Soru

Zorluk: Kolayİsimler (Adlar)

Usta (I)mimar, (II)takımın hazırladığı (III)çizimlere duyduğu (IV)hayranlığı (V)sergi salonunda dile getirdi.

Bu cümledeki numaralanmış sözcüklerin tür ve özellikleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    I. sözcük, aynı türden varlıkları karşılayan bir cins (ortak) isimdir.
  2. B
    II. sözcük, biçimce tekil olsa da bir grubu temsil ettiği için topluluk ismidir.
  3. C
    III. sözcük, çokluk eki alarak birden fazla varlığı ifade ettiği için çoğul isimdir.
  4. D
    IV. sözcük, beş duyu organıyla algılanamayan bir kavramı karşıladığı için soyut isimdir.
  5. V. sözcük, fiil kökünden türeyip kalıcı bir ad olduğu için topluluk ismi olarak sınıflandırılır.Cevap

Cevap

V. numaralı sözcük olan 'sergi', fiilden türemiş kalıcı bir isimdir ancak bir grubu temsil etmediği için topluluk ismi değil, tekil isimdir.
Doğru yanıt olan seçenek, 'sergi' sözcüğünü topluluk ismi olarak tanımladığı için yanlıştır. 'Sergi' sözcüğü fiil kökünden türemiş (ser-gi) kalıcı bir isimdir; ancak yapıca ve anlamca tekildir. Bir ismin topluluk ismi olabilmesi için 'ordu, meclis, ekip' örneklerinde olduğu gibi, çokluk eki almadığı halde bir grubu temsil etmesi gerekir.

Adım Adım Çözüm

1
Sözcüklerin varlıklara verilişine göre incelenmesi
I numaralı 'mimar' sözcüğünün bir türün genel adı (cins isim) olduğu saptanır.
Özel bir ismi değil, bir mesleği temsil etmektedir.
2
Sözcüklerin sayılarına göre incelenmesi
II numaralı 'takım'ın topluluk, III numaralı 'çizimler'in ise çoğul isim olduğu belirlenir.
Takım eki almadan grubu karşılar, çizimler ise çokluk eki almıştır.
3
Sözcüklerin oluşlarına göre incelenmesi
IV numaralı 'hayranlık' sözcüğünün soyut isim olduğu görülür.
Duygular ve zihinsel kavramlar soyut isimdir.
4
Kalıcı isim ve topluluk ismi ayrımının yapılması
V numaralı 'sergi' sözcüğünün kalıcı isim olduğu fakat topluluk ismi olmadığı anlaşılır.
Topluluk isimleri anlamca çoğulluk bildirmelidir; sergi ise tekil bir kavramdır.

Anahtar Kavram

İsimlerin Sayı ve Oluşlarına Göre Sınıflandırılması

İpuçları

1
Topluluk isimleri, çokluk eki almadığı halde anlamca birden fazla varlığı (bir grubu) karşılayan kelimelerdir.
2
Bir sözcüğün fiilden türemiş olması (ser-gi) onun 'kalıcı isim' olduğunu gösterir; ancak bu durum onun topluluk ismi olduğunu kanıtlamaz.
3
Cümledeki 'takım' ve 'sergi' sözcüklerini karşılaştırın; hangisi bir grup insanı veya nesneyi temsil ediyor?

Daha Fazla Pratik

Topluluk isimlerinin çokluk eki aldığında (örneğin: ordular, takımlar) kazandığı anlam farklarını inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

İsimleri sınıflandırırken şu üç soruyu sorun: 1. Özel mi Cins mi? 2. Tekil mi, Çoğul mu, Topluluk mu? 3. Somut mu, Soyut mu? Bu yöntem hata yapmanızı engeller.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla