Türk-İslam devletlerinde adalet mekanizması ve askeri teşkilat, devletin merkezi otoritesini korumak ve toplumsal düzeni sağlamak üzere birbirini tamamlayan bir yapıda kurgulanmıştır. Bu teşkilatlanma yapısı ve kurumların işleyişi dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- AGulam sistemiyle yetişen askerler, doğrudan eyaletlerdeki toprak gelirleriyle geçinen ve taşra güvenliğini sağlayan temel sınıftır.
- BŞer'i mahkemelerin başında bulunan Kadı'ül Kudat, örfi yargı sisteminin de en üst yetkilisi olarak tüm adli ve askeri davalara başkanlık eder.
- Divan-ı Mezalim; zulme uğrayanların şikayetlerinin dinlendiği, yüksek görevlilerin yargılandığı ve bizzat hükümdarın başkanlık ettiği en üst adli kurumdur.Cevap
- Dİkta sahiplerinin yetiştirmekle yükümlü olduğu sipahiyan (atlı askerler), doğrudan hazineden 'bistegani' adı verilen maaşı alan profesyonel birliklerdir.
- Eİslamiyet öncesi Türk devletlerindeki 'Kut' inancı, Türk-İslam devletlerinde şer'i hukuk kurallarının padişah tarafından istenildiği zaman değiştirilebilmesine yasal zemin oluşturmuştur.
Cevap
Divan-ı Mezalim; zulme uğrayanların şikayetlerinin dinlendiği, yüksek görevlilerin yargılandığı ve bizzat hükümdarın başkanlık ettiği en üst adli kurumdur.
Divan-ı Mezalim, Türk-İslam devletlerinde sultanın başkanlığında toplanan, normal mahkemelerin çözemediği büyük davaların görüldüğü, zulme uğrayanların haklarının arandığı ve yüksek devlet görevlilerinin denetlendiği en üst düzey adli/idari meclistir. Bu kurum, hükümdarın 'mutlak adalet' sağlayıcı ve denetleyici rolünü temsil eder.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Türk-İslam Devletlerinde Adli ve Askeri Teşkilatın Ayrımı
Alternatif Yöntem
Kavramları 'Hukuk' ve 'Ordu' olarak gruplandırıp mali kaynaklarına göre (Maaşlı: Gulam/Bistegani vs. Topraklı: İkta/Sipahiyan) eşleştirmek, sınavda seçenekleri hızlıca elemenizi sağlar.
Tahmini Süre:1m 30s