Examkin

Yazım Kuralları

112 soru

Soru 41Soru →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Piknik için herşey hazırlandı.

Cevap

Piknik için herşey hazırlandı.
Türkçe yazım kurallarına göre 'şey' sözcüğü her zaman ayrı yazılır. Bu nedenle 'herşey' ifadesi yanlış, 'her şey' ifadesi doğrudur. Cümlede bu kurala uyulmadığı için yazım yanlışı yapılmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki kelimelerin yazım kurallarına uygunluğunu kontrol et.
Dört cümlede kurallara uyulduğu, bir cümlede ise hata yapıldığı görülür.
Soruda istenen yazım yanlışını tespit etmek.
2
'Her şey' tamlamasının yazımını incele.
'Herşey' şeklinde bitişik yazıldığı tespit edilir.
Türkçede 'şey' sözcüğü her zaman kendinden önceki kelimeden ayrı yazılır.

Anahtar Kavram

Şey Sözcüğünün Yazımı
Soru 42Soru →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Başarılı bir bürokrat, en zorlu kriz anlarında dahi soğuk kanlılığını koruyarak rasyonel kararlar alabilmelidir.

Cevap

Başarılı bir bürokratın özelliklerinden bahsedilen cümlede geçen 'soğuk kanlılığını' ifadesi yanlış yazılmıştır; doğrusu 'soğukkanlılığını' şeklinde bitişik olmalıdır.
Doğru cevap olan seçenekte 'soğuk kanlılığını' ifadesi yer almaktadır. 'Soğukkanlı' sözcüğü, bir durumu veya karakter özelliğini niteleyen mecaz anlamlı bir birleşik sözcük olduğu için bitişik yazılmalıdır. Cümlede ayrı yazılarak yazım kuralı ihlal edilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki birleşik sözcükleri ve bağlaçları tespit et.
Yayımlanan, adım adım, yurt dışı, tarihî, gerektiği de, soğuk kanlılığını, herhangi bir, resmî ifadeleri incelenmek üzere belirlendi.
Yazım yanlışları genellikle bu tür kritik yapılar üzerinde gerçekleşir.
2
'Soğukkanlı' sözcüğünün kuralını kontrol et.
TDK'ye göre 'soğukkanlı' (sakin) anlamında kullanıldığında anlam kaymasına uğradığı için bitişik yazılması gerektiği görüldü.
Bitişik yazılması gereken bir kelimenin ayrı yazılması yazım yanlışıdır.
3
Diğer seçeneklerdeki çeldiricileri doğrula.
'Yurt dışı' ayrı, 'herhangi bir' bitişik-ayrı, 'adım adım' ayrı ve bağlaç olan 'de' ayrı yazılarak kurallara uyulduğu teyit edildi.
Yanlışın sadece bir seçenekte olduğundan emin olmak için tüm seçenekler taranmalıdır.

Anahtar Kavram

Birleşik Kelimelerin Yazımı (Anlam Kayması)

Daha Fazla Pratik

Birleşik sözcüklerde 'iç, dış, sıra' sözcükleriyle kurulan tamlamaların (yurt dışı, hafta içi, yanı sıra) her zaman ayrı yazıldığını hatırlayarak benzer soruları daha hızlı çözebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 43Soru →

Resmî yazışmalarda ve akademik metinlerde yazım kurallarına uyulması, dilin nitelikli kullanımı ve kurumsal vakar açısından büyük önem taşımaktadır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Kamu Denetçiliği Kurumu'na yapılan başvurular; idarenin her türlü eylem, işlem, tutum ve davranışını insan haklarına dayalı bir adalet anlayışı içinde inceler.

Cevap

Kamu Denetçiliği Kurumu'na yapılan başvurularla başlayan cümlede kurum adına getirilen ekin kesme işaretiyle ayrılması nedeniyle yazım yanlışı yapılmıştır.
Türk Dil Kurumu'nun güncel yazım kurallarına göre kurum, kuruluş, kurul, birleşim, oturum ve iş yeri adlarına gelen ekler kesme işaretiyle ayrılmaz. 'Kamu Denetçiliği Kurumu' bir anayasal kuruluş olduğu için bu isme getirilen yönelme durum ekinin kesme işareti kullanılmadan, kelimeye bitişik şekilde (Kurumuna) yazılması gerekmektedir. Bu kuralın bilinen tek istisnası 'Avrupa Birliği'dir.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki kurum, kuruluş ve kanun adlarına getirilen eklerin yazımını incelemek.
Türk Dil Kurumu (TDK) kurallarına göre kurum ve kuruluş adlarına getirilen ekler kesme işaretiyle ayrılmazken, kanun adlarına getirilen ekler ayrılır.
Resmî yazışma kurallarında kurum isimlerinin bütünlüğünü korumak temel bir ilkedir.
2
Seçeneklerdeki özel durumları (Türkçenin ve Avrupa Birliği'ne) değerlendirmek.
'Türkçenin' kelimesinde yapım ekinden sonra gelen ek ayrılmaz; 'Avrupa Birliği' ise kuralın istisnası olarak eklerin ayrıldığı tek kuruluştur.
Dil bilgisindeki istisnai kuralların ve yapım eki kuralının doğru uygulanıp uygulanmadığını teyit etmek.
3
Hatalı ifadeyi tespit etmek.
'Kamu Denetçiliği Kurumu'na' ifadesindeki kesme işareti yazım yanlışıdır.
Bir kamu kurumu adına getirilen yönelme durum ekinin kesme işareti kullanılmadan bitişik yazılması gereklidir.

Anahtar Kavram

Kurum, Kuruluş ve Kanun İsimlerine Getirilen Eklerin Yazımı
Soru 44Soru →

Türkçede 'hiçbir' sözcüğü belgisiz sıfat veya zamir görevinde kullanıldığında her zaman bitişik yazılan bir birleşik kelimedir. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bu sözcüğün yazımıyla ilgili bir hata yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Kurumumuza iletilen başvuruların hiç biri eksik evrak nedeniyle geri çevrilmeyecektir.

Cevap

'Kurumumuza iletilen başvuruların hiç biri...' ile başlayan cümlede 'hiç biri' sözcüğünün ayrı yazılması yanlıştır; bu sözcük her zaman bitişik yazılmalıdır.
Türk Dil Kurumu kurallarına göre 'hiçbir' sözcüğü ve onun iyelik eki almış hali olan 'hiçbiri', her zaman bitişik yazılan birleşik kelimelerdir. Başvuruların hiç biri şeklinde ayrı yazılan ifade bu kuralı ihlal ettiği için hatalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki 'hiçbir' ve 'hiçbiri' sözcüklerini tespit edin.
Seçeneklerde yer alan belgisiz sözcükler belirlenmiştir.
Yazım kuralının uygulanacağı hedef sözcüklerin bulunması gerekir.
2
'Hiçbir' sözcüğünün kalıplaşmış bir birleşik kelime olduğu kuralını hatırlayın.
Sözcüğün her durumda bitişik yazılması gerektiği bilgisine ulaşılır.
Doğru yazım kuralını belirlemek hatayı tespit etmeyi sağlar.
3
Sözcüğün kurala aykırı olarak 'hiç biri' şeklinde ayrı yazıldığı cümleyi işaretleyin.
Hatalı kullanımın olduğu seçenek belirlenmiştir.
Soru kökünde istenen yazım yanlışının tespiti tamamlanır.

Anahtar Kavram

Birleşik Sözcüklerin Yazımı
Tahmini Süre:45s
Soru 45Soru →

Edebiyat tarihçilerinin üzerinde durduğu temel konulardan biri, eserlerin kaleme alındığı dönemin dil özelliklerini yansıtmasıdır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Cumhuriyet Dönemi Türk edebiyatında, halkın yaşamını ve Anadolu insanının sorunlarını ele alan pekçok önemli eser verilmiştir.

Cevap

Cumhuriyet Dönemi Türk edebiyatında, halkın yaşamını ve Anadolu insanının sorunlarını ele alan 'pek çok' eser verildiğini belirten cümlede yazım yanlışı yapılmıştır.
Türkçede 'pek çok' ifadesi her zaman ayrı yazılması gereken bir söz öbeğidir. 'Cumhuriyet Dönemi...' ile başlayan cümlede bu ifadenin 'pekçok' şeklinde bitişik yazılması, Türk Dil Kurumu yazım kurallarına göre bir hatadır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümledeki birleşik sözcüklerin ve kalıplaşmış ifadelerin yazımını kontrol et.
'Pek çok' ifadesinin bitişik yazıldığı görüldü.
Türkçede 'birçok' ve 'birkaç' gibi sözcükler bitişik yazılırken, 'pek çok' ve 'pek az' gibi ifadeler ayrı yazılır.
2
Diğer seçeneklerdeki dönem isimlerini ve eklerin yazımını incele.
'Tanzimat Dönemi', 'Servetifünun' ve 'Millî Edebiyat' gibi kullanımların doğruluğu teyit edildi.
Dönem ve akım adlarının büyük harf kuralları ile kurum/kuruluş/topluluk isimlerinin yazım standartlarını doğrulamak gerekir.

Anahtar Kavram

Birleşik Sözcüklerin ve Kelime Gruplarının Yazımı
Soru 46Soru →

Kamu kurumlarında hazırlanan resmî yazışmalarda dil bilgisi ve yazım kurallarına uyulması, metnin profesyonelliği ve kurumsal itibar açısından elzemdir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Gelecek ayın toplantı gündemin de yer alan maddeler üyelerin onayına sunuldu.

Cevap

Cümledeki 'gündemin de' ifadesinin 'gündeminde' şeklinde bitişik yazılması gerekmektedir.
İfadedeki 'gündeminde' sözcüğünde yer alan '-de', bulunma durum ekidir. Bu ek, eklendiği isme 'içinde, üzerinde, bünyesinde' gibi anlamlar katar ve her zaman bitişik yazılır. Cümleden çıkarıldığında cümlenin anlamı bozulduğu için bunun bir bağlaç olmadığı ve bitişik yazılması gerektiği anlaşılmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümledeki 'de' ifadesinin cümleden çıkarıldığında anlamın bozulup bozulmadığını kontrol edin.
'Gelecek ayın toplantı gündemin yer alan maddeler...' şeklinde okunduğunda cümlenin anlamı bozulmaktadır.
Anlam bozuluyorsa bu bir ektir ve bitişik yazılmalıdır.
2
İfadenin cümleye kattığı anlamı analiz edin.
Buradaki '-de' eki, maddelerin nerede (gündemin içinde) bulunduğunu belirten bulunma (lokatif) görevindedir.
Bulunma durum ekleri her zaman kelimeye bitişik yazılır.

