Soru

Zorluk: Çok zorMilletvekilliğinin Kazanılması ve Yemin

1982 Anayasası, ilgili mevzuat ve yerleşik yargı içtihatları çerçevesinde; milletvekilliği sıfatının kazanılması, yasama dokunulmazlığından yararlanma ve ant içme (yemin) süreciyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Milletvekilliği sıfatı, yetkili seçim kurullarınca seçim tutanağının (mazbata) düzenlenmesiyle kazanılır ve yasama dokunulmazlığı seçilme anıyla başlar; ancak yasama yetkisinin fiilen kullanılabilmesi için ant içilmesi hukuki bir zorunluluktur.Cevap
  2. B
    Milletvekilliği sıfatı ve bu sıfattan doğan tüm haklar, ancak Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulunda usulüne uygun olarak ant içilmesiyle hukuken kazanılmış olur.
  3. C
    Seçilen milletvekili, TBMM Genel Kurulunda ant içmediği sürece Anayasa'nın 83. maddesinde düzenlenen yasama dokunulmazlığından hiçbir şekilde yararlanamaz.
  4. D
    Milletvekilliği sıfatının kazanılabilmesi için Yüksek Seçim Kurulu tarafından kesin seçim sonuçlarının Resmî Gazete'de ilan edilmiş olması kurucu bir unsurdur.
  5. E
    Mazbatasını alan ancak haklı bir mazereti olmaksızın ant içmekten kaçınan bir milletvekilinin üyeliği, bu durumun tespit edildiği anda kendiliğinden sona erer.

Cevap

Milletvekilliği sıfatı seçim tutanağının (mazbata) düzenlenmesiyle kazanılır, dokunulmazlık seçilme anıyla başlar ve yasama yetkisinin kullanılması ant içme şartına bağlıdır.
Doğru olan seçenek, milletvekilliği sürecindeki üç farklı aşamayı (sıfatın kazanılması, dokunulmazlık ve görev icrası) anayasal ve yargısal gerçeklere uygun olarak ayırmaktadır. Milletvekilliği sıfatı yetkili kurulların mazbatayı düzenlemesiyle kazanılırken, dokunulmazlık seçilme anıyla başlar. Ant içme ise bu sıfatın getirdiği yasama yetkisini fiilen kullanabilmek için zorunlu bir 'göreve başlama' usulüdür.

Adım Adım Çözüm

1
Milletvekilliği sıfatının kazanılma anını belirle.
Sıfat, il seçim kurulu tarafından seçim tutanağının (mazbata) düzenlenmesiyle kazanılır.
Yargı içtihatlarına göre 'milletvekili' unvanı, mazbatanın düzenlenmesiyle hukuki varlık kazanır.
2
Yasama dokunulmazlığının başlama vaktini tespit et.
Yasama dokunulmazlığı 'seçilme anı' ile başlar.
Anayasa m. 83, milletvekillerinin 'seçimden önce veya sonra' koruma altında olduğunu belirterek, mazbata veya yeminden bağımsız olarak seçilme anını esas alır.
3
Ant içmenin (yeminin) hukuki fonksiyonunu analiz et.
Ant içme, milletvekilliği sıfatından doğan 'yetkilerin kullanılması' için bir ön şarttır.
Anayasa m. 81 uyarınca, ant içmeyen milletvekilleri yasama çalışmalarına, oylamalara katılamaz ve göreve başlayamazlar; ancak 'sıfatları' baki kalır.

Anahtar Kavram

Milletvekilliği Sıfatının Kazanılması ve Ant İçmenin Hukuki Niteliği
Bu soruyu puanla