Examkin

Soru

Zorluk: ZorCemiyetler (Yararlı, Zararlı ve Azınlık Cemiyetleri)

Mondros Ateşkes Antlaşması'nın ardından işgal altındaki İstanbul'da faaliyet gösteren bazı vatansever aydın ve subaylar, Millî Mücadele'ye destek olmak amacıyla gizli istihbarat ve lojistik grupları kurmuşlardır.

Bu doğrultuda kurulan; İtilaf Devletleri'nin denetimindeki depolardan Anadolu'ya gizlice silah ve cephane kaçırılmasını organize eden, aydın ve komutanların gizli yollarla Ankara'ya geçişini sağlayan, haberleşmede 'Nuh' ve 'Cengiz' gibi şifreli kod adları kullanan ve Millî Mücadele'nin ilk gizli teşkilatı kabul edilen cemiyet aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Sulh ve Selamet-i Osmaniye Fırkası
  2. B
    Cenub-i Garbi Kafkas Hükûmet-i Muvakkatesi (Kars İslam Şurası)
  3. Karakol CemiyetiCevap
  4. D
    Kürt Teali Cemiyeti
  5. E
    Askerî Nigehban Cemiyeti

Cevap

Karakol Cemiyeti
Karakol Cemiyeti; Mondros Ateşkes Antlaşması sonrasında Ekim-Kasım 1918'de İstanbul'da kurulan ilk gizli millî teşkilattır. Cemiyet, İtilaf Devletleri'nin gözetimindeki depolardan Maçka ve diğer cephaneliklerden silah ve mühimmat kaçırarak İnebolu ve Kocaeli üzerinden Ankara'ya ulaştırmış, çok sayıda subay ve aydının gizlice Anadolu'ya geçişini sağlamıştır. Ayrıca üyelerine 'Nuh', 'Cengiz' gibi şifreli kodlar vererek gizli bir istihbarat ağı kurmuştur.

Adım Adım Çözüm

1
Soru kökündeki cemiyetin kuruluş yerini, amacını ve temel faaliyetlerini analiz etme
Soru; İstanbul'da gizli olarak kurulan, Anadolu'ya istihbarat, subay ve silah-mühimmat sevkiyatı yapan, şifreli kodlar kullanan ilk gizli teşkilatı sormaktadır.
Mondros sonrası kurulan cemiyetlerin yürüttükleri faaliyet alanları (bölgesel savunma, basın-yayın, gizli istihbarat/lojistik) farklılık gösterir.
2
Gizli lojistik ve istihbarat teşkilatlarının özelliklerini eşleştirme
Kara Vasıf Bey, Albay Şevket Bey ve arkadaşları tarafından kurulan, Mustafa Kemal Paşa'ya 'Nuh', Kara Vasıf Bey'e 'Cengiz' kod adı verilen ve İnebolu-Kocaeli hatları üzerinden cephane nakleden örgüt Karakol Cemiyeti'dir.
Karakol Cemiyeti, Millî Mücadele'nin İstanbul'daki ilk gizli istihbarat ve sevkiyat örgütüdür (daha sonra yerini Mim Mim Grubu ve Felah Grubu almıştır).
3
Diğer seçeneklerdeki cemiyetlerin niteliklerini değerlendirerek eleme yapma
Sulh ve Selamet-i Osmaniye, Kürt Teali ve Askerî Nigehban cemiyetleri millî varlığa zararlı cemiyetlerdir; Kars İslam Şurası ise bölgesel bir direniş şurasıdır.
Karakol Cemiyeti dışındaki seçenekler verilen öncüllerdeki lojistik ve istihbarat faaliyetlerini karşılamaz.

Anahtar Kavram

Millî Mücadele Dönemi'nde İstanbul'da faaliyet gösteren gizli istihbarat, propaganda ve lojistik teşkilatları (Karakol Cemiyeti ve kolları)

İpuçları

1
Cemiyetin faaliyet merkezi işgal altındaki başkent İstanbul olup temel misyonu cephe gerisinde gizli lojistik ve istihbarat desteği sağlamaktır.
2
Bu teşkilat açık mitingler veya kongreler düzenlemek yerine, İtilaf depolarından silah kaçırma ve komutanları Anadolu'ya kaçırma gibi yeraltı faaliyetleri yürütmüştür.
3
Kara Vasıf Bey'in liderlik ettiği ve mensuplarına 'Cengiz', 'Nuh' gibi kod adları veren bu yapı, daha sonra yerini Mim Mim Grubu'na bırakacak olan ilk gizli istihbarat cemiyetidir.

Daha Fazla Pratik

Karakol Cemiyeti'nin kapatılmasından sonra İstanbul'da kurulan Zabitân, Mim Mim (M.M.) ve Felah gruplarının faaliyetlerini inceleyiniz.

Alternatif Yöntem

Seçeneklerdeki cemiyetlerin türlerine (yararlı/zararlı) ve coğrafi faaliyet alanlarına göre eleme yöntemi uygulanabilir. Zararlı fırkalar (Sulh ve Selamet, Kürt Teali, Askerî Nigehban) ve bölgesel yönetimler (Kars İslam Şurası) elendiğinde doğrudan gizli millî istihbarat cemiyetine ulaşılır.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla

Konular

Cemiyetler (Yararlı, Zararlı ve Azınlık Cemiyetleri)

Bu konudan daha fazla soru