Soru

Zorluk: Orta1924 Anayasası

1924 Anayasası, 1921 Anayasası'nın kısa ve çerçeve yapısının aksine, devletin temel organlarını ve bireylerin haklarını daha ayrıntılı düzenleyen, değiştirilmesi zorlaştırılmış sert bir anayasadır. Bu anayasanın temel hükümleri ve yürürlükte kaldığı süre boyunca geçirdiği anayasal değişiklikler dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi 1924 Anayasası dönemiyle ilgili yanlış bir bilgidir?

  1. A
    1928 yılında yapılan değişiklikle 'Devletin dini İslam'dır' ibaresi anayasa metninden çıkarılmıştır.
  2. Kanunların anayasaya uygunluğunu denetlemek amacıyla 'Anayasa Mahkemesi' kurulmuştur.Cevap
  3. C
    Güçler birliği ve görevler ayrılığı ilkesine dayanan 'karma hükümet sistemi' benimsenmiştir.
  4. D
    1937 yılında yapılan değişiklikle laiklik dahil Atatürk İlkeleri anayasa metnine eklenmiştir.
  5. E
    1934 yılında yapılan değişiklikle kadınlara milletvekili seçme ve seçilme hakkı tanınmıştır.

Cevap

Anayasa Mahkemesi'nin kurulması 1924 Anayasası'nda değil, 1961 Anayasası'nda gerçekleşmiştir.
Doğru cevap olan Anayasa Mahkemesi'nin kurulması ifadesi yanlıştır çünkü bu mahkeme Türk hukuk sistemine ilk kez 1961 Anayasası ile girmiştir. 1924 Anayasası döneminde kanunların anayasaya aykırılığı iddia edilebilse de bunu denetleyecek bağımsız bir yüksek mahkeme öngörülmemiştir.

Adım Adım Çözüm

1
1924 Anayasası'nın temel niteliklerini değerlendir.
Bu anayasanın 'Meclis Üstünlüğü' ve 'Kuvvetler Birliği' prensiplerine yakın olduğu tespit edilir.
Anayasa, egemenliğin tek temsilcisi olarak TBMM'yi gördüğü için meclis kararlarını denetleyecek bir dış yargı organına yer vermemiştir.
2
Türk anayasa tarihindeki kurumların kronolojik gelişimini kontrol et.
Anayasa Mahkemesi'nin kuruluş tarihinin 1961 olduğu görülür.
1960 sonrası hazırlanan yeni anayasal düzende, yasama organının sınırlandırılması ve hukuk devletinin tesisi için bu kurum oluşturulmuştur.
3
Seçeneklerde verilen tarihsel değişiklikleri doğrula.
1928 (din maddesinin çıkarılması), 1934 (kadın hakları) ve 1937 (ilkeler) değişikliklerinin 1924 Anayasası bünyesinde yapıldığı teyit edilir.
Bu tarihler 1924 Anayasası'nın yürürlük süresi (1924-1961) içerisindedir.

Anahtar Kavram

1924 Anayasası ve Türk Anayasa Tarihinde Yargısal Denetim

İpuçları

1
Anayasa Mahkemesi'nin hangi anayasa ile kurulduğunu hatırlamaya çalışın.
2
1924 Anayasası 'Meclis Üstünlüğü' ilkesini benimsemiştir. Bu ilke, meclisin üzerinde bir denetim organına (mahkemeye) izin verir mi?

Daha Fazla Pratik

1961 Anayasası'nın getirdiği yenilikler ile 1924 Anayasası arasındaki temel farkları tablo halinde çalışmanız bu tip kronoloji sorularını çözmenizi kolaylaştıracaktır.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla