Türkiye'de kış mevsiminde sıcaklıkların dağılışı incelendiğinde; mutlak konumun (enlem) etkisiyle sıcaklıkların güneyden kuzeye doğru azalması beklenir. Ancak Ocak ayı gerçek sıcaklık ortalamaları dikkate alındığında, Karadeniz kıyısındaki Samsun'un ( K), İç Anadolu'da daha güneyde yer alan Kayseri'den ( K) yaklaşık C daha sıcak olduğu görülmektedir.
Bu durumun ortaya çıkmasında aşağıdakilerden hangisinin etkili olduğu savunulamaz?
- ASamsun'da denizelliğin etkisiyle kış ılımanlığının yaşanması
- BKayseri'nin yükseltisinin fazla olması nedeniyle gerçek sıcaklığın düşük olması
- Samsun'un yıllık güneşlenme süresinin Kayseri'den daha fazla olmasıCevap
- DKuzey Anadolu Dağları'nın iç kesimlerdeki soğuk havayı kıyıya geçirmemesi
- ESamsun'da nem miktarının fazla olmasının yerin ısı kaybını (ışıma) azaltması
Cevap
Samsun'un yıllık güneşlenme süresinin Kayseri'den daha fazla olması seçeneği bu durumu açıklamaz; aksine Samsun Türkiye'de güneşlenme süresinin en az olduğu yerlerden biridir.
Samsun'un kışın Kayseri'den sıcak olması tamamen göreceli konum (denizellik, nem, yükselti, bariyer etkisi) ile ilgilidir. Güneşlenme süresi ise Samsun'da daha azdır ve bu durum kış sıcaklığını artırıcı bir faktör değil, azaltıcı bir faktör olarak işlev görür. Dolayısıyla bu durumun bir nedeni olamaz.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Özel Konumun Enlem Etkisini Bastırması
İpuçları
1
Güneş ışınlarının geliş açısı Samsun'da mı yoksa Kayseri'de mi daha büyüktür?
2
Bir yerin deniz kıyısında olması kış sıcaklığını nasıl etkiler? Nem ile ısı kaybı arasındaki ilişkiyi düşünün.
3
Kışın Karadeniz üzerinden gelen nemli hava kütleleri neden Kayseri'ye ulaşamaz?
Daha Fazla Pratik
İndirgenmiş sıcaklık haritaları ile gerçek sıcaklık haritaları arasındaki farkları inceleyerek yükseltinin etkisini daha iyi kavrayabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s