Soru

Zorluk: OrtaDağılma Dönemi (1792-1922)

185318561853-1856 Kırım Savaşı'nın ardından imzalanan Paris Antlaşması'nın 'Karadeniz tarafsız hale getirilecek; bütün devletlerin ticaret gemilerine açık, ancak savaş gemilerine kapalı olacak ve kıyılarında hiçbir tersane bulunmayacaktır.' maddesi dikkate alındığında, Osmanlı Devleti ile ilgili aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?

  1. A
    Karadeniz'deki mutlak egemenliğini uluslararası hukuk kuralları çerçevesinde pekiştirmiştir.
  2. Savaşın galibi olmasına rağmen, kendi karasularında tersane kurma hakkını kaybederek yenik devlet muamelesi görmüştür.Cevap
  3. C
    Rusya'nın Boğazlar üzerindeki tarihsel emellerine hizmet ederek Panslavizm akımının Osmanlı topraklarında yayılmasını hızlandırmıştır.
  4. D
    Boğazlar üzerindeki mutlak hakimiyetini Londra Boğazlar Sözleşmesi hükümleriyle birleştirerek güvence altına almıştır.
  5. E
    Islahat Fermanı'nın sağladığı iç huzur sayesinde Karadeniz'in güvenliğini Avrupalı devletlerin desteği olmadan sağlamıştır.

Cevap

Osmanlı Devleti, Kırım Savaşı'nın galibi olmasına rağmen, Paris Antlaşması'nda yer alan Karadeniz'in tarafsızlığı ve tersane yasağı maddesiyle kendi sularında egemenlik hakları kısıtlanmış ve diplomatik olarak yenik bir devlet muamelesine maruz kalmıştır.
Paris Antlaşması'nda Karadeniz'in tarafsızlaştırılması ve hem Osmanlı hem de Rusya'nın kıyılarda tersane kurmasının, Karadeniz'de savaş gemisi bulundurmasının yasaklanması; Osmanlı Devleti'nin savaşı kazanmış olmasına rağmen kendi egemenlik haklarından feragat ettiğini gösterir. Bu durum, tarihçiler tarafından 'galip devletin yenik muamelesi görmesi' olarak tanımlanır.

Adım Adım Çözüm

1
Antlaşma maddesinin içeriğini analiz etme
Karadeniz'in tarafsızlığı, ticaret gemilerine açıklığı, savaş gemilerine kapalılığı ve kıyılarda tersane kurulmasının yasaklanması.
Maddenin getirdiği askeri kısıtlamaları anlamak gerekir.
2
Osmanlı Devleti'nin savaştaki konumunu değerlendirme
Osmanlı Devleti, Kırım Savaşı'ndan galip çıkmış bir devlettir.
Savaşın askeri sonucu ile diplomatik sonucu arasındaki çelişkiyi tespit etmek için bu bilgi gereklidir.
3
Çıkarım yapma
Kazanan bir devletin kendi karasularında tersane kurmasının yasaklanması, egemenlik haklarına aykırıdır ve yenik devletlere uygulanan bir yaptırımdır.
Antlaşmanın Osmanlı Devleti'nin prestiji ve hakları üzerindeki etkisini yorumlamak gerekir.

Anahtar Kavram

Paris Antlaşması (18561856) ve Karadeniz'in Statüsü

Alternatif Yöntem

Soruya 'egemenlik' kavramı üzerinden yaklaşarak, bir devletin kendi toprağında askeri tesis kurmasının yasaklanmasının o devletin bağımsızlığına ve galibiyetine aykırı olup olmadığını sorgulayarak sonuca ulaşılabilir.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla