Yargı

927 soru

$1982$ Anayasası'nda düzenlenen yüksek mahkemelerden biri olan Uyuşmazlık Mahkemesi'nin kuruluşu, işleyişi ve diğer yargı organlarıyla olan ilişkisi bakımından aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Mahkeme üyeleri, Anayasa Mahkemesi Genel Kurulu tarafından kendi asıl ve yedek üyeleri arasından gizli oyla seçilir.

Danıştay ile Sayıştay arasındaki görev uyuşmazlıklarında Uyuşmazlık Mahkemesi'nin kararları esas alınır.

Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler arasında görev uyuşmazlığı çıktığında, uyuşmazlık bu mahkemece kesin olarak karara bağlanır.

Adli ve idari yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözümlemekle görevlidir.

Mahkemenin başkanı, üyelerin kendi aralarından gizli oyla ve üye tam sayısının salt çoğunluğuyla seçtiği bir üyedir.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Adli ve idari yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözümlemekle görevlidir.

Cevap

Uyuşmazlık Mahkemesi, adli ve idari yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözümlemekle görevli yüksek mahkemedir.

Adli ve idari yargı kolları arasında çıkan hem görev (hangi mahkemenin bakacağı) hem de hüküm (verilen farklı kararların uygulanabilirliği) uyuşmazlıklarını kesin olarak çözmek, Uyuşmazlık Mahkemesi'nin temel ve asli görevidir.

Adım Adım Çözüm

Mahkemenin anayasal görev alanını belirleme

Mahkeme yalnızca 'adli' ve 'idari' yargı kolları arasındaki uyuşmazlıklara bakar.

1982

Anayasası Madde

158

uyarınca görev alanı sınırlandırılmıştır.

Başkanlık ve üyelik yapısını analiz etme

Başkan Anayasa Mahkemesi'nden gelir; üyeler ise Yargıtay (

3

asıl,

3

yedek) ve Danıştay (

3

asıl,

3

yedek) tarafından seçilir.

Yüksek mahkemeler arası denge ve uzmanlık sağlanması hedeflenir.

Anayasa Mahkemesi (AYM) ile olan istisnai durumu kontrol etme

AYM ile diğer mahkemeler arasındaki uyuşmazlıklarda AYM kararı üstündür ve Uyuşmazlık Mahkemesi devre dışı kalır.

AYM'nin anayasal hiyerarşideki özel konumu nedeniyle bu yetki Uyuşmazlık Mahkemesi'ne verilmemiştir.

Anahtar Kavram

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin Yargı Kolları Arasındaki Hakem Rolü

İpuçları

Bu mahkemenin sadece 'adli' ve 'idari' yargı arasındaki düğümleri çözdüğünü hatırlayın.

Başkanının diğer yüksek mahkemelerin aksine 'dışarıdan' (başka bir yüksek mahkemeden) geldiğini düşünün.

Anayasa Mahkemesi bir taraf olduğunda, onun kararlarının mutlak üstünlüğü olduğunu ve Uyuşmazlık Mahkemesi'nin yetkisiz kaldığını unutmayın.

Daha Fazla Pratik

Uyuşmazlık Mahkemesi'ne başvuru yolları olan 'olumlu görev uyuşmazlığı' ve 'olumsuz görev uyuşmazlığı' kavramlarını inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Eleme yöntemi: Sayıştay'ın dahil olduğu şıklar (Danıştay üstünlüğü kuralı) ve AYM'nin dahil olduğu uyuşmazlık şıkları (AYM üstünlüğü kuralı) elendiğinde doğrudan görev tanımı ortaya çıkar.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 662Soru →

1982 Anayasası'na göre, adli ve idari yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözümlemekle görevli olan Uyuşmazlık Mahkemesi'nin yetki alanı ve işleyişi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki görev uyuşmazlıklarında, Anayasa Mahkemesi'nin kararı esas alınır.

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin başkanı, mahkemenin kendi üyeleri arasından gizli oyla seçilir.

Adli yargı düzeni içerisinde yer alan hukuk ve ceza mahkemeleri arasındaki görev uyuşmazlıklarını çözmekle yetkilidir.

Uyuşmazlık Mahkemesi kararlarına karşı, tebliğ tarihinden itibaren yedi gün içinde Danıştay'a itiraz edilebilir.

Sayıştay ile Danıştay arasındaki vergi uyuşmazlıklarında Uyuşmazlık Mahkemesi'nin kararları önceliklidir.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki görev uyuşmazlıklarında, Anayasa Mahkemesi'nin kararı esas alınır.

Cevap

Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki görev uyuşmazlıklarında, Anayasa Mahkemesi'nin kararı esas alınır.

1982 Anayasası'nın 158. maddesine göre, diğer mahkemelerle Anayasa Mahkemesi arasında görev uyuşmazlığı çıkması durumunda, Uyuşmazlık Mahkemesi'ne başvurulmaz; doğrudan Anayasa Mahkemesi'nin kararı esas alınır. Bu, hukuk sistemindeki normlar hiyerarşisinin ve Anayasa Mahkemesi'nin üstünlüğünün bir sonucudur.

Adım Adım Çözüm

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin temel görevini tanımla.

Farklı yargı kolları (Adli-İdari) arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını çözmek.

Mahkemenin kuruluş amacı yüksek yargı mercileri arasındaki çatışmaları sonlandırmaktır.

Hiyerarşik istisnaları kontrol et.

Anayasa Mahkemesi'nin tüm diğer mahkemelerin üzerinde bir konuma sahip olduğu görülür.

1982 Anayasası'nın 158. maddesi, AYM kararlarının uyuşmazlıklarda üstünlüğünü açıkça belirtmiştir.

Seçeneklerdeki kurumsal yapı bilgilerini doğrula.

Başkanın Anayasa Mahkemesi'nden geldiği ve kararların kesin olduğu bilgisi teyit edilir.

Yüksek mahkemelerin kararları kural olarak kesindir ve başkanlık usulleri Anayasa ile düzenlenmiştir.

Anahtar Kavram

Uyuşmazlık Mahkemesi ve Anayasa Mahkemesi'nin Önceliği

İpuçları

Uyuşmazlık Mahkemesi, adli ve idari yargı arasındaki 'kim bakacak?' kavgasını bitiren hakemdir.

Türkiye'deki en üst yargı mercii Anayasa Mahkemesi'dir; onun olduğu yerde 'uyuşmazlık' o mahkemenin dediği şekilde çözülür.

Anayasa'nın 158. maddesini hatırla: AYM ile diğerleri çatışırsa, AYM'nin kararı geçerlidir.

Daha Fazla Pratik

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin üyelerinin hangi kurumlardan (Yargıtay ve Danıştay) geldiğini ve kaçar üyeden oluştuğunu inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:50s

Soru 663Soru →

$1982$ Anayasası'nda $2010$ yılı değişikliği ile düzenlenen ve temel hak ve özgürlüklerin korunmasını amaçlayan "bireysel başvuru" (anayasa şikâyeti) mekanizmasının işletilebilmesi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Bireysel başvuru yapılabilmesi için idari ve yargısal tüm olağan kanun yollarının tüketilmiş olması zorunludur.

Bireysel başvurular, ihlal edilen hakkın niteliğine göre son merci olarak Yargıtay veya Danıştay'a yapılır.

Doğrudan yasama işlemleri (kanunlar) veya düzenleyici idari işlemler aleyhine bireysel başvuru yoluna gidilebilir.

Sadece Anayasa'da yer alan haklar için başvurulabilir; Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi kapsamındaki haklar bu yolun dışındadır.

Belediyeler ve üniversiteler gibi kamu tüzel kişileri de mülkiyet hakları ihlal edildiğinde bireysel başvuru yapabilirler.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bireysel başvuru yapılabilmesi için idari ve yargısal tüm olağan kanun yollarının tüketilmiş olması zorunludur.

Cevap

Bireysel başvuru yapılabilmesi için olağan kanun yollarının tüketilmiş olması şarttır.

Bireysel başvuru, hukuk sistemimizde ikincil nitelikte bir yoldur. Bu, bir kişinin uğradığı hak ihlali için doğrudan Anayasa Mahkemesine gidemeyeceği, öncelikle derece mahkemelerindeki (asliye, istinaf, temyiz) tüm imkânları bitirmesi gerektiği anlamına gelir. Bu duruma hukuk dilinde 'olağan kanun yollarının tüketilmesi' denir.

Adım Adım Çözüm

Başvuru şartlarını belirle

Bireysel başvuru "ikincil" (subsidier) bir yoldur.

Anayasa Mahkemesi'ne gitmeden önce devletin diğer tüm çözüm mekanizmalarının denenmiş olması gerekir.

Kanun yolu denetimi

İstinaf ve temyiz gibi olağan yollar tamamlanmalıdır.

Olağan kanun yolları tüketilmeden yapılan başvurular 'başvuru yollarının tüketilmemesi' nedeniyle usulden reddedilir.

Yetkili merciyi kontrol et

Yetkili makam Anayasa Mahkemesi'dir.

Anayasa'nın

148

. maddesi uyarınca bu yetki münhasıran Anayasa Mahkemesi'ne verilmiştir.

Anahtar Kavram

İkincillik İlkesi ve Başvuru Şartları

İpuçları

Bireysel başvurunun 'son çare' olması gerektiğini hatırlayın.

Mahkemeye gitmeden önce tüm kapıların kapandığından emin olmanız gerekir; yani üst mahkeme süreçleri bitmiş olmalıdır.

Bu şartın teknik adı 'olağan kanun yollarının tüketilmesi'dir.

Daha Fazla Pratik

Bireysel başvuruda hangi hakların 'ortak koruma alanında' olduğunu incelemek konuyu pekiştirecektir.