Anahtar Kavram

de/da Bağlacı ve Ekinin Ayrımı
Tahmini Süre:45s
Soru 47Soru →

Toplumsal ilişkilerin sağlıklı bir zeminde yürütülebilmesi için bireylerin birbirlerine karşı geliştirdikleri tutumlar büyük önem taşır. Bu tutumların başında ise empati ve ön yargısız yaklaşım gelmektedir. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İnsanlar arasındaki iletişimi engelleyen en önemli unsurlardan biri, kuşkusuz peşin hükümlü önyargılardır.

Cevap

İletişimi engelleyen unsurlardan bahseden cümlede geçen 'önyargı' ifadesi, 'ön yargı' şeklinde ayrı yazılmalıdır.
Türkçede 'ön' sözcüğünün başa getirilmesiyle oluşturulan sözcüklerden ön yargı, ön söz, ön inceleme, ön lisans gibi ifadeler ayrı yazılır. Bu nedenle söz konusu seçenekteki 'önyargı' kullanımı yazım yanlışı oluşturmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki birleşik sözcüklerin ve kalıplaşmış ifadelerin yazımını kontrol et.
Seçeneklerde 'hafta sonu', 'Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü', 'önyargı', 'yayımlanan' ve 'batısında' ifadeleri dikkat çekmektedir.
Yazım kuralları sorularında genellikle bu tür yapısal özellikler test edilir.
2
'Ön' sözcüğüyle kurulan birleşik kelimelerin kuralını hatırla.
TDK'ye göre 'ön yargı' ve 'ön söz' gibi ifadeler ayrı yazılırken; 'öngörü', 'önsezi' ve 'önayak' gibi ifadeler bitişik yazılır.
Hangi kelimelerin kalıplaştığını belirlemek yazım yanlışını tespit etmek için kritiktir.
3
Hatalı kelimenin bulunduğu cümleyi belirle.
'Önyargı' kelimesinin bitişik yazıldığı seçenek yanlıştır.
Ön yargı kelimesi ayrı yazılması gereken bir sözcüktür.

Anahtar Kavram

Birleşik Kelimelerin Yazımı (Ön Sözcüğü İle Kurulanlar)
Tahmini Süre:50s
Soru 48Soru →

Resmî yazışmalarda ve akademik metinlerde dil bilgisi kurallarına uyulması, ifadenin netliği ve kurumsal ciddiyet açısından büyük önem taşımaktadır. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı vardır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Eleştirmenler, sanatçının bu son tablosunu modern sanatın en önemli baş yapıtlarından biri olarak görüyor.

Cevap

Sanatçının tablosunun modern sanatın en önemli 'baş yapıtlarından' biri olduğunu belirten cümlede yazım yanlışı yapılmıştır; çünkü bu kelime 'başyapıt' şeklinde bitişik yazılmalıdır.
Türkçede 'baş' sözüyle oluşturulan sıfat tamlaması yapısındaki birleşik kelimeler (başyapıt, başrol, başkahraman vb.) bitişik yazılır. Cümlede bu kelimenin ayrı yazılması bir yazım yanlışıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki birleşik sözcükleri ve özel isimlere gelen ekleri belirleyin.
Yanı sıra, Türk Dil Kurumunun, hafta içi, baş yapıt ve laboratuvar ifadeleri incelenmek üzere seçildi.
Yazım yanlışları genellikle bu tür kritik yapılarda yoğunlaşmaktadır.
2
'Baş' sözcüğüyle kurulan sıfat tamlamalarının yazım kuralını uygulayın.
Başyapıt, başöğretmen, başrol gibi kelimelerin bitişik yazılması gerektiği tespit edildi.
Dil bilgisi kurallarına göre 'baş' ile kurulan kalıplaşmış sıfat tamlamaları birleşik kelime kabul edilir.
3
Diğer seçeneklerdeki çeldirici kuralları kontrol edin.
Kurum eklerinin ayrılmaması (TDK'nin/TDK'nun değil TDK'nin), 'yanı sıra' ve 'hafta içi' ifadelerinin ayrı yazılması kurallarının doğru uygulandığı görüldü.
Doğru cevabın kesinleşmesi için diğer seçeneklerin hatasız olduğundan emin olunmalıdır.

Anahtar Kavram

Birleşik kelimelerin bitişik veya ayrı yazılması (baş sözcüğüyle kurulanlar)

Alternatif Yöntem

Yazım yanlışlarını bulurken önce 'baş', 'alt', 'üst' gibi ön eklerle kurulan birleşik kelimeleri, ardından 'de/da' ve 'ki' bağlaçlarını, son olarak da özel isimlere gelen ekleri kontrol etmek hızı artırabilir.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 49Soru →

Bağlaç olan 'de / da' her zaman ayrı yazılır ve kendisinden önceki sözcüğün son ünlüsüne bağlı olarak büyük ünlü uyumuna uyar. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bu kurala uyulmadığı için bir yazım yanlışı yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Meseleyi bende yeni anladım.

Cevap

Meseleyi bende yeni anladım cümlesindeki 'de' bağlacının bitişik yazılması hatalıdır.
Doğru cevapta geçen 'bende' kelimesindeki 'de' bir bağlaçtır. Cümleden çıkarıldığında ('Meseleyi ben yeni anladım') anlam bozulmadığı için bu kelimenin ayrı yazılması gerekmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Cümledeki 'de' ekinin/bağlacının görevini belirleyin.
'Meseleyi bende yeni anladım' cümlesinde 'de' cümleden çıkarıldığında anlam bozulmamaktadır.
Cümleden çıkarıldığında anlamın bozulmaması, o kelimenin bağlaç olduğunu gösterir.
2
Bağlaç olan 'de/da'nın yazım kuralını uygulayın.
Bağlaç olan 'de' ayrı yazılmalıdır.
Türkçede bağlaçlar bağımsız birer sözcük oldukları için bitişik yazılamazlar.
3
Yanlış yazımı tespit edin.
'Bende' yazımı yanlıştır; doğrusu 'ben de' olmalıdır.
Kurala aykırı şekilde bitişik yazıldığı için yazım yanlışı oluşmuştur.

Anahtar Kavram

Bağlaç olan de/da'nın ayrı yazılması
Soru 50Soru →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İki eski meslektaş, akşam yemeğinde başbaşa verip yeni iş fikirleri üzerine detaylı bir plan hazırladılar.

Cevap

İki meslektaşın akşam yemeğinde bir araya geldiğini anlatan cümlede geçen 'başbaşa' ifadesi yanlıştır; bu ifade bir ikileme olduğu için 'baş başa' şeklinde ayrı yazılmalıdır.
Türkçede ikilemeler kural olarak ayrı yazılır. 'Baş başa' ifadesi de bir ikileme olduğu için ayrı yazılması gerekirken, cümlede 'başbaşa' şeklinde bitişik kullanılması bir yazım yanlışıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerde yer alan ikilemeleri ve yazımı karıştırılan sözcükleri tespit et.
'İç içe', 'mütevazı', 'başbaşa' ve 'laboratuvar' sözcükleri odak noktalarıdır.
Yazım kuralları sorularında genellikle ikilemeler ve yabancı kökenli sözcükler hata kaynağıdır.
2
İkilemelerin yazım kuralını hatırla.
Türk Dil Kurumu kurallarına göre ikilemeler (el ele, yan yana, baş başa vb.) her zaman ayrı yazılır.
İkilemelerin kalıplaşmış birleşik kelimelerle karıştırılmasını önlemek için kuralın net bir şekilde uygulanması gerekir.
3
Hatalı kullanımı belirle.
'Başbaşa' ifadesi bitişik yazılarak kural ihlal edilmiştir.
Anlam kaybı veya ses olayı olmadığı sürece ikilemelerin bitişik yazılması yazım yanlışına yol açar.

Anahtar Kavram

İkilemelerin Yazımı
Tahmini Süre:1m 0s
Soru 51Soru →

Türkçede özel ad dâhil olmayıp tamlama kuran şehir, ilçe, dergi, gazete, tablo, medeniyet ve kültür gibi sözler küçük harfle başlar. Buna karşın kurum, kuruluş, kurul isimleri ile kanun, tüzük ve dönem adlarının her kelimesi büyük harfle başlatılır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Genç nesillere Türk Kültürü’nün temel değerlerini aşılamak amacıyla hazırlanan müfredat programı, Millî Eğitim Bakanlığınca onaylandı.

Cevap

Cümledeki 'Türk Kültürü’nün' ifadesinde 'kültür' kelimesinin büyük harfle yazılması ve kesme işaretiyle ayrılması yanlıştır; doğrusu 'Türk kültürünün' şeklinde olmalıdır.
Türk kültürü tamlamasında 'kültür' sözcüğü bir tür ismidir ve özel isme (Türk) dâhil değildir. TDK kurallarına göre bu tür tamlamalarda (Türk kültürü, Batı medeniyeti, Milliyet gazetesi vb.) tür bildiren ikinci sözcük küçük harfle başlar ve ek aldığında kesme işareti kullanılmaz. Dolayısıyla 'Türk Kültürü'nün' yazımı hatalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Kurum ve kuruluş isimlerini kontrol et.
Ankara Valiliği ve Millî Eğitim Bakanlığı doğru yazılmıştır.
Resmî kurum isimlerinin her kelimesi büyük harfle başlar.
2
Kanun ve dönem adlarının yazımını denetle.
Türk Medeni Kanunu'nun ifadesi kurala uygundur.
Kanun isimleri büyük harfle başlar ve kurum isimlerinin aksine ek aldıklarında bu ekler kesme işaretiyle ayrılır.
3
Tamlama kuran tür isimlerini (kültür, medeniyet, felsefe vb.) incele.
Batı medeniyeti ve Doğu felsefesi doğru; ancak Türk Kültürü yanlıştır.
Özel ada dâhil olmayıp tamlama kuran kültür, medeniyet gibi sözcükler küçük harfle başlamalıdır.

Anahtar Kavram

Özel Adlarla Kurulan Tamlamalarda Büyük/Küçük Harf Ayrımı ve Kurum-Kanun Farkı

Daha Fazla Pratik

Özel ad dâhil olmayan 'gazete', 'dergi' ve 'tablo' sözcüklerinin yazımını (Örn: Resmî Gazete hariç diğerleri küçük) tekrar etmeniz faydalı olacaktır.

Alternatif Yöntem

Soruda verilen 'Bakanlığınca' ve 'Kanunu'nun' ifadelerini karşılaştırarak KPSS'de çok sık sorulan 'Kurum/Kuruluş' (kesme yok) ile 'Kanun/Tüzük' (kesme var) farkını da teyit edebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 52Soru →

Türkçede yön adlarının, büyük harflerin ve birleşik sözcüklerin yazımıyla ilgili kurallar resmî yazışmalarda ve akademik metinlerde büyük önem taşır. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Son yıllarda bölgenin Kuzey'inde etkili olan kuraklık, tarımsal verimliliği olumsuz yönde etkiliyor.

Cevap

Bölgenin kuzeyinde etkili olan kuraklık ifadesinde 'kuzey' sözcüğünün küçük harfle yazılması gerekir.
Yer adlarında kullanılan yön sözcükleri (doğu, batı, kuzey, güney vb.) tek başlarına ya da özel isimden sonra kullanıldıklarında küçük harfle başlar. Söz konusu cümlede 'kuzey' sözcüğü belirli bir özel yer adının parçası (Kuzey Kıbrıs gibi) olmadığı, sadece bir bölgenin yönünü belirttiği için küçük harfle yazılmalı ve gelen ek kesme işaretiyle ayrılmamalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümledeki yön isminin (kuzey) kullanım bağlamını belirlemek.
Yön ismi, bir özel isimden sonra gelmiş veya genel bir yön belirtmek için kullanılmıştır.
Yön adlarının büyük/küçük harf kuralları, özel ismin önünde veya sonunda olmasına göre değişir.
2
Yön adlarının yazım kuralını uygulamak.
Yön adları (doğu, batı, kuzey, güney) özel isimden sonra geldiklerinde veya tek başlarına kullanıldıklarında küçük harfle başlar.
Kural gereği 'Bölgenin kuzeyinde' yazımı doğru olandır; büyük harf ve kesme işareti kullanımı yanlıştır.
3
Diğer seçeneklerdeki kritik kelimelerin (iş birliği, öz geçmiş, Türkçenin) doğruluğunu kontrol etmek.
Tüm kelimelerin güncel TDK yazım kılavuzuna uygun olduğu teyit edilir.
Yanlış olan seçeneğin tek olduğundan emin olmak için diğer kurallar gözden geçirilmelidir.

Anahtar Kavram

Yön adlarının ve birleşik kelimelerin yazım kuralları

Daha Fazla Pratik

Yön adlarının yazımıyla ilgili pekiştirme yapmak için 'Batı medeniyeti' ve 'Batı Anadolu' gibi farklı kullanımları inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 53Soru →

Resmî ve akademik metinlerde dilin kurallarına uygun kullanımı, ifadenin netliği açısından büyük önem taşımaktadır. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Müfettişler, denetimler sırasında bir takım idari usulsüzlüklerin yapıldığını raporlarına ayrıntılarıyla eklediler.

Cevap

İncelediğimiz cümlede yer alan 'bir takım' ifadesi, 'bazı' anlamında belirsizlik bildiren bir sıfat olarak kullanıldığı için bitişik yazılmalıdır.
Doğru cevapta yer alan 'bir takım' ifadesi, cümlede 'bazı idari usulsüzlükler' anlamında kullanılmıştır. Türkçede belirsizlik bildiren sıfat ve zamir görevindeki 'birtakım' sözcüğü her zaman bitişik yazılmalıdır. Eğer ifade sayısal bir birimi (örneğin: bir takım koltuk) temsil etseydi ayrı yazılması doğru olurdu ancak bu bağlamda yazım yanlışı yapılmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümledeki birleşik sözcüklerin ve belirsizlik bildiren ifadelerin kontrol edilmesi
'bir takım' ifadesinin belirsizlik anlamı taşıdığı tespit edildi.
Belirsizlik bildiren 'birtakım' sözcüğü, sayı bildiren 'bir takım' (örneğin: bir takım elbise) ifadesinden farklıdır ve bitişik yazılmalıdır.
2
Diğer seçeneklerdeki kritik kuralların (kurum adları, nispet i'si, yüzyıl yazımı) incelenmesi
Meclis Genel Kurulunda (kesme işareti kullanılmaması), tarihî (nispet i'si kullanımı) ve 19. yüzyılın yazımlarının doğru olduğu teyit edildi.
Türk Dil Kurumu kurallarına göre kurum/kurul adlarına gelen ekler ayrılmaz ve anlam karışıklığını önlemek için nispet i'si kullanılır.

