Soru

Zorluk: Kolayİdarenin Mal Edinme Yöntemleri ve Kamulaştırma

İdare hukukunda; kamu yararının zorunlu kıldığı hallerde, kamu hizmeti niteliği taşıyan özel teşebbüslerin, gerçek karşılıkları ödenerek kanunla devlet mülkiyetine geçirilmesi yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Kamulaştırma
  2. B
    İstimval
  3. DevletleştirmeCevap
  4. D
    Geçici İşgal
  5. E
    Satın Alma

Cevap

Kamu hizmeti niteliği taşıyan özel teşebbüslerin kanunla kamu mülkiyetine geçirilmesi yöntemine 'Devletleştirme' denir.
Doğru cevap olan yöntem, kamu hizmeti niteliği taşıyan ve kamu yararının zorunlu kıldığı özel teşebbüslerin kanunla kamu mülkiyetine geçirilmesini ifade eden devletleştirmedir. Bu yöntem, kamulaştırmadan farklı olarak taşınmaz malları değil, bir işletmenin tamamını konu alır.

Adım Adım Çözüm

1
İşleme konu olan unsuru belirleyin.
Soruda mülkiyetine el konulan unsur 'özel teşebbüsler' (işletmeler) olarak belirtilmiştir.
İdarenin her mal edinme yöntemi farklı bir mülkiyet türünü (taşınır, taşınmaz, teşebbüs) hedef alır.
2
Hukuki dayanağı ve kapsamı kontrol edin.
İşlemin 'kamu yararı' amacıyla ve 'kanunla' yapıldığı vurgulanmıştır.
Devletleştirme işlemi, Anayasa gereği ancak kanunla ve kamu hizmeti niteliği taşıyan işletmeler için yapılabilir.
3
Kavramsal eşleştirme yapın.
Özel teşebbüslerin devlete geçmesi kavramı 'Devletleştirme' tanımıyla tam olarak örtüşmektedir.
Kamulaştırma taşınmazlarla, istimval taşınırlarla, devletleştirme ise teşebbüslerle ilgilidir.

Anahtar Kavram

Devletleştirme, kamu hizmeti yürüten özel işletmelerin kamu yararı gereği kanunla devlet mülkiyetine geçirilmesidir.

İpuçları

1
Soruda el konulan unsurun 'taşınmaz mal' mı yoksa bir 'işletme' mi olduğuna dikkat edin.
2
Bu yöntem, stratejik öneme sahip özel sektör kuruluşlarının (örneğin bir maden işletmesi veya ulaşım şirketi) devlete geçirilmesinde kullanılır.

Daha Fazla Pratik

Kamulaştırma ile Devletleştirme arasındaki 'konu' farkını (taşınmaz vs. teşebbüs) tekrar gözden geçirebilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla