1982 Anayasası'nın 127. maddesinde düzenlenen mahalli idarelere ilişkin esaslar uyarınca, seçilmiş bir mahalli idare organının veya bu organın bir üyesinin "organlık sıfatını kaybetmesi" ve "görevden uzaklaştırılması" süreci ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Seçilmiş organların organlık sıfatını kaybetmeleri konusundaki denetim ancak yargı yolu ile olur; ancak görevleri ile ilgili bir suç sebebiyle hakkında soruşturma veya kovuşturma açılan organları veya üyelerini İçişleri Bakanı geçici bir tedbir olarak kesin hükme kadar görevden uzaklaştırabilir.Cevap
- BMahalli idare organlarının organlık sıfatını kaybetmesine ilişkin nihai karar, merkezi idarenin hiyerarşik üstü sıfatıyla İçişleri Bakanı tarafından verilir.
- CBelediye başkanlarının görevlerine son verme yetkisi, yerinden yönetim ilkesi gereği belediye meclisinin üye tam sayısının salt çoğunluğuyla alacağı karara bağlıdır.
- DBir mahalli idare organı üyesi hakkında yürütülen her türlü adli soruşturmada, ilgili ilin valisi doğrudan üyelik sıfatını sona erdirebilir.
- EMahalli idarelerin seçilmiş organlarının organlık sıfatının kaybı, yerel özerklik ilkesi gereği sadece Anayasa Mahkemesi'nin vereceği iptal kararı ile mümkün olabilir.
Cevap
Mahalli idarelerin seçilmiş organlarının organlık sıfatını kaybetmeleri sadece yargı yolu ile mümkündür; ancak görevle ilgili bir suç nedeniyle soruşturma/kovuşturma açılması durumunda İçişleri Bakanı geçici olarak görevden uzaklaştırma yetkisine sahiptir.
Doğru ifade, 1982 Anayasası'nın 127. maddesinin dördüncü fıkrasındaki metinle tam olarak örtüşmektedir. Bu hükme göre, seçilmiş organların sıfatlarını kaybetmeleri ancak yargı kararıyla (belediye başkanları ve meclisleri için Danıştay yoluyla) gerçekleşebilir. Fakat kamu hizmetinin aksamaması ve delillerin korunması amacıyla, görevleriyle ilgili bir suçtan ötürü hakkında soruşturma açılan kişileri İçişleri Bakanı geçici olarak görevden uzaklaştırabilmektedir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Mahalli İdareler Üzerindeki İdari Vesayet ve Yargısal Denetim
İpuçları
1
Mahalli idareler özerk kuruluşlardır, bu yüzden merkezi idarenin onlar üzerindeki yetkisi sınırlıdır.
2
Seçilmiş organların görevine son verilmesi (nihai işlem) ile görevden uzaklaştırılması (geçici işlem) arasındaki yetki farkına odaklanın.
3
Anayasa'nın 127. maddesine göre, geçici uzaklaştırma yetkisi İçişleri Bakanı'na, sıfatın kaybı kararı ise yargıya aittir.
Daha Fazla Pratik
Belediyelerin ve köylerin kuruluş usullerini (kanun vs. idari işlem) tekrar ederek bu konuyla bütünleştirin.
Tahmini Süre:2m 0s