Anahtar Kavram

Belirsizlik bildiren birtakım sözcüğünün yazımı ve kurum adlarına gelen eklerin yönetimi

Daha Fazla Pratik

Birtakım, birkaç, birçok, hiçbir gibi belirsizlik bildiren ve bitişik yazılan diğer sözcüklerin listesini gözden geçirebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Cümledeki 'birtakım' sözcüğünün yerine 'bazı' sözcüğünü getirebiliyorsanız o sözcük bitişik yazılmalıdır. Eğer yerine sayısal bir değer (iki takım, üç takım) getirebiliyorsanız ayrı yazılmalıdır.
Tahmini Süre:55s
Soru 54Soru →

Yazım kurallarına uyulmaması, resmî metinlerin ciddiyetini ve akademik niteliğini zedeleyen önemli bir kusurdur. Bu kuralların doğru uygulanması, iletilmek istenen mesajın eksiksiz ve hatasız bir şekilde aktarılmasını sağlar.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Kurumsal faaliyet raporunun önsöz kısmında, geçen yıl içerisinde tamamlanan projelerin çıktılarına ve gelecek hedeflerine yer verilmiştir.

Cevap

Kurumsal faaliyet raporunun içeriğinden bahseden cümlede geçen 'önsöz' kelimesi ayrı yazılarak 'ön söz' şeklinde olmalıdır.
Türk Dil Kurumu'nun güncel yazım kurallarına göre 'ön söz' kelimesi ayrı yazılmalıdır. Cümlede 'önsöz' şeklinde bitişik kullanıldığı için yazım yanlışı yapılmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki birleşik sözcüklerin ve eklerin yazımını kontrol etme.
Cümlelerde 'yanı sıra', 'iş birliği', 'baş başa', 'önsöz' ve 'önsezi' gibi yapıların bulunduğu saptandı.
Yazım yanlışları genellikle birleşik kelimelerin bitişik veya ayrı yazılması noktalarında yoğunlaşır.
2
'Ön' sözcüğüyle kurulan birleşik kelimelerin kuralını hatırlama.
Türk Dil Kurumu (TDK) güncel yazım kılavuzuna göre; 'öngörü' ve 'önsezi' bitişik yazılırken, 'ön söz' ve 'ön yargı' kelimeleri ayrı yazılmaktadır.
Kelime gruplarının kalıplaşma durumları ve TDK'nin belirlediği istisnalar yazımı doğrudan etkiler.
3
Hatalı kullanımı tespit etme.
Raporun giriş kısmını ifade eden kelimenin 'önsöz' şeklinde bitişik yazıldığı, oysa 'ön söz' şeklinde ayrı yazılması gerektiği belirlendi.
Kelimenin doğru yazımı 'ön söz' şeklindedir.

Anahtar Kavram

Ön sözüyle kurulan birleşik kelimelerin yazımı
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 55Soru →

Eski Türk edebiyatı metinlerini günümüz Türkçesine aktarırken hem vezin hem de anlam özelliklerini korumak büyük bir dikkat gerektirir. Bu çalışmalarda, dönemin dil özelliklerini yansıtan terimlerin ve özel isimlerin yazımı bilimsel bir titizlikle ele alınmalıdır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Türk Tarih Kurumu'nun kütüphanesinde yer alan nadir eserler, dijitalleştirme çalışmaları sayesinde tüm araştırmacıların erişimine açıldı.

Cevap

Türk Tarih Kurumu ifadesine getirilen ekin kesme işaretiyle ayrıldığı seçenek yazım yanlışı içermektedir.
Türkçede kurum, kuruluş, kurul, merkez ve iş yeri adlarına getirilen ekler kesme işaretiyle ayrılmaz. 'Türk Tarih Kurumu' bir kurum adı olduğu için bu isme getirilen tamlayan ekinin 'Türk Tarih Kurumunun' şeklinde, kesme işareti kullanılmadan yazılması gerekirdi. Seçenekte bu kurala uyulmadığı için yazım yanlışı yapılmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki özel isimlerin ve bunlara getirilen eklerin kullanımını incele.
İlk cümlede 'Türk Tarih Kurumu' ismine getirilen '-nun' ekinin kesme işaretiyle ayrıldığı görüldü.
Özel isimlerin türüne (kurum, dönem, yer vb.) göre eklerin ayrılma kuralları farklılık gösterir.
2
Kurum/kuruluş adları ile dönem/çağ adları arasındaki yazım farkını karşılaştır.
Kurum adlarına gelen ekler ayrılmazken (Türk Tarih Kurumunun), dönem adlarına gelen ekler ayrılır (Tanzimat Dönemi'nden).
KPSS'de sıkça sorulan bu iki kural arasındaki fark, adayların en çok yanıldığı noktalardan biridir.
3
Birleşik fiillerin ve diğer sözcüklerin yazımını kontrol et.
'Vazgeçilmez', 'öngörmek' ve 'ayırt etmek' kelimelerinin kurallara uygun yazıldığı teyit edildi.
Diğer seçeneklerin doğru olduğundan emin olmak, çeldiricilerin elenmesini ve kesin sonuca ulaşılmasını sağlar.

