Soru

Zorluk: ZorDoğu Cephesi ve Gümrü Antlaşması

Milli Mücadele Dönemi’nde Ermenistan ile imzalanan Gümrü Antlaşması’nda yer alan "Ermenistan Hükümeti, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından reddedilmiş olan Sevr Antlaşması’nı tanımadığını kabul eder." hükmü, Türk diplomasisi için stratejik bir kırılma noktasıdır. Bu hükmün, TBMM’nin uluslararası hukuktaki konumu açısından doğurduğu temel sonuç aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Sevr Antlaşması'nın geçersizliğinin uluslararası bir belgede ilk kez tescil edilmesiCevap
  2. B
    Doğu sınırının bugünkü halini alarak kesinleşmesi ve Ermeni sorununun tamamen bitmesi
  3. C
    İtilaf Devletleri'nin tamamının TBMM'nin varlığını resmen ve hukuken tanıması
  4. D
    Misak-ı Milli sınırlarından taviz verilerek Doğu Cephesi'ndeki güvenliğin sağlanması
  5. E
    Mondros Ateşkes Antlaşması'nın hükümlerinin Anadolu genelinde fiilen sona ermesi

Cevap

Doğu Cephesi'nde kazanılan askeri zafer sonrası imzalanan Gümrü Antlaşması, Sevr Antlaşması'nın geçersizliğini uluslararası alanda kabul ettiren ilk siyasi belgedir.
Doğu Cephesi'nde Ermenilere karşı kazanılan zaferin ardından imzalanan Gümrü Antlaşması (33 Aralık 19201920), TBMM Hükümeti'nin uluslararası alandaki ilk siyasi ve diplomatik başarısıdır. Bu antlaşmanın en kritik özelliği, Sevr Antlaşması'nı yok sayan ve TBMM'yi tanıyan ilk resmi belge olmasıdır. Ermenistan, Sevr'den vazgeçen ilk devlet olarak tarihe geçmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Antlaşma maddesini analiz etme
Ermenistan'ın Sevr'i reddettiği ve TBMM'yi tanıdığı görülür.
Soruda verilen alıntı doğrudan Sevr'in hükmü üzerinedir.
2
Kronolojik ve siyasi önem tespiti
Bu olayın 33 Aralık 19201920 tarihinde gerçekleşen ilk diplomatik başarı olduğu saptanır.
TBMM'nin imzaladığı ilk uluslararası antlaşma olması nedeniyle 'ilkler' kategorisindedir.
3
Uluslararası hukuk açısından değerlendirme
Bir devletin (Ermenistan) Sevr'i tanımayacağını resmi bir metinde belirtmesi, o belgenin hukuken ölü doğduğunun ilk kanıtıdır.
Diplomatik meşruiyetin sağlanması için karşı tarafın mevcut dayatmaları reddetmesi gerekir.

Anahtar Kavram

Gümrü Antlaşması'nın Siyasi Önemi

İpuçları

1
Gümrü Antlaşması'nın TBMM tarihinde bir 'ilk' olma özelliğini hatırlayınız.

Daha Fazla Pratik

Doğu sınırının gelişimini sırasıyla Gümrü, Moskova ve Kars antlaşmaları üzerinden tekrar ediniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla