Soru

Zorluk: KolayTürkiye'de Nem ve Yağış

Türkiye'de yer şekillerinin uzanış doğrultusu ve ısınma özellikleri, yağış oluşum mekanizmalarını doğrudan etkilemektedir. Dağların kıyıya paralel uzandığı kıyı kuşaklarında nemli hava kütlelerinin bir dağ yamacı boyunca yükselmesiyle orografik yağışlar oluşurken; İç Anadolu Bölgesi gibi düzlüklerin geniş yer kapladığı alanlarda ısınan havanın dikey yönlü hareketi sonucunda farklı bir yağış türü meydana gelmektedir. Buna göre, İç Anadolu'da özellikle ilkbahar aylarında görülen ve halk arasında 'kırkikindi' olarak da adlandırılan bu yağış türü aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Konveksiyonel (Yükselim) yağışlarCevap
  2. B
    Orografik (Yamaç) yağışlar
  3. C
    Cephesel (Frontal) yağışlar
  4. D
    Muson yağışları
  5. E
    Adveksiyonel yağışlar

Cevap

İç Anadolu'da ısınan havanın yükselmesiyle oluşan ve 'kırkikindi' olarak bilinen yağışlar konveksiyonel (yükselim) yağışlardır.
Konveksiyonel (yükselim) yağışlar, güneş ışınlarının etkisiyle ısınan yüzeydeki havanın hafifleyerek dikey doğrultuda yükselmesi ve yükseklerde soğuyarak içindeki mutlak nemin bağıl neme (yağış ihtimaline) dönüşmesiyle oluşur. Türkiye'de karasallığın belirgin olduğu İç Anadolu gibi düzlüklerde, özellikle ilkbaharda bu süreç sık yaşanır.

Adım Adım Çözüm

1
Metindeki yağış oluşum mekanizmasını analiz etme.
Havanın ısınarak dikey yönlü yükseldiği ve soğuduğu belirtilmiştir.
Bu mekanizma, yükselim (konveksiyonel) yağışlarının temel tanımıdır.
2
Verilen bölgesel örneği (İç Anadolu) değerlendirme.
İç Anadolu'da ilkbaharda görülen 'kırkikindi' yağışlarının bu türe girdiği tespit edilir.
İç kesimlerde deniz etkisi az olduğu için yerel ısınma kaynaklı yağışlar ön plandadır.

Anahtar Kavram

Yağış Oluşum Tipleri

Daha Fazla Pratik

Erzurum-Kars çevresinde konveksiyonel yağışların neden ilkbahar yerine yaz mevsiminde görüldüğünü araştırınız.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla