Sözel Mantık

883 soru

Soru 181Soru

Bir ilçe kaymakamlığında yan yana bulunan 11’den 66’ya kadar numaralandırılmış altı odada; Yazı İşleri, Nüfus, Sosyal Yardımlaşma, Milli Eğitim, Malmüdürlüğü ve Tapu Müdürlükleri bulunmaktadır. Bu birimlerin oda numaralarına ilişkin şunlar bilinmektedir:

* Nüfus Müdürlüğü 33 numaralı odadadır.
* Yazı İşleri Müdürlüğü ile Milli Eğitim Müdürlüğü arasında sadece bir oda vardır.
* Tapu Müdürlüğü, Malmüdürlüğü'nün hemen sağındaki odadadır.
* Sosyal Yardımlaşma Vakfı, Yazı İşleri Müdürlüğü'nün solundaki odalardan birindedir.

Buna göre aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yazı İşleri Müdürlüğü çift numaralı bir odadadır.

Cevap

Yazı İşleri Müdürlüğünün oda numarasının her durumda çift bir sayı (2, 4 veya 6) olduğu seçenek kesinlikle doğrudur.
Verilen bilgilere göre oluşturulabilen üç farklı geçerli yerleşim düzeninin tamamında Yazı İşleri Müdürlüğü çift numaralı bir odada (22, 44 veya 66) yer almaktadır. Bu durum tüm olasılıklarda sağlandığı için kesinlikle doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Sabit bilgiyi yerleştirme ve blokları belirleme
Nüfus = 33. Bloklar: (Malmüdürlüğü, Tapu), Yazı İşleri _ Milli Eğitim (arada 1 boşluk). Koşul: Sosyal < Yazı İşleri (solunda).
Kesin bilgiden yola çıkarak değişkenlerin birbirine göre konumlarını belirlemek çözümü kolaylaştırır.
2
Yazı İşleri Müdürlüğü'nün konumuna göre olasılıkları deneme
Yazı İşleri 2, 4 veya 6 numaralı odada olabilir. Yazı İşleri 1 olamaz (solunda Sosyal olmalı). Yazı İşleri 3 ve 5 olamaz (Milli Eğitim ile arasındaki mesafe ve Nüfus'un yeri engeller).
Sözel mantık sorularında kısıtlayıcı öncüller üzerinden olasılıkları türetmek gerekir.
3
Oluşan tüm geçerli tabloları analiz etme
1. Olasılık: Sosyal(1), Yazı(2), Nüfus(3), M. Eğitim(4), Mal(5), Tapu(6).
2. Olasılık: Sosyal(1), M. Eğitim(2), Nüfus(3), Yazı(4), Mal(5), Tapu(6).
3. Olasılık: Mal(1), Tapu(2), Nüfus(3), M. Eğitim(4), Sosyal(5), Yazı(6).
Öncüllerin tamamını sağlayan 3 farklı durum olduğu ortaya çıkar.
4
Kesinlik kontrolü yapma
Yazı İşleri Müdürlüğü sırasıyla 2, 4 ve 6 numaralı odalardadır. Hepsi çift sayıdır.
Soru kökü 'kesinlikle' ifadesini içerdiği için tüm olasılıklarda değişmeyen ortak özelliği bulmak gerekir.

Anahtar Kavram

Sözel Mantık: Çoklu olasılık içeren yerleşim kurgularında kesinlik analizi.
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 182Soru

Bir kamu kurumunda düzenlenen hizmet içi eğitim seminerine Ahmet, Burcu ve Canan adlı personelin katılım durumlarıyla ilgili şunlar bilinmektedir:

* Ahmet seminere katılırsa Burcu da katılacaktır.
* Burcu seminere katılırsa Canan seminere katılmayacaktır.
* Ahmet'in seminere katıldığı kesin olarak bilinmektedir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Canan seminere katılmamıştır.

Cevap

Öncüller arasındaki mantıksal bağlar incelendiğinde Canan'ın seminere katılmadığı sonucuna ulaşılır.
Ahmet'in katılımı (kesin bilgi), ilk öncül gereği Burcu'nun da seminere katılmasını sağlar. Burcu'nun seminere katılması ise ikinci öncül gereği Canan'ın katılmasını engeller. Dolayısıyla Canan'ın katılmadığı kesin bir çıkarımdır.

Adım Adım Çözüm

1
Kesin bilgiyi belirle.
Ahmet seminere katılmıştır.
Üçüncü öncülde Ahmet'in katıldığı açıkça belirtilmiştir.
2
Birinci öncülü kesin bilgiyle ilişkilendir.
Burcu seminere katılmıştır.
Birinci öncüle göre Ahmet'in katılması, Burcu'nun da katılımını zorunlu kılar.
3
Elde edilen veriyi ikinci öncüle uygula.
Canan seminere katılmamıştır.
İkinci öncüle göre Burcu katıldığında Canan katılmayacağı için Canan dışarıda kalır.

Anahtar Kavram

Koşullu öncüller üzerinden zincirleme çıkarım yapma
Tahmini Süre:45s
Soru 183Soru

Bir kamu kurumunda çalışan Arzu, Burak, Ceyda, Davut ve Emel adlı beş uzman; görevlendirme kapsamında Antalya, Bursa ve Çanakkale illerinden birine atanacaktır. Bu kişilerin atandıkları illerle ilgili şunlar bilinmektedir:

* Her şehre en az bir, en fazla iki kişi atanmıştır.
* Çanakkale'ye sadece bir kişi atanmıştır.
* Ceyda ve Davut aynı şehre atanmıştır.
* Arzu ve Burak farklı şehirlere atanmıştır.
* Emel, Antalya'ya atanmamıştır.

Buna göre aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Ceyda, Antalya'ya atanmıştır.

Cevap

Ceyda ve Davut'un Antalya'ya atanmış olduğu bilgisi kesinlikle doğrudur.
Verilen öncüller birleştirildiğinde; toplam 5 kişinin 2-2-1 şeklinde dağılması gerektiği, Ceyda ve Davut'un Çanakkale'ye sığmayacağı ve Bursa'ya gitmeleri durumunda Emel'in kısıtlaması nedeniyle Arzu ve Burak öncülünün bozulacağı görülür. Bu nedenle Ceyda ve Davut kesinlikle Antalya'ya atanmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Kişi ve kontenjan dağılımını belirle.
Toplam 5 kişi ve 3 şehir vardır. Çanakkale'ye 1 kişi atandığına göre Antalya ve Bursa'ya toplam 4 kişi kalır. Her şehre en fazla 2 kişi kuralı gereği Antalya ve Bursa'ya 2'şer kişi atanmıştır.
Öncüllerdeki sayısal kısıtlamaları netleştirmek için.
2
Ceyda ve Davut'un olası yerlerini analiz et.
Ceyda ve Davut aynı şehre atandığına göre, 1 kişilik yeri olan Çanakkale'ye atanamazlar. Geriye Antalya veya Bursa kalır.
Birlikte hareket eden grubu yerleştirmek için.
3
Emel ve diğerlerinin durumunu test et.
Ceyda ve Davut Bursa'ya atanırsa, Emel Antalya'ya atanamadığı için Çanakkale'ye gitmek zorunda kalır. Bu durumda Arzu ve Burak'ın ikisinin birden Antalya'ya gitmesi gerekir ancak onlar farklı şehirlere atanmıştır. Bu çelişki nedeniyle Ceyda ve Davut Antalya'ya atanmış olmalıdır.
Olasılıkları eleyerek kesin bilgiye ulaşmak için.
4
Son tabloyu oluştur.
Antalya: Ceyda, Davut; Bursa: Emel ve (Arzu/Burak); Çanakkale: (Burak/Arzu).
Tüm öncüllerle uyumu kontrol etmek için.

Anahtar Kavram

Öncülleri birleştirerek kesinlik ve olasılık analizi yapma.

Daha Fazla Pratik

Benzer sorularda 'en az' ve 'en fazla' ifadelerini kullanarak tablo üzerindeki kontenjan sınırlarını belirlemek çözümü hızlandırır.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 184Soru

Bir yerel yönetimler birliğinin düzenlediği "Dijital Dönüşüm Ödülleri" töreninde Akpınar, Boğazlıyan, Çayeli, Dikili ve Erbaa belediyelerine ödülleri verilecektir. Belediyelerin sahneye çıkış sıralarıyla ilgili şunlar bilinmektedir:

* Akpınar belediyesi, Çayeli belediyesinden hemen önce veya hemen sonra sahneye çıkmamıştır.
* Boğazlıyan belediyesi, Erbaa belediyesinden daha önce sahneye çıkmıştır.
* Dikili belediyesi, 3.3. sırada sahneye çıkmıştır.
* Boğazlıyan ve Erbaa belediyeleri arasında tam olarak bir belediye vardır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Boğazlıyan belediyesi ödülünü 2.2. sırada almıştır.

Cevap

Boğazlıyan belediyesinin ödülünü ikinci sırada aldığı kesin olarak saptanmaktadır.
Verilen bilgiler ışığında Dikili belediyesi 3.3. sıraya sabitlendiğinde; Boğazlıyan ve Erbaa arasındaki bir kişilik boşluk ancak Boğazlıyan 2.2., Erbaa 4.4. sırada olduğunda sağlanabilmektedir (3.3. sıradaki Dikili aradaki kişi olur). Bu durumda Boğazlıyan belediyesinin ikinci sırada ödül aldığı bilgisi her koşulda kesinleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Sabit veriyi yerleştirme
Dikili belediyesi 3.3. sıraya yerleştirilir.
Öncüllerde Dikili'nin üçüncü sırada olduğu kesin bilgi olarak verilmiştir.
2
Boğazlıyan ve Erbaa belediyelerinin konumunu belirleme
Boğazlıyan 2.2., Erbaa 4.4. sıraya yerleşir.
Boğazlıyan ve Erbaa arasında bir belediye olduğu ve Boğazlıyan'ın daha önce olduğu bilinmektedir. 3.3. sırada Dikili olduğu için Boğazlıyan 1.1. (Erbaa 3.3. olurdu - imkansız) veya 2.2. sırada olmalıdır. Tek geçerli seçenek Boğazlıyan'ın 2.2., Erbaa'nın 4.4. sırada olmasıdır.
3
Kalan belediyeleri yerleştirme ve kontrol etme
Akpınar ve Çayeli 1.1. ve 5.5. sıralara yerleşir.
Kalan boşluklar birinci ve beşinci sıralardır. Akpınar ve Çayeli'nin ardışık olmadığı bilgisi, birinci ve beşinci sıraların ardışık olmamasıyla zaten karşılanmaktadır. Bu iki belediye kendi aralarında yer değiştirebilir.

Anahtar Kavram

Sıralama kurgularında kesin verilerden yola çıkarak değişkenlerin konumlarını sınırlama ve olasılıkları analiz etme.
Soru 185Soru

Bir okulun A, B ve C kollarında görevli olan Arzu, Burak, Ceyda, Deniz ve Erdem adlı öğrencilerle ilgili şunlar bilinmektedir:

* Her kolda en az bir öğrenci görevlidir.
* Arzu ve Burak, B kolunda görevlidir.
* Erdem ve Deniz aynı kolda görevlidir.
* A kolunda sadece bir öğrenci görevlidir.

Bu bilgilere göre aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Ceyda, A kolunda görevlidir.

Cevap

Ceyda'nın A kolunda görevli olduğu bilgisi kesinlikle doğrudur.
Verilen bilgilere göre Arzu ve Burak B kolundadır. Geriye kalan üç öğrenciden Erdem ve Deniz aynı koldadır, Ceyda ise yalnızdır. A kolunda sadece bir kişi görev yapabileceği için iki kişilik Erdem-Deniz grubu oraya yerleşemez. Bu nedenle Ceyda A kolunda, Erdem ve Deniz ise C kolunda yer almalıdır. Bu durumda Ceyda'nın A kolunda olduğu bilgisi kesinleşir.

Adım Adım Çözüm

1
Sabit verileri yerleştirin.
B kolunda Arzu ve Burak'ın görevli olduğu kesinleşir.
Soruda Arzu ve Burak'ın B kolunda olduğu doğrudan verilmiştir.
2
Kalan öğrencileri gruplandırın.
{Erdem, Deniz} ikilisi ve tek başına kalan {Ceyda} grubu oluşur.
Erdem ve Deniz'in aynı kolda olduğu belirtilmiştir.
3
Kalan öğrencileri kısıtlara göre A ve C kollarına dağıtın.
A kolunda sadece 1 kişi olabileceği için Ceyda A koluna, Erdem ve Deniz ise C koluna yerleşir.
A kolundaki kişi sayısı kısıtı ve her kolda en az bir kişi olması kuralı bunu zorunlu kılar.

Anahtar Kavram

Sözel mantık sorularında verileri gruplandırarak ve sayısal kısıtları (en az bir kişi, sadece bir kişi vb.) kullanarak değişkenleri tablolama.
Tahmini Süre:45s
Soru 186Soru

Bir devlet kurumuna evrak teslim etmek için bekleyen Arda, Burcu, Can, Derya ve Elif adlı beş kişinin işlem sıralarıyla ilgili şunlar bilinmektedir:

* Elif, 5.5. sıradadır.
* Arda, Burcu'dan hemen önceki sıradadır.
* Can; Derya ile Elif'in arasındadır.

Buna göre, Burcu'nun kaçıncı sırada olduğu kesin olarak söylenebilir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 2.2.

Cevap

Burcu, sıralamada 2.2. sırada yer almaktadır.
Verilen bilgilere göre Elif beşinci, Can dördüncü ve Derya üçüncü sıradadır. Arda'nın Burcu'dan hemen önce geldiği ve sadece ilk iki sıranın boş kaldığı durumda, Arda birinci, Burcu ise ikinci sıraya yerleşir.

Adım Adım Çözüm

1
Kesin bilgiyi tabloya yerleştirme
Elif 5.5. sıradadır.
Öncüllerde Elif'in yeri doğrudan belirtilmiştir.
2
Bağlantılı öncülleri analiz etme
Can 4.4., Derya 3.3. sıradadır.
Can, Derya ile 5.5. sıradaki Elif'in arasında olabilmesi için bu yerleşimin yapılması zorunludur.
3
Kalan kişileri yerleştirme
Arda 1.1., Burcu 2.2. sıradadır.
Geriye boş kalan ilk iki sırada Arda'nın Burcu'dan hemen önce gelmesi kurguyu tamamlar.

Anahtar Kavram

Doğrusal Sıralama ve Öncül Analizi

İpuçları

1
Önce yeri kesin olan Elif'i yerleştirin, ardından Elif ile bağlantılı olan Can ve Derya öncülünü kullanın.

Daha Fazla Pratik

Kişilerin yerlerinin kesin olduğu bu tür sorulardan sonra, yerlerin değişebildiği ihtimalli sıralama sorularına göz atabilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Sıralamayı bir şema üzerinde (1-2-3-4-5) göstererek dolaylı öncülleri yerleştirmek hata payını azaltır.
Tahmini Süre:45s
Soru 187Soru

Bir valilik bünyesinde yürütülen kamu denetimleri kapsamında; A,B,C,DA, B, C, D ve EE adlı beş vali yardımcısı; Pazartesi, Salı ve Çarşamba günleri; Eğitim, Sağlık ve Güvenlik birimlerini denetleyecektir. Her bir vali yardımcısının her gün farklı bir birimde görev alacağı, ancak bazı günlerde bazı birimlerin denetlenmeyeceği veya bir birimde aynı anda birden fazla yardımcının bulunabileceği karmaşık bir kurgu söz konusudur.

Bu sözel mantık kurgusunda; kişi, gün ve birim değişkenleri arasındaki tüm olasılıkları (kesin olan ve olmayan bilgiler) tek bir düzlemde hatasız takip edebilmek için önerilen en verimli tablo oluşturma tekniği aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Günleri sütun başlıklarına, birimleri ise satır başlıklarına yerleştirerek hücre kesişimlerine vali yardımcılarının isimlerini ve olasılıkları yazmak

Cevap

Günleri sütun, birimleri satır başlıklarına yerleştirip kesişimlere kişileri yazmak en verimli yöntemdir.
Sözel mantıkta 'Tablo Oluşturma Teknikleri' açısından en verimli yol, az sayıda ve sabit olan değişkenleri (zaman dilimleri ve mekanlar/birimler) matrisin dış sınırlarına (satır/sütun) yerleştirmektir. Bu kurguda günlerin sütunlarda, birimlerin satırlarda olması, her bir hücrenin belirli bir zamandaki belirli bir yeri temsil etmesini sağlar. Böylece hareketli olan 'vali yardımcıları' isimleri bu kutucuklara yerleştirilerek tüm ilişkiler (kim, ne zaman, nerede?) aynı anda görülebilir.

Adım Adım Çözüm

1
Değişken türlerini belirleme
Değişkenler: Kişiler (55), Günler (33), Birimler (33).
Tablonun eksenlerini seçmek için hangi verilerin sabit (zaman/mekan) hangilerinin hareketli (özneler) olduğu tespit edilmelidir.
2
Eksenleri yapılandırma
Günler sütunlara (Pazartesi, Salı, Çarşamba), Birimler satırlara (Eğitim, Sağlık, Güvenlik) yerleştirilir.
Sınırlı sayıdaki sabit değişkenleri eksen yapmak, tablonun boyutunu optimize eder ve görsel okumayı kolaylaştırır.
3
Veri ve olasılık girişi
3×33 \times 3 boyutunda 99 hücreli bir matris elde edilir.
Bu matris yapısı, bir hücreye birden fazla kişi yazılmasına veya olasılıkların (Örn: A/BA/B) not edilmesine olanak tanıyarak tüm kombinasyonları tek bir yerde toplar.

Anahtar Kavram

Sözel mantık sorularında tablo kurarken 'sabit' olan (zaman, mekan, kategori) veriler eksenlere, 'değişken' olan (isimler, nesneler) veriler ise hücre içlerine yerleştirilmelidir.
Soru 188Soru

Ayşe, Bora, Ceren, Demir ve Esra adlı beş uzman; Antalya, Bursa, Çanakkale, Denizli ve Edirne illerinde; eğitim, sağlık, tarım, sanayi ve turizm alanlarından birinde görevlendirilmiştir. Uzmanların görev yerleri ve uzmanlık alanlarına ilişkin bilinenler şunlardır:

* Eğitim uzmanlığı Edirne ilindedir.
* Sağlık uzmanlığı Denizli ilindedir ve bu ilde görev yapan kişi Demir değildir.
* Sanayi uzmanlığı Bursa ilindedir ve bu ilde görev yapan kişi Ceren değildir.
* Ayşe; Antalya veya Bursa illerinden birinde görev yapmaktadır.
* Bora’nın uzmanlık alanı tarımdır ancak görev yeri Çanakkale değildir.
* Esra, Çanakkale ilinde görev yapmaktadır.

Buna göre aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Ceren, Denizli'de sağlık uzmanı olarak görev yapmaktadır.

Cevap

Ceren'in Denizli'de sağlık uzmanı olarak görev yaptığı bilgisi kesinlikle doğrudur.
Verilen bilgiler ışığında yapılan çıkarımlara göre; Bora Antalya'da tarım, Ayşe Bursa'da sanayi, Esra Çanakkale'de turizm ve Demir Edirne'de eğitim alanında görev yapmaktadır. Boşta kalan Denizli ve sağlık uzmanlığı eşleşmesine ise Ceren yerleşmektedir. Bu nedenle Ceren'in Denizli'de sağlık uzmanı olduğu ifadesi kesinlikle doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Şehir ve uzmanlık alanlarını eşleştirin.
Edirne-Eğitim, Denizli-Sağlık, Bursa-Sanayi eşleşmeleri öncüllerde verilmiştir. Geriye kalan Antalya ve Çanakkale illeri ile Tarım ve Turizm alanları eşleşmelidir.
Kesin bilgilerden yola çıkarak olasılıkları daraltmak için.
2
Bora ve Esra'nın konumlarını belirleyin.
Bora'nın alanı tarımdır ve Çanakkale'de değildir. Esra Çanakkale'dedir. Bu durumda Bora Antalya'da tarım uzmanıdır. Esra ise Çanakkale'de turizm uzmanıdır.
Bora'nın alanı tarım olduğu için sadece Antalya veya Çanakkale'de olabilir, Çanakkale dolu olduğu için Antalya kesinleşir.
3
Ayşe'nin yerini belirleyin.
Ayşe Antalya veya Bursa'dadır. Antalya'da Bora olduğu için Ayşe Bursa'dadır. Bursa'da sanayi alanı olduğu için Ayşe sanayi uzmanıdır.
Şehirler kişi başı birer tane olduğu için Ayşe'nin tek seçeneği kalır.
4
Demir ve Ceren'i yerleştirin.
Geriye Edirne ve Denizli illeri kaldı. Sağlık uzmanı (Denizli) Demir olmadığına göre, Demir Edirne'de eğitim uzmanıdır. Bu durumda Ceren'e Denizli'de sağlık uzmanlığı kalır.
Kalan kişiler ve yerler arasındaki negatif öncüller (Demir değil, Ceren değil) doğru eşleşmeyi sağlar.

Anahtar Kavram

Sözel Mantık Eşleştirme Kurguları
Soru 189Soru

Bir belediye müfettişi; Altındağ, Çankaya, Keçiören, Mamak, Sincan ve Yenimahalle ilçelerini Pazartesi'den Cumartesi'ye kadar her gün bir ilçe olacak şekilde denetleyecektir. Denetim sırasına ilişkin şunlar bilinmektedir:

* Keçiören denetimi, Altındağ denetiminden sonraki bir gün yapılmıştır.
* Mamak ve Sincan denetimleri arasında tam olarak iki gün vardır.
* Çankaya denetimi, Yenimahalle denetiminden hemen önceki gün yapılmıştır.
* Mamak denetimi, Keçiören denetiminden sonraki bir gün yapılmıştır.
* Pazartesi günü denetlenen ilçe Mamak veya Sincan değildir.
* Cuma günü denetlenen ilçe Keçiören değildir.

