Çağdaş Türk ve Dünya Tarihi

$\text{I.}$ Dünya Savaşı sonrasında kalıcı barışı sağlama çabaları doğrultusunda $1928$ yılında imzalanan; savunmaya dayanmayan savaşı kanun dışı sayan ve devletler arası ilişkilerde savaşın bir dış politika aracı olarak kullanılmasını yasaklayan girişim aşağıdakilerden hangisidir?

Yumuşama Dönemi'nde Türkiye'nin dış politikasındaki en önemli gündem maddelerinden biri olan Kıbrıs Meselesi sürecinde; Kıbrıs Türklerini ani bir saldırıyla yok ederek adayı Yunanistan'a bağlamayı ($Enosis$) hedefleyen gizli imha planı aşağıdakilerden hangisidir?

ABD Başkanı Richard Nixon tarafından $1969$ yılında ilan edilen ve "Nixon Doktrini" ($Guam$ Doktrini) olarak bilinen dış politika stratejisi, $Vietnam$ Savaşı'nın yarattığı baskıların bir sonucu olarak ortaya çıkmıştır. Bu doktrinin, Soğuk Savaş döneminde "Yumuşama" ($Detant$) sürecine geçişteki temel rolü aşağıdakilerden hangisidir?

1974 yılında gerçekleştirilen Kıbrıs Barış Harekâtı’nın ardından ABD Kongresi, Türkiye’nin harekat sırasında Amerikan menşeli silahları kullandığı gerekçesiyle 1975 yılında Türkiye’ye yönelik kapsamlı bir silah ambargosu başlatmıştır. Bu karar, Türkiye’nin savunma politikalarında önemli bir kırılma noktası oluşturmuştur.

Türkiye Cumhuriyeti hükümeti, ABD’nin bu ambargo kararına karşı bir misilleme (mütekabiliyet) olarak aşağıdakilerden hangisini uygulamaya koymuştur?

Yumuşama (Detant) Dönemi’nde Türkiye, özellikle $1964$ Johnson Mektubu ve $1974$ Kıbrıs Barış Harekâtı sonrasında yaşanan diplomatik yalnızlık hissiyle dış politikasında köklü bir revizyona gitmiştir. Bu süreçte benimsenen "Çok Yönlü Dış Politika" stratejisi kapsamında gerçekleştirilen uygulamalar ve sonuçları değerlendirildiğinde, aşağıdakilerden hangisi bu yeni dönemin özelliklerinden biri olarak kabul edilemez?

Fransa'nın, $II.$ Dünya Savaşı öncesinde doğu sınırını Alman saldırılarına karşı korumak amacıyla inşa ettiği, ancak savaşın başında Alman ordularının bu hattın arkasına sarkmasıyla stratejik önemini yitiren devasa savunma tahkimatı aşağıdakilerden hangisidir?

$1961$ Anayasası, Türkiye’de yasama yetkisinin tek bir meclis elinde toplanmasının doğurabileceği sakıncaları gidermek ve 'denge-denetleme' mekanizmasını güçlendirmek amacıyla çift meclisli bir yasama yapısı kurmuştur. Bu sistemde Millet Meclisi ile birlikte yasama görevini yürüten, üyelerinin bir kısmı halk tarafından seçilirken bir kısmı Cumhurbaşkanı tarafından atanan ve $1980$ yılına kadar varlığını sürdüren organ aşağıdakilerden hangisidir?

$II.$ Dünya Savaşı’nın devam ettiği $1940$ yılında, Türkiye'de köylünün eğitim seviyesini yükseltmek, onlara modern tarım tekniklerini öğretmek ve köye yönelik öğretmen yetiştirmek amacıyla açılan eğitim kurumları aşağıdakilerden hangisidir?

II. Dünya Savaşı’nın başladığı 1939 yılında İngiltere ve Fransa ile karşılıklı yardım antlaşması imzalayan Türkiye, savaşın ilerleyen yıllarında değişen dengeleri gözeterek Almanya ile de diplomatik temaslarını sürdürmüştür. Özellikle Almanya'nın Balkanlar'daki ilerleyişi ve Sovyetler Birliği'ne yönelik saldırı planları (Barbarossa Harekatı) öncesinde Türkiye, batı sınırlarını güvence altına almak istemiştir. Bu doğrultuda, 18 Haziran 1941 tarihinde Ankara'da imzalanan ve Türkiye'nin "aktif tarafsızlık" stratejisinin en kritik belgelerinden biri kabul edilen antlaşma aşağıdakilerden hangisidir?

II. Dünya Savaşı'nın ardından ABD'nin SSCB'yi kuşatmayı amaçlayan "Çevreleme Politikası" (Containment) çerçevesinde oluşturulan ittifaklar zincirinin Orta Doğu halkasını temsil eden; ancak $1958$ yılında Irak'ta gerçekleşen rejim değişikliği sonrası merkezini Bağdat'tan Ankara'ya taşıyarak yeniden yapılandırılan savunma örgütü aşağıdakilerden hangisidir?

Soğuk Savaş'ın ilk yıllarında Doğu Bloku içerisinde yaşanan ilk büyük görüş ayrılığı, $1948$ yılında Yugoslavya'nın Cominform'dan ihraç edilmesiyle sonuçlanmıştır. SSCB lideri Stalin ile Yugoslavya lideri Tito arasındaki gerilimi tırmandıran ve Sovyetler Birliği tarafından "uyduların merkezden kopma girişimi" olarak değerlendirilerek Yugoslavya'nın dışlanmasına yol açan, Tito'nun Bulgaristan ile birlikte Balkanlar'da hayata geçirmeyi planladığı bölgesel oluşum aşağıdakilerden hangisidir?

$1993$ yılında Danimarka'da toplanan Avrupa Konseyi Zirvesi'nde, Avrupa Birliği'ne üye olmak isteyen aday ülkelerin uyması gereken temel standartlar belirlenmiştir. Bu standartlar; siyasi (demokrasi, hukukun üstünlüğü, insan hakları), ekonomik (işleyen bir piyasa ekonomisi) ve topluluk müv堅satının benimsenmesi gibi ana başlıklardan oluşmaktadır.

Avrupa Birliği'nin genişleme sürecinde aday ülkeler için yol haritası niteliği taşıyan bu düzenlemeler aşağıdakilerden hangisidir?

İkinci Dünya Savaşı'nın sona ermesinin ardından SSCB'nin Türkiye'den Boğazlar'da üs talep etmesi ve Doğu Anadolu'dan toprak istemesi, Türkiye'nin dış politikasında köklü bir değişikliğe yol açmıştır. Bu baskılar karşısında ABD Başkanı tarafından $1947$ yılında ilan edilen, Türkiye ve Yunanistan'a askeri ve ekonomik yardım yapılarak Sovyet yayılmacılığının durdurulmasını hedefleyen belge aşağıdakilerden hangisidir?

Yumuşama Dönemi'nde Kıbrıs'ta Rumların saldırılarını durdurmak için gerçekleştirilen uyarı uçuşu sırasında uçağı düşürülen ve Rumlar tarafından şehit edilen, Türk Hava Kuvvetlerinin Kıbrıs'taki ilk hava harp şehidi aşağıdakilerden hangisidir?

$1995$ yılında imzalanan ve Balkanlar'da üç buçuk yıl süren savaşı sona erdiren Dayton Antlaşması, Bosna-Hersek'te oldukça karmaşık ve çok katmanlı bir idari yapı öngörmüştür. Bu antlaşmanın içeriği ve kurulan siyasi düzen ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlış bir bilgidir?

$1956$ Süveyş Krizi sonrası Orta Doğu'da İngiltere ve Fransa'dan boşalan nüfuz alanını doldurmak ve bölgedeki Sovyet yayılmacılığını engellemek amacıyla hazırlanan Eisenhower Doktrini ($1957$) kapsamında, ABD'nin bölgeye fiilen askeri kuvvet göndererek doğrudan müdahalede bulunduğu ilk ülke aşağıdakilerden hangisidir?

$1993$ yılında Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan, Türkmenistan ve Türkiye'nin katılımıyla kurulan; Türk dili konuşan halkların ve ülkelerin kültürel birliğini ve dayanışmasını sağlamayı, ortak Türk kültürünü gelecek nesillere aktarmayı ve dünyaya tanıtmayı amaçlayan uluslararası kuruluş aşağıdakilerden hangisidir?

$II.$ Dünya Savaşı'nın başlarında tarafsızlık politikası izleyen $ABD$ Yönetimi, savaşın gidişatını Müttefik Devletler lehine çevirmek amacıyla $1941$ yılının Mart ayında önemli bir yasal düzenleme kabul etmiştir. Başkan Roosevelt'in "demokrasinin cephaneliği" ($Arsenal$ $of$ $Democracy$) söylemiyle savunduğu ve herhangi bir ülkeye, savunması $ABD$ için hayati görüldüğü takdirde askeri malzeme yardımı yapılmasını sağlayan bu düzenleme aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye'nin Soğuk Savaş'ın başlangıcında Batı Bloku içerisinde yer alma ve Avrupa Konseyi gibi kurumlara dahil olma stratejisi, iç siyasette demokratik standartların yükseltilmesini zorunlu kılmıştır. $1946$ seçimlerinde uygulanan "açık oy - gizli tasnif" usulünün ve seçimlerin mülki amirlerin denetiminde yapılmasının yarattığı meşruiyet krizini aşmak amacıyla $1950$ yılında köklü bir yasal değişikliğe gidilmiştir. Buna göre, $1950$ seçimlerinin Türk demokrasi tarihinde "Beyaz İhtilal" olarak adlandırılmasını sağlayan ve seçim güvenliğini yürütme organından alarak bağımsız yargı denetimine bırakan temel kurumsal gelişme aşağıdakilerden hangisidir?

1974 Kıbrıs Barış Harekâtı sırasında Türkiye, Ege Denizi üzerindeki uçuş güvenliğini gerekçe göstererek yayımladığı bir bildiriyle, sivil uçakların Türkiye sınırına yaklaşırken pozisyonlarını bildirmek zorunda oldukları "uçuş rapor çizgisini" (FIR hattı) Ege Denizi'nin ortasına kadar çektiğini duyurmuştur. Yunanistan'ın bu duruma tepki olarak Ege hava sahasını "tehlikeli bölge" ilan etmesine neden olan ve $1980$ yılına kadar yürürlükte kalan bu teknik bildiri aşağıdakilerden hangisidir?