Anayasa hukukunda "tali kurucu iktidar", mevcut bir anayasanın belirlediği usul ve esaslara bağlı kalarak anayasada değişiklik yapma yetkisini ifade eder. Bu yetkinin kullanımı hem "şekli" (usule ilişkin) hem de "maddi" (içeriğe/konuya ilişkin) bazı sınırlarla kısıtlanmıştır. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi tali kurucu iktidarın uymak zorunda olduğu "şekli" (usule ilişkin) sınırlardan biri değildir?
- AAnayasa değişikliği teklifinin belirli bir asgari milletvekili sayısı tarafından yapılması
- BDeğişikliğin kabulü için meclis üye tam sayısının belirli bir nitelikli çoğunluğunun aranması
- Anayasanın değiştirilmesi yasaklanmış olan maddelerine dokunulamamasıCevap
- DTekliflerin genel kurulda iki kez görüşülmesi ve görüşmeler arasında belirli bir sürenin geçmesi
- EDeğişikliğin yürürlüğe girmesi için halkoylaması veya Cumhurbaşkanı onayı gibi aşamalardan geçmesi
Cevap
Anayasanın değiştirilemez maddelerine dokunulamaması, tali kurucu iktidarın maddi (içeriksel) sınırıdır.
Anayasanın değiştirilmesi yasaklanmış maddelerine dokunulamaması ifadesi, tali kurucu iktidarın 'maddi' (esasa ilişkin) sınırıdır. Çünkü bu kısıtlama, anayasa değişikliğinin 'nasıl' yapılacağına değil, anayasa metninin 'hangi' kısımlarının değiştirilemeyeceğine (içeriğine) odaklanır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Tali Kurucu İktidarın Sınırları
İpuçları
1
Anayasa hukukunda 'şekli' kavramı yöntem ve usul (nasıl?) ile, 'maddi' kavramı ise içerik ve öz (ne?) ile ilgilidir.
2
Bir değişikliğin parlamentoda kaç kişiyle oylanacağı 'şekli' bir kuraldır; ancak 'devletin şekli cumhuriyettir' maddesinin değiştirilemeyeceği 'maddi' bir kuraldır.
Daha Fazla Pratik
1982 Anayasası'ndaki ilk üç maddenin değiştirilemeyeceğine dair 4. maddeyi ve bu maddenin tali kurucu iktidar için oluşturduğu maddi sınırı inceleyiniz.
Tahmini Süre:50s