Soru

Zorluk: ZorTBMM'nin Genel Görev ve Yetkileri

1982 Anayasası'nda Türkiye Büyük Millet Meclisinin (TBMM) görev ve yetkileri, yasama organının asli ve devredilemez yetkileri çerçevesinde ayrıntılı olarak düzenlenmiştir. Buna göre, TBMM'nin genel görev ve yetkileriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Milletlerarası antlaşmaların onaylanmasını bir kanunla uygun bulmak TBMM'nin yetkisindeyken, bu antlaşmaları usulüne göre onaylama ve yayımlama yetkisi Cumhurbaşkanına aittir.
  2. B
    Genel ve özel af ilanına karar verebilmek için TBMM üye tamsayısının en az beşte üç çoğunluğunun oyu gereklidir; ancak Anayasa uyarınca orman suçları bu kapsamın dışında tutulmuştur.
  3. C
    Cumhurbaşkanı, Meclis tarafından kabul edilen kanunları bir daha görüşülmek üzere geri gönderme yetkisine sahiptir; ancak Bütçe Kanunları bu veto yetkisinin tek istisnasıdır.
  4. Anayasa Mahkemesi üyelerinin tamamını seçmek ve yüksek yargı organının kompozisyonunu belirlemek, TBMM'nin doğrudan kullandığı genel yetkiler arasında yer alır.Cevap
  5. E
    Para basılmasına ve savaş ilanına karar vermek TBMM'nin yetkisinde olup, para basılmasına ilişkin kararlar kanun biçiminde, savaş ilanı ise parlamento kararı şeklinde gerçekleştirilir.

Cevap

Anayasa Mahkemesi üyelerinin tamamını seçmek TBMM'nin yetkisinde değildir; TBMM sadece 3 üyeyi seçer.
Doğru olmayan ifade, Anayasa Mahkemesi üyelerinin tamamının TBMM tarafından seçildiğini belirten ifadedir. 1982 Anayasası'nın 146. maddesine göre Anayasa Mahkemesi 15 üyeden oluşur. TBMM bu üyelerin sadece 3 tanesini (ikisi Sayıştay Genel Kurulu, biri baro başkanlarının göstereceği adaylar arasından) gizli oylamayla seçer. Kalan 12 üye ise Cumhurbaşkanı tarafından doğrudan veya belirli adaylar arasından seçilir.

Adım Adım Çözüm

1
TBMM'nin Anayasa Mahkemesine (AYM) üye seçme yetkisini incele.
AYM toplam 15 üyeden oluşur ve TBMM bu üyelerin sadece 3'ünü (2 üye Sayıştay'dan, 1 üye baro başkanları arasından) seçer.
Anayasa'nın 146. maddesine göre seçim yetkisi TBMM ve Cumhurbaşkanı arasında paylaştırılmıştır.
2
Milletlerarası antlaşmaların sürecini değerlendir.
TBMM 'uygun bulma kanunu' çıkarır, Cumhurbaşkanı ise 'onaylar ve yayımlar'.
Anayasa'nın 90. maddesi uyarınca yetki paylaşımı bu şekildedir.
3
Af ilanı ve Bütçe Kanunu'nun özel kurallarını kontrol et.
Af için beşte üç çoğunluk gerekir ve Bütçe Kanunu geri gönderilemez.
Anayasa'nın 87 ve 89. maddeleri bu özel prosedürleri ve istisnaları belirler.

Anahtar Kavram

TBMM'nin Seçim ve Onay Yetkilerinin Sınırları

İpuçları

1
TBMM'nin yüksek yargı organlarına üye seçme yetkisi sınırlıdır ve genellikle Cumhurbaşkanı ile paylaşılır.
2
Anayasa Mahkemesi üyelerinin sayısını (15) ve bu üyelerin kaçının Meclis tarafından seçildiğini hatırlamaya çalışın.
3
TBMM sadece 3 AYM üyesi seçer; üyelerin geri kalan büyük çoğunluğu Cumhurbaşkanı tarafından atanır.

Daha Fazla Pratik

HSK üyelerinin seçiminde TBMM ve Cumhurbaşkanının kaçar üye seçtiğini ve seçim turlarını tekrar gözden geçirin.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla