bazı özelliklerin mutlak (matematik) konumla, bazılarının ise yer şekilleri ve denizellik gibi göreceli (özel) konum şartlarıyla açıklandığı görülür.
Buna göre, aşağıdakilerin hangisinde Türkiye'nin iklim özelliği ile bu özelliğin temel nedeni yanlış eşleştirilmiştir?
- AAkdeniz kıyılarında kış mevsiminde görülen yağışların cephesel kökenli olması – Mutlak Konum
- BErzurum-Kars Platosu'nda yıllık sıcaklık farklarının İzmir'e göre belirgin şekilde fazla olması – Karasallık ve Yükselti
- Orta Karadeniz kıyılarında (Samsun) yıllık yağış miktarının Doğu Karadeniz kıyılarına (Rize) göre daha az olması – Enlem FarkıCevap
- DIğdır Ovası'nda çevresindeki yüksek alanlara göre farklı tarım ürünlerinin (pamuk gibi) yetiştirilebilmesi – Mikroklima Özellikleri
- EToros Dağları'nın güney yamaçlarında orman üst sınırının kuzey yamaçlara göre daha yüksek olması – Bakı Etkisi
Cevap
Orta Karadeniz (Samsun) ve Doğu Karadeniz (Rize) kıyıları arasındaki yağış miktarı farkının enlemle ilişkilendirilmesi hatalıdır; bu durum dağların yükseltisi ve kıyıya uzaklığı ile açıklanır.
Orta Karadeniz ile Doğu Karadeniz arasındaki yağış miktarı farkının temel nedeni enlem değildir. Bu fark, Doğu Karadeniz'de Kaçkar Dağları'nın kıyıya çok yakın ve çok yüksek (3900m+) olması, Orta Karadeniz'de ise Canik Dağları'nın daha alçak (1500m civarı) ve kıyının daha gerisinde uzanmasıyla ilgilidir. Dolayısıyla bu durum göreceli konumun bir sonucudur.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Türkiye'de İklimi Etkileyen Mutlak ve Göreceli Konum Faktörlerinin Analizi
İpuçları
1
Türkiye'de yağış miktarının kıyı boyunca değişmesinde dağların yükseltisi ve kıyıya uzaklığı enleme göre çok daha etkilidir.
Daha Fazla Pratik
Karadeniz'in bölümleri arasındaki (Batı, Orta, Doğu) yağış ve sıcaklık farklarının nedenlerini harita üzerinden karşılaştırmalı olarak inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 30s