Göktürk Devleti’nin kuruluş sürecinde; elli yıllık Çin esaretine son verilerek Türk boylarının Ötüken’de yeniden birleştirilmesi ve törenin (Türk yasası) tekrar hâkim kılınması, Kutluk Kağan’ın "İlteriş" unvanını almasını sağlamıştır.
Buna göre, Türk devlet geleneği içerisinde "İlteriş" unvanının temsil ettiği temel kavram aşağıdakilerden hangisidir?
- Devleti ve töreyi yeniden derleyip toplamaCevap
- BTürk boylarını tarihte ilk kez bir bayrak altında birleştirme
- CTürk adını ilk kez resmi bir devlet ismi olarak kullanma
- DGöçebe yaşamdan yerleşik hayata geçişi temsil etme
- Eİlahi kaynaklı kut anlayışını terk ederek halk iradesine dayanma
Cevap
Devleti ve töreyi yeniden derleyip toplama
İlteriş kelimesi eski Türkçede "İl" (devlet) ve "ter-mek" (derlemek, toplamak) fiilinden türetilmiştir. Kutluk Kağan, elli yıllık bir esaretin ardından dağınık haldeki Türk boylarını bir bayrak altında toplayıp töreyi yeniden canlandırdığı için bu unvana layık görülmüştür.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
İlteriş unvanı ve devletin yeniden teşkilatlanması
İpuçları
1
İlteriş kelimesindeki "il" ifadesinin eski Türkçede devlet anlamına geldiğini düşünün.
2
Bu unvan, Kutluk Kağan'ın dağınık boyları bağımsızlık ideali etrafında birleştirmesiyle ilgilidir.
3
Unvanın anlamı, elli yıllık esaret (fetret) döneminden sonra devlet otoritesinin yeniden inşasını vurgular.
Daha Fazla Pratik
Orhun Abideleri'nde Kutluk Kağan ve Vezir Tonyukuk'un bağımsızlık mücadelesini nasıl anlattığını inceleyin.
Tahmini Süre:50s