Soru

Zorluk: OrtaGazneliler

Gazneliler Devleti; Afgan, Hint, Gurlu ve Türk gibi oldukça farklı etnik grupların bulunduğu geniş bir coğrafyada hüküm sürmüştür. Devlet, ordusunda ve idari kadrolarında bu farklı unsurlara yer vererek heterojen bir yapı oluşturmuştur. Bu durumun Gazneliler Devleti üzerinde aşağıdakilerden hangisine doğrudan zemin hazırladığı söylenebilir?

  1. Merkezi otoritenin korunmasının zorlaşmasına ve devletin ömrünün kısalmasınaCevap
  2. B
    Türkçenin bölgede bilim ve edebiyat dili olarak Arapçanın önüne geçmesine
  3. C
    Hindistan'da İslamiyet'in yayılma sürecinin kesintiye uğramasına
  4. D
    Geleneksel Türk veraset sisteminin terk edilerek yerine mutlakiyetin gelmesine
  5. E
    Orta Asya'da Türk siyasi birliğinin kesin olarak sağlanmasına

Cevap

Merkezi otoritenin korunmasının zorlaşması ve devletin ömrünün kısalması
Gazneliler Devleti, hükmettiği geniş topraklarda çok sayıda farklı etnik grubu barındırıyordu. Ordusunda ve yönetiminde Gurlular, Hintliler ve Türkler gibi farklı unsurların bulunması, merkezi otoritenin zayıfladığı dönemlerde bu grupların kendi bağımsızlıkları için hareket etmelerine veya birbirleriyle çatışmalarına yol açmıştır. Bu durum, devletin parçalanmasını kolaylaştırmış ve ömrünü kısaltmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Gaznelilerin kurulduğu coğrafyanın etnik analizini yap.
Devletin Afganistan, Hindistan ve Horasan bölgelerinde çok farklı milletleri barındırdığı görülür.
Toplumsal yapının heterojenliğini anlamak, yönetimdeki zorlukları tespit etmeyi sağlar.
2
Çok uluslu yapının devlet yönetimi ve ordu üzerindeki etkisini değerlendir.
Farklı milletlerden oluşan ordunun ve halkın, merkezi yönetime bağlılığının zayıf olduğu sonucuna varılır.
Milli bir kimlik oluşmadığında, en küçük bir otorite sarsıntısında isyanların çıkması kaçınılmazdır.
3
Tarihsel sonuç ile toplumsal yapı arasındaki bağı kur.
Gaznelilerin bu karışık yapısı, Dandanakan Savaşı sonrası devletin hızla zayıflamasında ve yıkılmasında temel etken olmuştur.
Siyasi istikrarın bozulması, devletin varlığını sürdürmesini engellemiştir.

Anahtar Kavram

Gaznelilerde Çok Uluslu Yapı ve Siyasi Etkileri

İpuçları

1
Gaznelilerin yıkılış sürecinde, içlerindeki farklı etnik unsurların isyanlarını düşünün.
2
Orduda Gurluların bulunması ve daha sonra devlete karşı isyan etmeleri bu yapı ile ilişkilidir.
3
Heterojen yapı, merkezi otoritenin sarsıldığı Dandanakan Savaşı gibi dönemlerde devletin dağılmasını hızlandıran en önemli iç etkendir.

Daha Fazla Pratik

Gazneli Mahmut'un Abbasi halifesini koruyarak 'Sultan' unvanını almasının Türk-İslam tarihindeki yerini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla

Konular