Examkin

Soru

Zorluk: ZorSoğuk Savaş Döneminde Türkiye

19531953 yılında Türkiye, Yunanistan ve Yugoslavya arasında imzalanan Balkan Paktı, 19541954 yılında Bled'de imzalanan bir antlaşma ile askeri ittifaka dönüştürülmüştür. Ancak bu ittifak, bölgesel bir güvenlik kuşağı oluşturma amacına tam olarak ulaşamadan kısa sürede etkisini yitirmiş ve dağılmıştır.

Bu ittifakın kısa sürede işlevsiz hale gelmesinde etkili olan temel dış siyasi gelişme aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Sovyetler Birliği'nde Stalin'in ölümüyle başlayan yumuşama sürecinin Yugoslavya'nın dış politikasını değiştirmesiCevap
  2. B
    Türkiye'nin NATO'ya üye olmasıyla Balkanlar'daki askeri sorumluluklarının sona erdiğini açıklaması
  3. C
    Marshall Planı yardımlarının kesilmesi üzerine üye ülkeler arasında ekonomik anlaşmazlıklar çıkması
  4. D
    Bağdat Paktı'nın kurulmasıyla Türkiye'nin güvenlik odağını tamamen Orta Doğu'ya çevirmesi
  5. E
    19341934 tarihli Balkan Antantı'nın hukuki geçerliliğinin devam ettiğinin savunulması

Cevap

Sovyetler Birliği'nde Stalin'in ölümüyle başlayan yumuşama sürecinin Yugoslavya'nın dış politikasını değiştirmesi
Balkan Paktı'nın kurulmasındaki en büyük etken Yugoslavya'nın Stalin liderliğindeki SSCB tarafından tehdit edilmesidir. 19531953 yılında Stalin'in ölümüyle Sovyetler Birliği'nde 'Yumuşama' emareleri görülmüş ve Yugoslavya ile ilişkiler normalleşmiştir. Bu durum Yugoslavya'nın paktın askeri kanadından uzaklaşmasına neden olmuştur. Ayrıca Türkiye ve Yunanistan arasında o yıllarda tırmanan Kıbrıs Sorunu da ittifakın sonunu hazırlayan bir diğer faktördür.

Adım Adım Çözüm

1
Dönemi ve Aktörleri Analiz Etme
19531953 Balkan Paktı; Türkiye, Yunanistan ve Yugoslavya arasındadır.
Paktın neden kurulduğunu anlamak için o günkü tehdit algısını belirlemek gerekir.
2
Tehdit Unsurunu Belirleme
Paktın kurulmasındaki temel motivasyon Sovyetler Birliği'nin (Stalin dönemi) yayılmacı politikasıdır.
Yugoslavya, Sovyet bloğundan dışlandığı için Batı ile iş birliği yapmak zorunda kalmıştır.
3
Kırılma Noktasını Belirleme
19531953 yılında Stalin'in ölmesi, Sovyet dış politikasında bir eksen kaymasına yol açmıştır.
Yeni Sovyet yönetimi Yugoslavya ile ilişkileri normalleştirme yoluna gitmiştir.
4
Sonucu Yorumlama
Yugoslavya'nın SSCB ile barışması ve Türkiye ile Yunanistan arasında Kıbrıs sorununun başlaması paktı bitirmiştir.
Dış tehdit azaldığında, bölgesel ittifakların bir arada kalma motivasyonu da zayıflar.

Anahtar Kavram

Balkan Paktı'nın (19531953) Dağılma Nedenleri

İpuçları

1
Paktın en önemli üyesi olan Yugoslavya'nın, bu paktı neden imzaladığını ve sonra neden vazgeçtiğini düşünün.
2
Sovyetler Birliği'nde 19531953 yılında meydana gelen çok önemli bir lider değişikliği uluslararası ilişkileri kökten etkilemiştir.
3
Stalin'in ölümü sonrası Yugoslavya lideri Tito'nun Moskova ile tekrar yakınlaşması paktın sonunu getirmiştir.

Daha Fazla Pratik

Bağdat Paktı'nın (19551955) neden CENTO'ya dönüştüğünü ve Irak'taki rejim değişikliğinin etkilerini araştırabilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Olayı 'Dış Tehdit Algısı' üzerinden çözebilirsiniz: Bir savunma paktını ayakta tutan şey ortak düşmandır; düşman (SSCB) ile üyelerden biri (Yugoslavya) arasındaki buzlar erirse paktın anlamı kalmaz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Soğuk Savaş Döneminde Türkiye

Bu konudan daha fazla soru