Anahtar Kavram

Kurum ve kuruluş adlarına getirilen eklerin yazımı
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 56Soru →

Dil bilgisi kuralları, bir metnin anlaşılabilirliğini artıran en temel unsurlardan biridir. Bu kuralların başında da kelimelerin doğru ve standartlara uygun yazımı gelmektedir. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Şirket yetkilileri, yeni yatırım planlarını detaylandırmak üzere önümüzdeki hafta biraraya geleceklerini duyurdu.

Cevap

Şirket yetkilileri, yeni yatırım planlarını detaylandırmak üzere önümüzdeki hafta biraraya geleceklerini duyurdu.
Doğru cevap olan cümlede geçen 'biraraya' sözcüğü yanlış yazılmıştır. Türk Dil Kurumu (TDK) kurallarına göre, bu ifade bir birleşik kelime değildir ve 'bir araya' şeklinde her zaman ayrı yazılmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümledeki birleşik yazılmış sözcükleri tespit etme
'biraraya' sözcüğünün bitişik yazıldığı görülmüştür.
Yazım yanlışları sıklıkla birleşik veya ayrı yazılması gereken sözcüklerde yapılmaktadır.
2
'Bir araya' ifadesinin dil bilgisi kurallarına göre kontrol edilmesi
'Bir araya' ifadesi, anlam kaybına uğramamış bir söz öbeğidir ve TDK kılavuzuna göre ayrı yazılmalıdır.
Anlamca kaynaşmamış veya ses düşmesine uğramamış söz öbekleri ayrı yazılır.

Anahtar Kavram

Birleşik ve Ayrı Yazılan Kelimeler
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 57Soru →

Resmî yazışmalarda ve akademik metinlerde dil bilgisi kurallarına uyulması, ifadenin netliği ve kurumsal ciddiyet açısından büyük önem taşımaktadır. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Üniversiteler ile sanayi kuruluşları arasındaki işbirliği protokolü, teknolojik yeniliklerin önünü açan bir etkendir.

Cevap

Seçenekler arasında yer alan 'işbirliği' sözcüğünün 'iş birliği' şeklinde ayrı yazılması gerekmektedir.
Türkçede 'iş birliği' sözcüğü, herhangi bir ses olayı veya anlam kayması barındırmadığı için ayrı yazılması gereken bir söz öbeğidir. Cümle içerisinde 'işbirliği' şeklinde bitişik yazılması bir yazım yanlışıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümledeki birleşik sözcükleri tespit et.
'Birçok', 'yanı sıra' ve 'işbirliği' sözcükleri incelenmelidir.
Yazım yanlışlarının büyük bir kısmı birleşik kelimelerin bitişik veya ayrı yazılmasıyla ilgilidir.
2
Birleşik sözcüklerin yazım kurallarını kontrol et.
'Birçok' bitişik, 'yanı sıra' ayrı yazılır; 'iş birliği' ise anlamca kaynaşma kuralına girmediği için ayrı yazılmalıdır.
TDK kurallarına göre 'iş birliği' ayrı yazılması gereken bir söz öbeğidir.
3
Kurum adlarına gelen ekleri ve özel isimleri denetle.
'Türk Dil Kurumunun' yazımı kesmesiz (doğru), 'Resmî Gazete'de' yazımı kesmeli (doğru) olarak tespit edildi.
Kurum ve kuruluş adlarına gelen eklerin kesmeyle ayrılmaması güncel bir kuraldır ve KPSS'de sıkça sorgulanır.

Anahtar Kavram

Birleşik Sözcüklerin ve Kurum Adlarının Yazımı

Daha Fazla Pratik

Kurum adlarına gelen ekler ile 'yanı sıra', 'hiçbir', 'birçok' gibi sık karıştırılan sözcüklerin listesini gözden geçirebilirsiniz.
Tahmini Süre:50s
Soru 58Soru →

Resmî raporlarda ve akademik metinlerde birleşik kelimelerin yazımı, dilin kurallarına uygunluk ve anlam netliği açısından büyük önem taşımaktadır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Kriz anlarında sağ duyu ile hareket etmek, sorunların büyümeden çözülmesini sağlayan en önemli etkendir.

Cevap

Cümledeki 'sağ duyu' ifadesi, anlamca kaynaşmış bir birleşik kelime olduğu için 'sağduyu' şeklinde bitişik yazılmalıdır.
Doğru yanıt olan cümlede geçen 'sağ duyu' ifadesi yanlıştır. Türkçede 'sağduyu' sözcüğü, kelimelerin anlamca kaynaşması sonucu oluşmuş bir birleşik isimdir ve her zaman bitişik yazılmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki birleşik sözcükleri ve eklerin yazımını inceleyin.
Seçeneklerde 'birkaç', 'el birliği', 'sağ duyu', 'resmî' ve 'pek çok' gibi dikkat çeken yapılar bulunmaktadır.
Yazım yanlışları genellikle birleşik kelimelerin ayrı veya bitişik yazılması durumunda ortaya çıkar.
2
Tespit edilen sözcükleri TDK güncel yazım kurallarına göre değerlendirin.
'Sağduyu' sözcüğünün bitişik yazılması gerektiği halde ayrı yazıldığı tespit edilmiştir.
Anlamca kaynaşmış veya ses değişikliğine uğramış bazı birleşik sözcüklerin bitişik yazılması zorunludur.

Anahtar Kavram

Birleşik Kelimelerin Yazımı (Anlam Kayması)
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 59Soru →

Türkçede "dış, iç, sıra" sözleriyle oluşturulan birleşik kelime ve terimler ayrı yazılır. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Sınav sonuçlarının ilan edilmesinin yanısıra, adaylara tercih süreciyle ilgili kapsamlı bir bilgilendirme yapılacak.

Cevap

Sınav sonuçlarının ilan edilmesinin yanısıra ifadesinde yer alan "yanısıra" sözcüğü "yanı sıra" şeklinde ayrı yazılmalıdır.
Türkçede "dış, iç, sıra" sözcükleriyle oluşturulan birleşik kelimeler ayrı yazılır. Bu kural uyarınca; yanı sıra, peşi sıra, ardı sıra, yurt dışı, yurt içi, hafta içi, ahlak dışı gibi örneklerin tamamı ayrı yazılmalıdır. İkinci seçenek olan ifadede "yanısıra" şeklinde bitişik yazım yapıldığı için yazım yanlışı mevcuttur.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki birleşik kelimeleri ve terimleri tespit et.
Cümlelerde "yurt dışı", "yanısıra", "etik dışı", "olağanüstü" ve "birçok" ifadeleri tespit edildi.
Yazım yanlışı genellikle bu tür yapı birleşmelerinde ortaya çıkar.
2
"Dış, iç, sıra" sözcüklerinin yazım kuralını hatırla.
Türk Dil Kurumu kurallarına göre bu sözcüklerle kurulan birleşik kelimeler ayrı yazılmalıdır.
Soruda verilen kuralın doğru uygulanıp uygulanmadığını denetlemek gerekir.
3
Tespit edilen kelimeleri kurala göre analiz et.
"Yanı sıra" ifadesinin bitişik yazıldığı görüldü.
Yanlış yazılan seçeneği bulmak için kuralla çelişen kullanımı belirlemek gerekir.

Anahtar Kavram

Dış, iç ve sıra sözleriyle oluşturulan birleşik kelimelerin ayrı yazılması kuralı.

Alternatif Yöntem

Cümledeki birleşik sözcüğün ikinci kelimesine odaklanın; 'sıra, dış, iç' kelimeleri genellikle ayrı yazılarak bağımsız anlamlarını korurlar.
Tahmini Süre:1m 0s
Soru 60Soru →

Nitelikli bir metin oluşturmanın temel koşullarından biri, sözcüklerin yazımında dil bilgisi kurallarına titizlikle uymaktır. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Sanatçının son sergisindeki sıradışı eserler, sanat eleştirmenleri tarafından büyük bir ilgiyle karşılandı.

Cevap

Sanatçının sergisindeki eserlerden bahseden cümlede geçen 'sıradışı' sözcüğü yanlış yazılmıştır; doğrusu 'sıra dışı' şeklinde ayrı olmalıdır.
Türkçe yazım kurallarına göre 'dış, iç, sıra' sözcükleriyle oluşturulan birleşik kelime ve terimler ayrı yazılmalıdır. Sanat sergisinden bahseden cümlede geçen 'sıradışı' kelimesi bitişik yazıldığı için yazım yanlışı yapılmıştır; doğrusu 'sıra dışı' olmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Seçeneklerdeki birleşik sözcüklerin ve özel adların yazımını kontrol etmek.
Cümlelerde geçen 'Türk Dil Kurumunun', 'Batı Anadolu'nun', 'sıradışı', 'iş birliği' ve 'mart ayı' ifadeleri dikkat çeker.
Yazım yanlışları genellikle bu tür kritik yapıtlarda yoğunlaşır.
2
Türk Dil Kurumu (TDK) tarafından belirlenen 'dış, iç, sıra' sözleriyle kurulan birleşik kelime kuralını uygulamak.
'Sıra dışı' ifadesinin bu kural gereği ayrı yazılması gerektiği belirlenir.
Türkçede 'sıra' sözcüğüyle oluşturulan 'yanı sıra', 'aklı sıra' gibi ifadeler ayrı yazılır.
3
Diğer seçeneklerdeki olası hata noktalarını (kurum ekleri, yön adları, tarih yazımı) teyit etmek.
Kurumlara gelen eklerin ayrılmaması, yön adının büyük harfle başlaması ve ay adının küçük yazılması kurallarının doğru uygulandığı görülür.
Seçeneklerin çeldiricilik düzeyini ve doğruluğunu netleştirmek için gereklidir.

Anahtar Kavram

Bitişik ve Ayrı Yazılan Birleşik Kelimeler (Dış, İç, Sıra Kuralı)
Tahmini Süre:1m 0s
ÖncekiSayfa 3 / 6Sonraki
Yazım Kuralları Alıştırma Soruları — KPSS Genel Yetenek - Genel Kültür — Sayfa 3 | Examkin