Soru

Zorluk: Çok zorİdare Hukukuna Giriş ve Özellikleri

İdare hukukunun genel özellikleri ve bu özelliklerin hukuki işleyiş üzerindeki yansımalarına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    İdare hukukunun tedvin (kodifiye) edilmemiş olması, bu alandaki kuralların dağınık halde bulunması ve tüm idari faaliyetleri tek bir çatı altında toplayan genel bir 'İdare Kanunu'nun bulunmamasıdır.
  2. B
    İdare hukukunun içtihadı karakteri, bu hukuk dalının temel ilke ve kavramlarının büyük bir kısmının doğrudan yasama organı tarafından değil, Danıştay gibi yüksek mahkemelerin kararlarıyla şekillenmiş olmasıdır.
  3. C
    İdare hukukunun genç bir hukuk dalı olması, onun statik kalmasını engellemiş; toplumsal gelişmelere ve kamu hizmetinin değişken doğasına hızlı uyum sağlayan dinamik bir yapı kazanmasını sağlamıştır.
  4. İdare hukukunun statüsel (nizami) bir karakter taşıması, idari ilişkilerin temelinde 'irade serbestisi' ilkesinin yattığını ve tarafların hak ve yükümlülüklerinin her somut olayda karşılıklı rıza ile serbestçe belirlendiğini ifade eder.Cevap
  5. E
    İdare hukukunda kamu yararı amacı esastır; bu amaç idareye, bireyler karşısında tek taraflı işlem yapma ve kamu gücü kullanma gibi çeşitli üstünlük ve ayrıcalıklar tanır.

Cevap

İdare hukukunun statüsel (nizami) niteliği, irade serbestisi değil, kuralların önceden objektif olarak belirlendiği ve tarafların bu kuralları sözleşmeyle değiştiremediği anlamına gelir.
Doğru cevap olan ifade yanlıştır çünkü idare hukukunun 'statüsel' (nizami) olması, idari ilişkilerin irade serbestisine değil, önceden belirlenmiş genel ve objektif kurallara dayandığını ifade eder. Örneğin, bir kişi devlet memuru olduğunda, maaşını veya çalışma saatlerini idare ile yapacağı bir sözleşme ile serbestçe belirleyemez; bu şartlar kanunla (657 sayılı DMK gibi) önceden belirlenmiş bir 'statü'dür.

Adım Adım Çözüm

1
İdare hukukunun 'statüsel nitelik' kavramının hukuki tanımını analiz etmek.
Statüsel nitelik; idare ile birey arasındaki ilişkinin, bireyin iradesinden bağımsız olarak kanun ve yönetmeliklerle önceden belirlenmiş (objektif) kurallara tabi olmasıdır.
Bu özellik, idare hukukunu 'irade serbestisi'nin esas olduğu özel hukuktan ayıran temel farklardan biridir.
2
Seçeneklerde sunulan 'irade serbestisi' ve 'karşılıklı rıza' kavramlarını değerlendirmek.
İrade serbestisi ve karşılıklı rıza ile kural belirleme yetkisi, Borçlar Hukuku gibi özel hukuk dallarının temelidir; idare hukukunda ise bireyler genellikle mevcut bir 'statüye' (memurluk, öğrencilik, vergi yükümlülüğü vb.) girerler ve bu statünün kuralları üzerinde pazarlık yapamazlar.
Statüsel karakterin yanlış tanımlanması, kamu hukuku ve özel hukuk mantığının karıştırılmasına yol açar.
3
İdare hukukunun diğer özelliklerini (genç olma, içtihadilik, tedvin edilmeme) doğrulayarak seçenekleri elemek.
Diğer tüm seçeneklerin idare hukukunun teorik ve pratik özelliklerini doğru yansıttığı teyit edilmiştir.
Çok adımlı bir soruda tüm seçeneklerin kavramsal doğruluğunu kontrol etmek yanlış seçeneğin netleşmesini sağlar.

Anahtar Kavram

İdare Hukukunun Statüsel (Nizami) Niteliği
Bu soruyu puanla