Examkin

Soru

Zorluk: ZorTürkiye'de Enerji Kaynakları

Türkiye'de enerji kaynaklarının verimli kullanımı; hem coğrafi potansiyelin doğru analizi hem de bu kaynakların elektrik üretimine dönüştürülmesindeki kısıtlayıcı faktörlerin bilinmesiyle mümkündür.

Aşağıdaki tabloda bazı enerji kaynakları, Türkiye'de bu kaynakların potansiyelinin en yüksek olduğu bölge ve kullanımındaki temel coğrafi kısıt eşleştirilmiştir:

KaynakPotansiyel BölgeTemel Coğrafi Kısıt
I. RüzgarMarmara ve EgeRüzgar hızının yıl içinde değişkenlik göstermesi
II. GüneşGüneydoğu AnadoluYıl genelinde bulutluluk süresinin çok uzun olması
III. JeotermalEge (Batı Anadolu)Mevsimsel yağış miktarına bağlı olarak debinin azalması
IV. HidroelektrikDoğu AnadoluAkarsu rejimlerinin düzensizliği ve kış donmaları
V. BiyokütleMarmara ve İç AnadoluHammadde toplama ve nakliye maliyetlerinin yüksekliği

Buna göre, yukarıdaki eşleştirmelerden hangilerinde verilen 'coğrafi kısıt' bilgisi yanlıştır?

  1. A
    I ve IV
  2. II ve IIICevap
  3. C
    III ve V
  4. D
    I ve V
  5. E
    II ve IV

Cevap

Türkiye'de güneş enerjisi potansiyelinin en yüksek olduğu Güneydoğu Anadolu'da bulutluluk süresi azdır, bu bir kısıt olamaz. Jeotermal enerji ise yer yapısına (fay hatlarına) bağlıdır ve debisi mevsimsel yağışlara göre değişmez.
Doğru cevap olan seçenek, iki temel coğrafi hatayı içermektedir. Birincisi, Güneydoğu Anadolu Bölgesi Türkiye'nin en çok güneş alan (en az bulutlu) bölgesidir; dolayısıyla bulutluluk bir kısıt değil, avantajdır. İkincisi, jeotermal kaynaklar yer kabuğunun kırıklı yapısıyla (faylar) ilgilidir ve akarsular gibi mevsimsel yağış rejiminden etkilenmezler.

Adım Adım Çözüm

1
Enerji kaynaklarının potansiyel alanlarını doğrula
Rüzgar (Marmara/Ege), Güneş (Güneydoğu), Jeotermal (Ege), Hidro (Doğu), Biyokütle (Marmara/İç Anadolu) eşleşmeleri Türkiye coğrafyasına uygundur.
Kaynağın verimliliği için önce potansiyel alanının doğru tespit edilmesi gerekir.
2
Belirlenen kısıtların fiziksel ve coğrafi gerçekliğini sorgula
Güneydoğu Anadolu'da bulutluluk süresinin uzun olması (II) ve jeotermal kaynağın yağışla azalması (III) bilgileri bilimsel ve coğrafi gerçeklerle çelişmektedir.
Güneydoğu Anadolu güneşlenme süresi en fazla bölgedir; jeotermal ise yer altı kökenli olup iklimden bağımsızdır.
3
Doğru kısıtları eleyerek hatalı olanları grupla
I, IV ve V numaralı öncüllerdeki kısıtlar doğrudur. II ve III numaralı öncüller hatalı bilgi içermektedir.
Soruda hangi eşleştirmelerin yanlış olduğu sorulduğu için hatalı mantık yürüten öncüller seçilmelidir.

Anahtar Kavram

Enerji Kaynaklarının Coğrafi Kısıtları ve Bölgesel Potansiyel Analizi

İpuçları

1
Güneydoğu Anadolu'nun güneşlenme potansiyelini bulutluluk açısından tekrar düşünün.
2
Jeotermal enerji yer altı magmatik faaliyetlerine ve faylara mı yoksa yüzey sularına mı bağlıdır?

Daha Fazla Pratik

Türkiye'deki nükleer santral yer seçim kriterlerini (soğutma suyu, sismik risk) bu tablodaki kriterlerle karşılaştırın.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Türkiye'de Enerji Kaynakları

Bu konudan daha fazla soru