Buna göre aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Çankaya denetimi Perşembe günü yapılmıştır.

Cevap

Çankaya denetimi Perşembe günü yapılmıştır.
Yapılan analizde, tüm öncüller birleştirildiğinde iki farklı tablo oluşmaktadır. Her iki tabloda da Altındağ Pazartesi, Keçiören Salı, Çankaya Perşembe ve Yenimahalle Cuma günü denetlenmektedir. Bu nedenle Çankaya denetiminin Perşembe günü yapıldığı bilgisi her iki durumda da değişmeyen, kesin bir bilgidir.

Adım Adım Çözüm

1
Mamak ve Sincan (M-S) yerleşimini analiz etme
M ve S arasında 2 gün vardır ve Pazartesi değillerdir. Olasılıklar: (3, 6) veya (2, 5).
Mamak ve Sincan için verilen kısıtları birleştirmek olasılık sayısını azaltır.
2
Altındağ, Keçiören ve Mamak (A < K < M) sıralamasını uygulama
Eğer M=2 ise A ve K için yer kalmaz. Bu nedenle M ya 3 ya da 6 olmalıdır. Bu durumda S de 6 veya 3 olur.
Hiyerarşik sıralama (A < K < M) tablodaki boşlukları doldurur.
3
Çankaya ve Yenimahalle (Ç, Y) bloğunu yerleştirme
Ç ve Y ardışık günlerdedir. M ve S (3, 6) olduğunda boş kalan günler 1, 2, 4, 5'tir. Ç-Y bloğu (4, 5) olmak zorundadır çünkü (1, 2) olursa A ve K için yer kalmaz.
Ardışık bloklar tablodaki kısıtlı alanlara yerleştirilmelidir.
4
Kalan ilçeleri yerleştirme ve kontrol etme
Boş kalan 1 ve 2. günlere A < K kuralına göre sırasıyla Altındağ ve Keçiören gelir. Tablo: Pzt: Altındağ, Salı: Keçiören, Çar: M/S, Per: Çankaya, Cuma: Yenimahalle, Cmt: S/M.
Tüm öncüllerin sağlandığı kesin tablo yapısı oluşturulur.

Anahtar Kavram

Sözel Mantık Sıralama ve Kesinlik Analizi
Soru 190Soru

Bir kütüphanenin "Haftanın Kitapları" köşesinde; Arkeoloji, Bilim, Coğrafya, Doğa, Edebiyat ve Felsefe türündeki kitaplar 11'den 66'ya kadar numaralandırılmış raflara, her rafta bir tür olacak şekilde dizilmiştir. Kitapların dizilimiyle ilgili şunlar bilinmektedir:

* Bilim kitabı 2.2. raftadır.
* Arkeoloji ve Coğrafya kitapları arasında iki raf vardır.
* Doğa kitabı, Edebiyat kitabından hemen sonraki raftadır.
* Felsefe kitabı 1.1. rafta değildir.

Buna göre aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Felsefe kitabı 3.3. raftadır.

Cevap

Felsefe kitabının 3.3. rafta olduğu bilgisi kesinlikle doğrudur.
Verilen bilgilere göre Bilim 2.2. raftadır. Arkeoloji ve Coğrafya kitapları arasında iki raf bulunması ve Felsefe kitabının 1.1. rafta olmaması şartı birleştirildiğinde; Arkeoloji ve Coğrafya 1.1. ve 4.4. rafları paylaşır. Bu durumda geriye kalan 3,5,63, 5, 6 numaralı raflardan ardışık olan 55 ve 66'ya sırasıyla Edebiyat ve Doğa yerleşir. Geriye kalan tek boş raf olan 3.3. raf ise Felsefe kitabına ait olur.

Adım Adım Çözüm

1
Sabit veriyi yerleştirme
2.2. raf = Bilim.
Öncülde Bilim kitabının yeri net olarak verilmiştir.
2
Arkeoloji (A) ve Coğrafya (C) olasılıklarını değerlendirme
Olasılık 1: A=1, C=4. Olasılık 2: C=1, A=4.
A ve C arasında iki raf olması için (1-4) veya (3-6) eşleşmesi gerekir. Ancak 2.2. rafta Bilim vardır.
3
Felsefe (F) kitabının yerini belirleme
Felsefe kitabı 3.3. raftadır.
A ve C'nin (1, 4) olduğu durumda boş kalan raflar 3, 5, 6'dır. Felsefe 1.1. rafta olamadığına göre bu durumda 3.3. rafa yerleşmek zorundadır (çünkü 5 ve 6 ardışık kitaplar içindir).
4
Edebiyat (E) ve Doğa (D) kitaplarını yerleştirme
E=5.5. raf, D=6.6. raf.
Kalan son iki ardışık boş raf 55 ve 66 olduğu için Doğa, Edebiyat'tan hemen sonra olacak şekilde bu raflara yerleşir.

Anahtar Kavram

Sözel Mantık Sıralama ve Kesinlik Analizi
Soru 191Soru

Aras, Beste, Ceyhun, Deniz ve Eylül adlı 55 arkadaş; bir hafta sonu Resim, Heykel ve Fotoğraf müzelerinden birini ziyaret etmiştir. Kişilerin ziyaret ettikleri müzeler ve ziyaret günlerine ilişkin bilgiler şu şekildedir:

* Fotoğraf müzesine sadece bir kişi, diğer müzelere ise ikişer kişi gitmiştir.
* Aras ve Beste aynı müzeye, Deniz ve Aras ise farklı müzelere gitmiştir.
* Deniz, Resim müzesine gitmemiştir.
* Fotoğraf müzesine giden kişi Ceyhun'dur ve ziyaretini Pazar günü yapmıştır.
* Müze ziyaretleri Cumartesi ve Pazar günleri yapılmış; Cumartesi 33, Pazar 22 kişi ziyarete gitmiştir.
* Heykel müzesine gidenlerin her ikisi de aynı gün gitmiştir.

Buna göre aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Deniz, Cumartesi günü gitmiştir.

Cevap

Deniz, Cumartesi günü gitmiştir.
Yapılan mantıksal analiz sonucunda, Fotoğraf müzesine Ceyhun'un (Pazar), Resim müzesine Aras ve Beste'nin, Heykel müzesine ise Deniz ve Eylül'ün gittiği belirlenir. Gün sınırlamaları (33 Cumartesi, 22 Pazar) göz önüne alındığında, Heykel müzesine gidenlerin aynı gün gitmesi kuralı gereği bu kişilerin (Deniz ve Eylül) Cumartesi günü gittiği kesinleşir. Bu nedenle Deniz'in Cumartesi günü gitmiş olması kesin bir bilgidir.

Adım Adım Çözüm

1
Müzelerin kontenjanlarını ve kişileri belirleme
Fotoğraf (11): Ceyhun. Resim (22), Heykel (22). Kalan kişiler: Aras, Beste, Deniz, Eylül.
Öncüllerdeki sayısal verileri sabitleyerek yerleşimi başlatmak gerekir.
2
Kişileri müzelere yerleştirme
Aras ve Beste aynı müzededir. Deniz, Aras'tan farklı bir müzededir ve Resim müzesine gitmemiştir. Bu durumda Aras ve Beste Resim müzesine; Deniz ve Eylül ise Heykel müzesine gitmiş olmalıdır.
Olumsuz öncül (Deniz'in Resim'e gitmemesi) ve gruplandırma öncülü (Aras-Beste) kullanılarak kesin yerleşim yapılır.
3
Günleri belirleme
Ceyhun Pazar gitmiştir. Heykel müzesindekiler (Deniz, Eylül) aynı gün gitmiştir. Eğer Pazar gitselerdi Pazar sayısı 33 olurdu (22 Heykel + 11 Fotoğraf), ancak Pazar sınırı 22'dir. Bu yüzden Deniz ve Eylül Cumartesi gitmiştir.
Gün sayıları (Cumartesi 33, Pazar 22) kullanılarak olasılıklar elenir.
4
Kalan gün dağılımını yapma
Cumartesi şu ana kadar 22 kişi (Deniz, Eylül), Pazar 11 kişi (Ceyhun). Toplamda Cumartesi 33, Pazar 22 olması için Aras ve Beste'den biri Cumartesi diğeri Pazar gitmelidir.
Tablonun tamamlanması için son değişkenler dağıtılır.

Anahtar Kavram

Sözel Mantıkta Kesinlik ve Olasılık Çıkarımı

Daha Fazla Pratik

Değişken sayısının arttığı (kişi, şehir, branş vb.) benzer tablo kurguları üzerinde pratik yapılması önerilir.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 192Soru

Bir alışveriş merkezinin zemin katında yan yana bulunan 11’den 66’ya kadar numaralandırılmış altı dükkanda; eczane, kitapçı, kafe, giyim mağazası, ayakkabıcı ve teknoloji mağazası bulunmaktadır. Dükkanların konumlarına ilişkin bazı bilgiler şöyledir:

- Eczane 11 veya 66 numaralı dükkandadır.
- Kitapçı ve kafe yan yanadır.
- Giyim mağazası, teknoloji mağazasının hemen sağındaki dükkandadır.
- Ayakkabıcı, kitapçının hemen solundaki dükkandadır.

Buna göre aşağıdakilerden hangisi kesinlikle yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Giyim mağazası 44 numaralı dükkandadır.

Cevap

Giyim mağazasının 44 numaralı dükkanda olması kesinlikle yanlıştır.
Giyim mağazasının 44 numaralı dükkanda olması durumunda, onun hemen solundaki teknoloji mağazası 33 numarada olmak zorundadır. Bu yerleşim, geri kalan boş dükkanların (1, 2, 5, 6) sürekliliğini bozar. Eczane 11 veya 66 numaraya yerleştiğinde geriye kalan üç dükkan hiçbir senaryoda yan yana gelmez, bu yüzden ayakkabıcı-kitapçı-kafe üçlü bloğu yerleştirilemez. Bu nedenle giyim mağazasının 44 numarada olması imkansızdır.

Adım Adım Çözüm

1
Öncülleri gruplandırarak analiz etme.
[Teknoloji - Giyim] ikili bir bloktur. [Ayakkabıcı - Kitapçı - Kafe] ise üçlü bir bloktur (Ayakkabıcı Kitapçı'nın solunda, Kafe ise Kitapçı'nın yanındadır).
Sözel mantık sorularında sabit blokları belirlemek olasılıkları daraltır.
2
Eczanenin konumuna göre olasılıkları değerlendirme.
Eczane (E) 1 veya 6'da ise, geri kalan 5 yer (2,3,4,5,6 veya 1,2,3,4,5) iki blok ([T-G] ve [A-Ki-Ka]) tarafından tam olarak doldurulmalıdır.
6 dükkanın tamamı belirtilen dükkanlarla doludur.
3
Giyim mağazasının 4 numarada olduğu durumu test etme.
Eğer Giyim (G) = 4 ise, Teknoloji (T) = 3 olur. Geriye 1, 2, 5 ve 6 numaralı dükkanlar kalır. Eczane 1'e konursa 2, 5, 6 kalır; 6'ya konursa 1, 2, 5 kalır. Her iki durumda da üçlü blok [A-Ki-Ka] yan yana yerleşemez.
Üçlü bloğun yerleşebilmesi için yan yana 3 boş dükkan gereklidir.

Anahtar Kavram

Yerleşim kurgularında blok yerleştirme ve boşluk analizi.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 193Soru

Bir sözel mantık sorusunda şu öncüller verilmiştir:
- K1,K2,K3,K4,K5,K6,K7K_1, K_2, K_3, K_4, K_5, K_6, K_7 ve K8K_8 kodlu sekiz farklı kitap; Arkeoloji,Tarih,Cog˘rafyaArkeoloji, Tarih, Coğrafya ve FelsefeFelsefe alanlarında yazılmıştır.
- Her alana ait tam olarak 22 kitap bulunmaktadır ve kitaplar 'Akademik' veya 'Popüler' türden birine aittir.
- Bu kitaplar; Ali,Burak,CananAli, Burak, Canan ve DeryaDerya adlı dört editör tarafından PazartesiPazartesi ve SalıSalı günleri incelenecektir.
- Her editör, her gün tam olarak 11 kitap incelemekte ve her kitap yalnızca bir kez işleme alınmaktadır.

Bu kurguda, tüm değişkenler (Edito¨r,Gu¨n,Kitap,Alan,Tu¨rEditör, Gün, Kitap, Alan, Tür) arasındaki ilişkileri en az veri tekrarıyla ve 'her editörün günlük programı' kısıtlamasını en net şekilde takip ederek çözüme ulaşmak isteyen bir aday, tablo yapısında 'ana iskelet' olarak aşağıdakilerden hangisini kullanmalıdır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Satırlara editör isimlerini, sütunlara günleri yerleştirerek her hücreyi bir kitap-alan-tür bileşeni için kullanmak

Cevap

En verimli tablo yapısı; sabit ve sınırlı değişkenler olan editör isimlerini bir eksene, günleri diğer eksene yerleştirerek oluşturulan matris yapısıdır.
Doğru strateji, kurgudaki en kararlı ve tam sayısal karşılığı olan değişkenleri (4 editör ve 2 gün) temel almaktır. Bu sayede 4×2=84 \times 2 = 8 hücrelik bir matris elde edilir. Toplam kitap sayısı da 8 olduğu için, her hücreye (yani her editörün her gününe) tam olarak bir kitap, o kitabın alanı ve türü yerleşir. Bu yapı, veri tekrarını sıfıra indirir ve 'her editör günde bir kitap inceler' öncülünün tablo üzerinden otomatik olarak denetlenmesini sağlar.

Adım Adım Çözüm

1
Değişkenlerin sayısını ve niteliğini analiz etme
Editör (44), Gün (22), Kitap (88), Alan (44), Tür (22) değişkenleri tespit edildi.
Tablonun ana iskeletini belirlemek için en 'sabit' ve 'kapsayıcı' değişkenlerin seçilmesi gerekir.
2
Kısıtlamaları (konstrantları) değerlendirme
Her editörün her gün tam olarak 11 kitap incelediği ve toplam 88 kitap olduğu saptandı (4×2=84 \times 2 = 8).
Editör ve Gün bileşimi, tüm kitapları kapsayan, boş hücre içermeyen mükemmel bir yerleşim alanı sunar.
3
Tablo verimliliğini karşılaştırma
Editör-Gün tablosunda her hücre tam olarak bir kitaba karşılık gelirken, diğer seçeneklerde veri yığılması veya gereksiz boş hücre riski belirlendi.
Sözel mantıkta profesyonel tablo tekniği, olasılıkları en az hücrede en net şekilde ayrıştıran yapıyı kurmaktır.

Anahtar Kavram

Sözel mantık kurgularında değişkenlerin niteliğine (sabit/değişken) ve sayısal dengesine göre en işlevsel tablo iskeletini belirleme stratejisi.

Daha Fazla Pratik

Değişken sayısı arttıkça, 'toplam kontenjan' ile 'tablo hücre sayısı' arasındaki dengeyi kurmak çözüm hızınızı artıracaktır.
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 194Soru

Bir kamu kurumunda çalışan Ayla, Berk, Canan, Deniz ve Emre adlı beş personel; eğitim çalışmaları kapsamında Ankara, İstanbul ve İzmir şehirlerine gönderilmiştir. Personellerin gidecekleri şehirlerle ilgili şu bilgiler verilmiştir:

- Her personel sadece bir şehre gitmiştir ve her şehre en az bir personel gitmiştir.
- İzmir'e sadece bir personel gitmiştir.
- Ankara'ya giden personel sayısı, İstanbul'a gidenlerden fazladır.
- Ayla ve Berk aynı şehre gitmiştir.
- Deniz, İzmir'e gitmemiştir.
- Canan ve Emre farklı şehirlere gitmiştir.

Buna göre aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Ayla Ankara'ya gitmiştir.

Cevap

Ayla Ankara'ya gitmiştir.
Verilen öncüllerden hareketle toplam 5 personelin şehirlere dağılımı 3 (Ankara), 1 (İstanbul) ve 1 (İzmir) şeklindedir. Ayla ve Berk'in aynı şehirde olması, kontenjanı 1 olan İzmir ve İstanbul'u eler; bu nedenle her ikisi de kesinlikle Ankara'ya gitmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Sayısal dağılımı belirleme
Ankara: 3, İstanbul: 1, İzmir: 1
Toplam 5 personel var. İzmir'e 1 kişi gittiği biliniyor. Geriye kalan 4 personelin Ankara ve İstanbul arasındaki dağılımı, Ankara > İstanbul ve her şehre en az bir kişi gitme kuralına göre sadece 3-1 şeklinde olabilir.
2
Sabit öncülleri yerleştirme
Ayla ve Berk -> Ankara
Ayla ve Berk aynı şehre gitmiştir. İzmir ve İstanbul'da sadece birer kişilik yer olduğu için, bu iki personelin birlikte gidebileceği tek şehir Ankara'dır (3 kişilik kontenjan).
3
Kalan personelleri analiz etme
İzmir ve İstanbul personelleri netleşmez.
Ankara'da 1, İstanbul'da 1, İzmir'de 1 boş yer kalmıştır. Deniz İzmir'e gitmediğine göre Ankara veya İstanbul'dadır. Canan ve Emre ise farklı şehirlerde (İzmir-İstanbul, İzmir-Ankara veya İstanbul-Ankara gibi) bulunabilirler.

Anahtar Kavram

Sözel mantık sorularında sayısal sınırlamalar ve negatif öncüller üzerinden kesin yargıya ulaşma.

Daha Fazla Pratik

Benzer bir soruda 'kesinlikle yanlıştır' ifadesi kullanılarak Deniz'in İzmir'e gitme ihtimali sorgulanabilir.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 195Soru

Ayhan, Beren, Ceylin ve Doruk adlı 44 arkadaş; gitar, keman, piyano ve yan flüt kurslarına Pazartesi, Salı, Çarşamba ve Perşembe günlerinden birinde gitmektedir. Kurslarla ilgili bilinenler şunlardır:

* Her katılımcı farklı bir enstrüman çalmakta ve kursuna farklı bir günde gitmektedir.
* Ayhan'ın kursu Pazartesi günüdür.
* Salı günü kursu olan kişi gitar çalmaktadır.
* Doruk, keman kursuna gitmektedir.
* Ceylin'in kursu, Doruk'un kursunun yapıldığı günden hemen sonraki gündür.
* Piyano kursu, yan flüt kursunun yapıldığı günden daha sonraki bir gündür.

Bu bilgilere göre aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Beren gitar kursuna gitmektedir.

Cevap

Beren'in gitar kursuna gittiği ifadesi kesinlikle doğrudur.
Verilen öncüller birleştirildiğinde; Ayhan Pazartesi, Beren Salı, Doruk Çarşamba ve Ceylin Perşembe günü kursa gitmektedir. Salı günü gitar kursu olduğu bilindiğine göre, bu güne denk gelen Beren'in gitar çaldığı kesin bir bilgidir.

Adım Adım Çözüm

1
Sabit verileri tabloya yerleştirin.
Pazartesi: Ayhan, Salı: Gitar kursu.
Öncüllerde bu bilgiler doğrudan verilmiştir.
2
Doruk ve Ceylin'in günlerini belirleyin.
Doruk: Çarşamba, Ceylin: Perşembe.
Doruk'un keman çaldığı ve Ceylin'in ondan bir gün sonra olduğu bilinmektedir. Pazartesi ve Salı dolu olduğu için tek seçenek Çarşamba-Perşembe ikilisidir.
3
Kişileri tamamlayın.
Salı günü kursu olan kişi Beren'dir.
Ayhan, Doruk ve Ceylin'in günleri belli olduğunda Salı gününe sadece Beren kalmaktadır.
4
Kalan enstrümanları (Piyano ve Yan Flüt) yerleştirin.
Pazartesi (Ayhan): Yan Flüt, Perşembe (Ceylin): Piyano.
Piyano kursunun yan flütten sonraki bir gün olduğu bilgisiyle, Perşembe günü piyano, Pazartesi günü yan flüt kursu yapılır.

Anahtar Kavram

Sözel Mantık Eşleştirme ve Zincirleme Çıkarım

İpuçları

1
Günleri sıraya dizerek bir tablo oluşturun ve Ayhan ile Gitar kursunun günlerini işaretleyin.
2
Doruk ve Ceylin'in peş peşe gelmesi gerektiğini düşünürseniz, tabloda sadece iki boş ardışık gün kaldığını göreceksiniz.
3
Doruk Çarşamba ve Ceylin Perşembe gününe yerleştiğinde, Salı günü için geriye sadece Beren kalır.

Daha Fazla Pratik

Benzer sorularda 'en az' veya 'en çok' gibi kısıtlamalar içeren kurguları inceleyerek olasılık analizi yeteneğinizi geliştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 196Soru

Bir sigorta şirketinin genel müdürlük binasında 11’den 77’ye kadar numaralandırılmış yedi kat bulunmaktadır. Arzu, Burak, Caner, Deniz, Elif, Fuat ve Gamze adlı yöneticilerin her birinin odası farklı bir kattadır. Bu kişilerin odalarının bulunduğu katlarla ilgili şunlar bilinmektedir:

* Arzu’nun odası 77. kattadır.
* Arzu ile Gamze’nin odaları arasında tam üç kat bulunmaktadır.
* Caner’in odası çift numaralı bir kattadır.
* Burak’ın odası, Caner’in odasının iki kat aşağısındadır.
* Deniz ve Elif’in odaları art arda gelen (ardışık) katlardadır.
* Fuat’ın odası, Burak’ın odasından daha üst bir kattadır.

Buna göre aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Fuat beşinci kattadır.

Cevap

Fuat'ın beşinci katta olduğu bilgisi kesinlikle doğrudur.
Yapılan analizde, tüm öncülleri sağlayan tek senaryoda Fuat'ın 55. katta olduğu görülmektedir. Arzu 77, Caner 66, Fuat 55, Burak 44, Gamze 33 numaralı katlardadır. Deniz ve Elif ise 11 ve 22. katları paylaşmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Sabit verileri tabloya yerleştirme
Arzu 77. kattadır. Arzu (77) ile Gamze arasında 33 kat varsa (6,5,46, 5, 4), Gamze 33. kattadır.
Kesin olan başlangıç noktalarını belirlemek çözümün temelidir.
2
Caner ve Burak'ın olası konumlarını değerlendirme
Caner çift numaralı bir kattadır (2,42, 4 veya 66). Burak, Caner'in 22 kat altındaysa (B=C2B = C - 2): Caner 66 ise Burak 44; Caner 44 ise Burak 22 olur.
Çift kat kısıtlaması olasılıkları daraltır.
3
Fuat'ın konumuna göre olasılıkları eleme
Olasılık 1: Caner 44, Burak 22 olsun. Kalan katlar 6,5,16, 5, 1. Deniz ve Elif ardışık olduğu için 66 ve 55. kata yerleşir. Geriye kalan 11. kat Fuat'ın olur. Ancak bu durumda 'Fuat, Burak'tan (22) üsttedir' kuralı bozulur (1<21 < 2). Bu olasılık elenir.
Öncüller arasındaki hiyerarşik ilişki yanlış yerleşimleri elemeyi sağlar.
4
Kesin yerleşimi tamamlama
Olasılık 2: Caner 66, Burak 44 olmalıdır. Kalan katlar 5,2,15, 2, 1. Deniz ve Elif ardışık olduğu için 22 ve 11. katlara yerleşir. Geriye kalan tek kat olan 55. kat Fuat'ındır. 5>45 > 4 (Fuat > Burak) kuralı da sağlanır.
Tüm öncülleri sağlayan tek bir kurgu mevcuttur.

Anahtar Kavram

Sözel Mantık: Çoklu Olasılıkları Eleme ve Yerleşim Analizi

Daha Fazla Pratik

Benzer bir soruyu, kişileri iki farklı gruba (örneğin müdürler ve yardımcıları) ayırarak tekrar kurgulayabilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 197Soru

Bir yayın evinde çalışan Arda, Banu, Ceyhun, Deniz ve Elif adlı editörler; 20232023 ve 20242024 yıllarında; tarih, edebiyat ve felsefe alanındaki kitapların editörlüğünü yapmışlardır. Her editörün her yıl yalnızca bir alanda çalışma yaptığı ve her alanın her yıl en az bir kez seçildiği bilinmektedir. Buna göre, bu sözel mantık sorusunun çözümünde tüm verileri ve olasılıkları eksiksiz bir şekilde takip edebilmek için oluşturulacak en pratik tablo yapısı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Sütun başlıklarına yılları (2023,20242023, 2024), satır başlıklarına ise editör isimlerini yerleştirerek kesişim noktalarına kitap alanlarını yazmak

Cevap

Sütun başlıklarına yılları, satır başlıklarına ise editör isimlerini yerleştirerek kesişim noktalarına kitap alanlarını yazmak en pratik yöntemdir.
Sözel mantık problemlerinde tablo oluşturulurken temel kural, en az değişkenli veya sıralı olan veriyi (yıllar, günler, kat numaraları vb.) sütun başlığı yapmaktır. Bu soruda yılları sütun başlığına, kişileri satır başlığına yerleştirmek; her bir hücrenin bir 'alan' ile doldurulmasına olanak tanır. Böylece toplam 1010 hücrelik (55 kişi ×2\times 2 yıl) net bir matris elde edilir ve tüm öncüller bu yapı üzerinden güvenle çözülür.

Adım Adım Çözüm

1
Değişkenlerin türünü belirleme
Sıralı/Sabit Değişken: Yıllar (2023,20242023, 2024), Sabit Kişi Listesi: Editörler, Değişken Veri: Kitap Alanları.
Tablo kurulurken hangi verinin sabitleneceğine karar vermek için değişken analizi yapılmalıdır.
2
Tablo iskeletini oluşturma
Yılları sütun başlıklarına (22 sütun), editörleri ise satır başlıklarına (55 satır) yerleştirmek.
Zaman bildiren ifadeler (yıl, gün, saat) sütunlara yerleştirildiğinde tablonun okunabilirliği ve verilerin takibi kolaylaşır.
3
Veri yerleşimi simülasyonu
Her bir hücreye (örneğin Arda-2023 kesişimi) 'Tarih' gibi bir alan yazılarak tüm kombinasyonlar kontrol edilir.
Bu yapı sayesinde her editörün her yıl ne yaptığı tek bir bakışta görülebilir ve boş kalan olasılıklar kolayca fark edilir.

Anahtar Kavram

Sözel mantık sorularında 'zaman' veya 'sıralama' bildiren değişkenlerin sütun başlığı olarak seçilmesi, çözüm sürecini en çok kolaylaştıran tekniktir.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 198Soru

Aylin, Burak, Ceyda ve Deniz; Ankara, İstanbul, İzmir ve Bursa şehirlerine gitmiş; yanlarında elma, armut, muz ve çilek götürmüşlerdir. Bu kişiler, şehirler ve meyvelerle ilgili şunlar bilinmektedir:

* Her bir kişi farklı bir şehre gitmiş ve farklı bir meyve götürmüştür.
* Aylin, Ankara'ya gitmiştir ve yanına elma almıştır.
* İstanbul'a giden kişi yanına armut almıştır.
* Ceyda, İzmir'e gitmiştir.
* Deniz yanına çilek almamıştır.

Buna göre aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Deniz, Bursa'ya gitmiştir.

Cevap

Verilen bilgiler ışığında yapılan eşleştirme sonucunda Deniz'in Bursa'ya gittiği bilgisi kesinlikle doğrudur.
Verilen öncüllere göre; Aylin (Ankara-Elma) ve Ceyda (İzmir) yerleri bellidir. İstanbul'a giden kişinin armut aldığı bilgisiyle, bu kişinin ne Aylin ne de Ceyda olamayacağı anlaşılır. Deniz'in çilek almadığı bilgisi, elma ve armutun da başkalarında olduğu düşünülürse, Deniz'in muz aldığını kesinleştirir. Bu durumda armut alan kişi Burak olur ve İstanbul'a gider. Geriye kalan tek şehir olan Bursa'ya ise Deniz gitmiş olur.

Adım Adım Çözüm

1
Doğrudan verilen bilgileri tabloya yerleştirin.
Aylin: Ankara - Elma. Ceyda: İzmir.
Öncüllerde bu bilgiler açıkça ifade edilmiştir.
2
İstanbul ve Armut eşleşmesini analiz edin.
Burak: İstanbul - Armut.
İstanbul'a giden kişi armut almıştır. Aylin Ankara'da, Ceyda İzmir'dedir. Deniz çilek almadığı ve elma/armut zaten eşleştiği için muz almalıdır. Bu durumda armut alan ve İstanbul'a giden kişi Burak olur.
3
Kalan kişi, şehir ve meyveleri eşleştirin.
Deniz: Bursa - Muz. Ceyda: İzmir - Çilek.
Deniz'e kalan tek şehir Bursa, tek meyve ise (çilek almadığı için) muzdur. Ceyda'ya ise son kalan meyve olan çilek kalır.

Anahtar Kavram

Sözel mantık sorularında verileri sabitleyerek tablo oluşturma ve kesinlik analizi yapma.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 199Soru

Bir butik otelde yan yana bulunan 11’den 66’ya kadar numaralandırılmış altı odada; Arzu, Beril, Ceyda, Deniz, Erkan ve Fatih adlı misafirler konaklamaktadır. Misafirlerin kaldıkları odalara ilişkin bazı bilgiler şunlardır:

* Deniz 11 numaralı odada kalmaktadır.
* Fatih ve Deniz yan yana olan odalarda kalmaktadır.
* Beril 55 numaralı odada kalmaktadır.
* Arzu, oda numarası çift olan bir odada kalmaktadır.
* Erkan’ın kaldığı oda numarası, Ceyda’nın kaldığı oda numarasından küçüktür.

Buna göre aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Erkan 33 numaralı odada kalmaktadır.

Cevap

Erkan'ın 3 numaralı odada konakladığı bilgisi kesin bir çıkarımdır.
Verilen bilgilere göre Deniz 1, Fatih 2 ve Beril 5 numaralı odadadır. Geriye kalan 3, 4 ve 6 numaralı odalara Arzu, Erkan ve Ceyda yerleşecektir. Arzu çift numaralı bir odada (4 veya 6) kalmak zorundadır. Erkan’ın oda numarası Ceyda’dan küçük olduğuna göre, Arzu ister 4 ister 6 numaralı odada kalsın, Erkan her iki durumda da boşta kalan en küçük numaralı oda olan 3 numaraya yerleşmek zorundadır. Bu nedenle Erkan'ın 3 numaralı odada kaldığı bilgisi kesinlikle doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Kesin bilgileri yerleştirin.
Deniz = 11, Beril = 55.
Soruda bu bilgiler doğrudan verilmiştir.
2
Bağlantılı öncülleri analiz edin.
Fatih = 22.
Deniz 1'de olduğuna göre onunla yan yana olabilecek tek oda 2'dir.
3
Kalan oda ve kişileri belirleyin.
Odalar: 3,4,63, 4, 6. Kişiler: Arzu, Erkan, Ceyda.
Diğer yerler dolmuştur.
4
Olasılıkları değerlendirin.
Arzu çift numaralı oda (44 veya 66) tutacaktır. Erkan her iki durumda da 33 numaralı odaya düşer.
Arzu 4'teyse Erkan ve Ceyda'ya 3 ve 6 kalır (Erkan < Ceyda kuralı ile Erkan=3, Ceyda=6). Arzu 6'daysa Erkan ve Ceyda'ya 3 ve 4 kalır (Erkan=3, Ceyda=4).

Anahtar Kavram

Sözel mantık sorularında kesin yerleşimlerin ardından kalan olasılıkların tüm ihtimallerde değişmeyen sonuçlarını belirlemek.

İpuçları

1
Önce odaları 11'den 66'ya kadar sıralayıp yerleri kesin olan Deniz, Beril ve Fatih'i yerleştirin.
2
Arzu için uygun olan çift numaralı boş odaları (44 ve 66) belirleyin.
3
Arzu'yu sırasıyla 44 ve 66 numaralı odalara koyarak Erkan ve Ceyda'nın durumunu kontrol edin. Erkan'ın yerinin değişmediğini göreceksiniz.

Daha Fazla Pratik

Farklı olasılıkların olduğu ancak sonucun değişmediği 'kesinlik' soruları üzerine pratik yapın.

Alternatif Yöntem

Tablo oluştururken iki satırlı bir yapı kullanın: Üst satıra Arzu'nun 4 numarada olduğu durumu, alt satıra 6 numarada olduğu durumu yazın. Her iki durumda da sabit kalan isimleri bulun.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 200Soru

Bir kamu denetim biriminde görevli A,BA, B ve CC kıdemli denetçileri; Antalya, Burdur ve Isparta illerindeki bölge müdürlüklerini; Nisan, Mayıs ve Haziran aylarında denetleyecektir. Her denetçinin her ay farklı bir ilde bulunacağı ve her ilin her ay sadece bir denetçi tarafından inceleneceği bilinmektedir.

Bu kurguda tüm değişkenlerin (denetçi, il, ay) birbiriyle olan ilişkisini ve "her ay bir ilde bir denetçi" kısıtlamasını en şeffaf şekilde takip edebilmek için oluşturulacak tablo tasarımıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Ayları sütunlara, illeri satırlara yerleştirip kesişim kümelerine (hücrelere) denetçi isimlerini yazmak, verilerin çakışmasını önleyen en verimli yöntemdir.

Cevap

Sabit veriler olan ayları ve illeri eksenlere yerleştirerek hücrelere denetçi isimlerini yazmak en verimli tablolama yöntemidir.
Sözel mantık sorularında üç veya daha fazla değişken olduğunda, en verimli yöntem iki sabit değişkeni (zaman ve mekan gibi) satır ve sütunlara yerleştirerek bir matris oluşturmaktır. Bu soruda ayların sütunlara, illerin ise satırlara yerleştirilmesi, her hücrenin tek bir 'Denetçi' tarafından doldurulmasını sağlar. Bu sayede hem 'her ay her ilde bir kişi' hem de 'her kişinin her ay farklı bir yerde olması' kuralları tablo üzerinden kolayca denetlenebilir.

Adım Adım Çözüm

1
Değişkenleri belirle.
Denetçiler (A,B,CA, B, C), İller (Antalya, Burdur, Isparta), Aylar (Nisan, Mayıs, Haziran).
Tablonun eksenlerini oluşturacak verileri seçmek için tüm değişken gruplarını tanımlamak gerekir.
2
Sabit veya sıralı değişkenleri seç.
Aylar (zaman dizisi) ve İller (mekan) sabit eksenler için en uygundur.
Zaman ve mekan gibi değişmeyen unsurlar tablonun iskeletini oluşturur; kişiler ise bu iskelet içine yerleştirilen değişkenlerdir.
3
Matris (tablo) yapısını kur.
3x3 boyutunda bir tablo oluşturulur (3 ay x 3 il).
Her hücre bir ayı ve bir ili temsil eder; içine yazılacak denetçi ismi ise o ay o ilde kimin olduğunu kesinleştirir.

Anahtar Kavram

Sözel Mantık Tablo Sabitleme Tekniği

İpuçları

1
Sözel mantıkta 'zaman' (aylar, günler) genellikle en iyi sabitleyicidir.
2
Üç değişkenli sorularda iki değişkeni eksenlere yazıp, üçüncü değişkeni tablonun içine (hücrelere) yerleştirmeyi deneyin.

Daha Fazla Pratik

Bu tabloyu çizdikten sonra, denetçilerin illere göre her ay birer kaydırmalı (shift) sistemle yerleştiği senaryolar üzerinde pratik yapabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
ÖncekiSayfa 10 / 45Sonraki
Sözel Mantık — KPSS Genel Yetenek - Genel Kültür — Sayfa 10 | Examkin