Soru

Zorluk: Zorİdarenin Mal Edinme Yöntemleri ve Kamulaştırma

1982 Anayasası’nın 46. maddesinde düzenlenen “Kamulaştırma” kuralları ve bedelin ödenme esasları dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Kamulaştırma bedeli, kural olarak nakden ve peşin olarak ödenir.
  2. B
    Tarım reformunun uygulanması, büyük enerji ve sulama projeleri ile kıyıların korunması gibi amaçlarla yapılacak kamulaştırmalarda taksitle ödeme yapılabilir.
  3. C
    Kanunla öngörülen taksitlendirme süresi hiçbir şekilde beş yılı aşamaz ve taksitler eşit olarak ödenir.
  4. D
    Taksitlendirilen bedellerde, kamu alacakları için öngörülen en yüksek faiz oranı uygulanır.
  5. Kamulaştırılan toprağı doğrudan işleten ve bu topraktan geçimini sağlayan küçük çiftçinin ödeme bedeli, projenin niteliğine göre beş yıla kadar taksitlendirilebilir.Cevap

Cevap

Kamulaştırılan topraktan geçimini sağlayan küçük çiftçinin bedelinin taksitlendirilebileceğini belirten seçenek yanlıştır; bu bedel her zaman peşin ödenmelidir.
Küçük çiftçinin kamulaştırma bedelinin taksitlendirilebileceğini savunan ifade yanlıştır. 1982 Anayasası’nın 46. maddesine göre, kamulaştırılan toprağı doğrudan doğruya işleten küçük çiftçinin kamulaştırma bedeli, hiçbir durumda taksite bağlanamaz ve her zaman peşin ödenir.

Adım Adım Çözüm

1
1982 Anayasası Madde 46 incelenmelidir.
Kamulaştırma bedelinin nakden ve peşin ödenmesi genel kuraldır.
Mülkiyet hakkının korunması için idarenin el koyduğu malın bedelini derhal ödemesi gerekir.
2
Taksitlendirme yapılabilecek özel durumlar belirlenmelidir.
Tarım reformu, büyük enerji/sulama projeleri, orman yetiştirme, kıyı koruma ve turizm amaçlı kamulaştırmalar taksitlendirilebilir.
Büyük bütçeli projelerin kamu maliyesine aşırı yük bindirmemesi amaçlanır.
3
Taksitlendirme şartları kontrol edilmelidir.
Süre en fazla 5 yıl, faiz en yüksek kamu alacağı faizi olmalıdır.
Vatandaşın mülkiyet bedelinin enflasyon karşısında erimesi engellenmelidir.
4
Küçük çiftçi koruması değerlendirilmelidir.
Anayasa'nın 46. maddesinin son fıkrası uyarınca, geçimini bu topraktan sağlayan küçük çiftçinin bedeli her durumda peşin ödenir.
Küçük çiftçinin ekonomik bekasının korunması sosyal devlet ilkesinin bir gereğidir.

Anahtar Kavram

Anayasa Madde 46: Kamulaştırma Bedeli ve Küçük Çiftçinin Korunması

İpuçları

1
Kamulaştırmada peşin ödeme kuralının 'küçük çiftçi' lehine çok güçlü bir istisnası olduğunu hatırlayın.
2
Anayasa'da sayılan projeler (enerji, sulama vb.) genel olarak taksitlendirilebilir olsa da, mülk sahibinin 'küçük çiftçi' olması durumu tüm kuralları değiştirir.
3
Anayasa Madde 46'nın son fıkrasını düşünün: Geçimini o topraktan sağlayan çiftçiye 'bekle' denilemez.

Daha Fazla Pratik

Kamulaştırma ile devletleştirme arasındaki farkları ve yargısal denetim yollarını (Asliye Hukuk vs. İdare Mahkemesi) tekrar ediniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla