Soru

Zorluk: OrtaTürkiye'de Köy Altı Yerleşmeleri

Türkiye’de yer şekillerinin engebeli, tarım alanlarının parçalı ve dağınık olduğu bölgelerde, köye bağlı ancak köy merkezinden uzakta kurulan köy altı yerleşmeleri yaygındır. Bu yerleşmelerin bir kısmı temel geçim kaynağının tarım olmasına bağlı olarak kalıcı bir nitelik taşırken, bir kısmı ise sadece hayvancılık faaliyetleri için yılın belli dönemlerinde kullanılan geçici yerleşmelerdir.

Buna göre, aşağıda verilen yerleşme tipi ile bu yerleşmeye dair temel özellik veya yaygın olduğu bölge eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Divan – Batı Karadeniz'de tahıl tarımı ve hayvancılık amacıyla kurulan, birkaç mahallenin birleşmesiyle oluşan kalıcı yerleşmelerdir.
  2. B
    Mezra – Doğu ve Güneydoğu Anadolu'da tarımsal faaliyetlerin ön planda olduğu, mülkiyetin genellikle şahsa ait olduğu kalıcı yerleşmelerdir.
  3. C
    Kom – Doğu Anadolu'da iklim ve bitki örtüsüne bağlı olarak genellikle büyükbaş hayvancılık amacıyla kullanılan geçici yerleşmelerdir.
  4. Çiftlik – Yer şekillerinin düz olduğu Ergene Havzası ve Çukurova gibi alanlarda geniş arazi üzerinde kurulu geçici yerleşmelerdir.Cevap
  5. E
    Oba – Genellikle Toros Dağları üzerinde göçebe ailelerin hayvancılık amacıyla kurduğu çadırlardan oluşan geçici yerleşmelerdir.

Cevap

Çiftlik yerleşmelerinin geçici olarak nitelendirilmesi yanlıştır; bu yerleşmeler yıl boyunca ikamet edilen kalıcı yerleşmelerdir.
Çiftlik yerleşmeleri; mülkiyetin genellikle tek bir kişi veya aileye ait olduğu, geniş tarım arazileri üzerinde kurulu olan ve tarım-hayvancılığın bir arada yürütüldüğü kalıcı yerleşmelerdir. Ergene Havzası ve Çukurova gibi düzlük alanlarda yaygın olan bu yerleşmelerde yaşam yıl boyu devam eder. Bu nedenle çiftliklerin geçici olarak belirtilmesi coğrafi gerçeklerle uyuşmamaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Köy altı yerleşmelerinin yerleşme sürelerine göre sınıflandırılması
Mahalle, divan, mezra ve çiftlik kalıcı; yayla, kom, ağıl, oba, dam ve dalyan geçici yerleşmelerdir.
Ekonomik faaliyetin tarıma mı yoksa sadece mevsimlik hayvancılığa mı dayalı olduğunu ayırt etmek gerekir.
2
Seçeneklerdeki yerleşme tiplerinin özelliklerini analiz etme
Divan, mezra ve çiftlik kalıcı yerleşmeler grubundadır. Ancak çiftlik seçeneğinde yerleşme süresi 'geçici' olarak belirtilmiştir.
Çiftlikler, mülkiyet yapısı ve tarımsal süreklilik nedeniyle yıl boyu kullanılan kalıcı yerleşim birimleridir.

Anahtar Kavram

Türkiye'de Köy Altı Yerleşmelerinin Sürekliliği
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla