Anayasası'nın . maddesinde yer alan mahalli idareler rejimi ve bu idarelerin organlarının seçilme/görevden uzaklaştırılma usulleri dikkate alındığında; mahalli idare organlarının "organlık sıfatını kaybetmeleri" ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi hukuksal açıdan doğrudur?
- AMahalli idarelerin seçilmiş organlarının, organlık sıfatını kaybetmeleri konusundaki nihai karar, merkezi idarenin hiyerarşik üstü olan Cumhurbaşkanı tarafından verilir.
- Görevleri ile ilgili bir suç sebebi ile hakkında soruşturma veya kovuşturma açılan mahalli idare organlarını veya bu organların üyelerini, yargı kararı kesinleşinceye kadar İçişleri Bakanı geçici bir tedbir olarak görevden uzaklaştırabilir.Cevap
- Cİl özel idareleri merkezi idarenin taşra teşkilatı içerisinde yer aldığı için, bu birimlerin karar organlarının görevine son verme yetkisi doğrudan ilgili valinin teklifi ve İçişleri Bakanı'nın onayı ile gerçekleşir.
- DBelediye başkanlarının seçilme yeterliliğini kaybettiklerine dair kararlar, seçim hukukuna ilişkin bir konu olduğu için yalnızca Yüksek Seçim Kurulu tarafından kesin olarak karara bağlanır.
- EMahalli idare organlarının organlık sıfatının kaybına ilişkin davalar, idari yargı düzeni içinde yer alan bölge idare mahkemelerinde ilk derece mahkemesi sıfatıyla görülür ve kesinleşir.
Cevap
Anayasa uyarınca mahalli idare organlarının görevleri ile ilgili bir suç nedeniyle uzaklaştırılma yetkisi geçici olarak İçişleri Bakanı'na aittir; ancak organlık sıfatının kaybı kararı yargı (Danıştay) tarafından verilir.
Anayasa'nın . maddesi, mahalli idarelerin seçilmiş organlarının organlık sıfatını kaybetmeleri konusundaki denetimin yargı yolu ile yapılacağını hükme bağlar. Ancak, görevle ilgili bir suç nedeniyle hakkında soruşturma/kovuşturma açılan kişilerin İçişleri Bakanı tarafından 'geçici bir tedbir' olarak görevden uzaklaştırılabileceğine izin verir. Bu ifade Anayasa metniyle tam uyumludur.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Mahalli İdarelerin Organlık Güvencesi ve İdari Vesayet
İpuçları
1
Anayasa'nın . maddesinde 'yargı yolu' vurgusuna dikkat edin.
2
İçişleri Bakanı'nın yetkisinin 'kesin' mi yoksa 'geçici' mi olduğunu sorgulayın.
3
Mahalli idare organlarının sıfatını kaybetmesinde son sözü söyleyen kurum Danıştay'dır; ancak soruşturma aşamasında Bakanın bir ara yetkisi vardır.
Daha Fazla Pratik
İl Özel İdaresi ve İl Genel İdaresi arasındaki farkları ve her birinin organlarını (Vali, İl Genel Meclisi, İl Encümeni) tablo halinde çalışarak pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s