Soru

Zorluk: ZorII. Meşrutiyet Dönemi ve Siyasi Partiler

Osmanlı Devleti'nde II.Mes\crutiyetII. Meşrutiyet Dönemi'nde yaşanan siyasi rekabet, parti programları ve 19091909 yılındaki Kanun−iEsasiKanun-i Esasi değişiklikleri göz önüne alındığında, aşağıdakilerden hangisi bu dönemin siyasi ve hukuki yapısını doğru bir şekilde yansıtmaktadır?

  1. Meclis-i Mebusan'ın padişah tarafından feshedilmesinin zorlaştırılması ve hükümetin meclise karşı sorumlu hale getirilmesiyle parlamenter sistemin güçlendirilmesiCevap
  2. B
    Hürriyet ve İtilaf Fırkası'nın, devletin kurtuluşunu İttihat ve Terakki'nin aksine katı bir merkeziyetçilik ve Türkçülük politikasında araması
  3. C
    Bâb-ı Âli Baskını'nın, rejim karşıtı bir halk hareketi olarak başlayıp II.Abdu¨lhamitII. Abdülhamit'in tahttan indirilmesi ve meşrutiyetin askıya alınmasıyla sonuçlanması
  4. D
    Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'nın, dönemin ilk muhalefet partisi olarak İttihatçıların merkeziyetçi politikalarına karşı mecliste en güçlü direnci göstermesi
  5. E
    19091909 değişiklikleriyle padişahın 'mutlak veto' yetkisinin yasalar üzerinde sınırsız hale getirilerek meclisin yasama gücünün sembolik bir düzeye çekilmesi

Cevap

Meclis-i Mebusan'ın padişah tarafından feshedilmesinin zorlaştırılması ve hükümetin meclise karşı sorumlu hale getirilmesiyle parlamenter sistemin güçlendirilmesi
Doğru olan seçenek, 19091909 yılında anayasada yapılan köklü değişikliklerin özünü yansıtmaktadır. Bu düzenleme ile hükümet artık padişaha karşı değil, meclise (Millet meclisine) karşı sorumlu tutulmuş, padişahın meclisi feshetme yetkisi şarta bağlanarak zorlaştırılmıştır. Bu durum, Osmanlı'da gerçek anlamda parlamenter bir sistemin başlangıcıdır.

Adım Adım Çözüm

1
1909 Anayasa Değişikliklerini Analiz Etme
Padişahın yetkileri kısıtlanırken, meclisin ve hükümetin yetkileri artırılmıştır.
1876 Kanun-i Esasi'sindeki mutlakiyetçi unsurların demokratikleştirilmesi amaçlanmıştır.
2
Siyasi Partilerin İdeolojik Farklarını İnceleme
İttihat ve Terakki merkeziyetçi, Hürriyet ve İtilaf ise adem-i merkeziyetçi bir çizgiye sahiptir.
Dönemin siyasi rekabeti bu temel fikir ayrılığı üzerine kuruludur.
3
Dönemsel Olayları Karşılaştırma
Bâb-ı Âli Baskını hükümet darbesidir, 31 Mart Vakası ise rejim karşıtı bir ayaklanmadır.
Kronolojik ve içeriksel karmaşayı gidermek için olayların failleri ve sonuçları ayırt edilmelidir.

Anahtar Kavram

1909 Anayasa Değişiklikleri ve Parlamenter Monarşi

İpuçları

1
1909 değişikliklerinin, 1876'daki 'Padişah üstünlüğü' yerine 'Meclis üstünlüğü' getirdiğini hatırlayın.

Daha Fazla Pratik

II. Meşrutiyet dönemindeki partiler ile Cumhuriyet dönemi partileri arasındaki program benzerliklerini (örneğin SCF ve Hürriyet ve İtilaf'ın liberalizmi) karşılaştırın.
Tahmini Süre:1m 40s
Bu soruyu puanla