Tahmini Süre:45s

Soru 664Soru →

$1982$ Anayasası'nda düzenlenen "Mahkemelerin Bağımsızlığı" ve "Hâkimlik ve Savcılık Teminatı" ilkeleri çerçevesinde, aşağıdaki ifadelerden hangisi bu ilkelerin uygulama sınırları ve anayasal istisnaları açısından doğrudur?

Yürütme organının, yargılamanın hızlandırılması amacıyla mahkemelere bağlayıcı genelgeler göndererek davaların sonuçlanma sürelerini belirlemesi.

Yasama Meclisinin, kesinleşmiş bir mahkeme kararının hukuka uygunluğunu denetlemek amacıyla Meclis araştırması komisyonu kurarak hâkimin takdir yetkisini incelemesi.

Sayıştay ve Yüksek Seçim Kurulu'nun yüksek mahkemeler arasında yer alması nedeniyle, bu kurum üyelerinin anayasal hâkimlik teminatından muaf tutulması.

Bir mahkemenin kadrosunun kaldırılması gerekçesiyle, ilgili hâkimin rızası olmasa dahi emekliye sevk edilmesi ve özlük haklarının idari vesayet yoluyla sınırlandırılması.

Hâkimlerin azlolunamazlığı ve yaştan önce emekliye ayrılamaması kuralının, disiplin soruşturması sonucunda meslekte kalmalarının uygun olmadığına karar verilenler için geçerli olmaması.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Hâkimlerin azlolunamazlığı ve yaştan önce emekliye ayrılamaması kuralının, disiplin soruşturması sonucunda meslekte kalmalarının uygun olmadığına karar verilenler için geçerli olmaması.

Cevap

Hâkimlik ve savcılık teminatına ilişkin kuralların, disiplin cezası nedeniyle meslekten çıkarılmasına karar verilenler hakkında uygulanmaması anayasal bir istisnadır.

Anayasa'nın

139

. maddesine göre hâkimler ve savcılar normal şartlarda azlolunamaz ve kendileri istemedikçe emekliye sevk edilemezler. Ancak, meslekte kalmalarının uygun olmadığına dair disiplin kararı (Hâkimler ve Savcılar Kurulu tarafından verilen meslekten çıkarma cezası), kesinleşmiş bir mahkûmiyet veya sağlık sorunları durumunda bu teminat uygulanmaz. Dolayısıyla disiplin cezası alanlar için bu kuralların geçerli olmaması anayasal bir gerçektir.

Adım Adım Çözüm

1982

Anayasası'nın

139

. maddesinde yer alan hâkimlik ve savcılık teminatının kapsamını belirle.

Hâkimlerin azlolunamayacağı, rızaları dışında emekliye sevk edilemeyeceği ve mali haklarının korunduğu tespit edildi.

Teminatın temel sınırlarını anlamak için genel kuralı hatırlamak gerekir.

139

. maddedeki istisnai durumları analiz et.

Meslekten çıkarılmayı gerektiren bir suçtan hüküm giyme, sağlık sorunları veya meslekte kalmanın uygun olmadığına dair disiplin kararları istisna olarak belirlenmiştir.

Hâkimlik teminatının mutlak bir dokunulmazlık olmadığını kavramak gerekir.

Seçeneklerdeki durumların anayasal uygunluğunu karşılaştır.

Disiplin cezasıyla meslekten çıkarmanın, genel teminat kurallarının bir istisnası olduğu doğrulandı.

Doğru hukuki mantığa ulaşmak için kural-istisna ilişkisini kurmak gerekir.

Anahtar Kavram

Hâkimlik ve Savcılık Teminatı ve İstisnaları

İpuçları

Anayasa'da düzenlenen hâkimlik teminatı (Madde

139

) hâkimleri keyfi görevden almalara karşı korur ancak bu koruma mutlak bir sorumsuzluk sağlamaz.

Teminatın ana unsurları; azlolunmama, mali hakların korunması ve yaş haddinden önce zorla emekli edilmemedir.

Disiplin suçları ve ağır hastalık gibi durumlar, Anayasa'nın kendisi tarafından bu teminata istisna olarak tanımlanmıştır.

Daha Fazla Pratik

Hâkimler ve Savcılar Kurulu'nun (HSK) yapısını ve hangi üyelerinin disiplin süreçlerinde yetkili olduğunu inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 665Soru →

$1982$ Anayasası'nın güncel hükümleri ve $2017$ yılı anayasa değişiklikleri ile düzenlenen yürütme-yargı ilişkisi dikkate alındığında; Anayasa Mahkemesinin "Yüce Divan" sıfatıyla yürüttüğü yargılamaların kapsamı, kişileri ve hukuki sonuçları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Milletvekilleri, yasama dokunulmazlıkları kaldırılsa dahi meclis çalışmalarındaki söz ve oyları dışındaki görevleriyle ilgili suçlardan dolayı Yüce Divan'da yargılanırlar.

Anayasa Mahkemesinin Yüce Divan sıfatıyla verdiği kararlar ilk derece mahkemesi kararı niteliğinde olup bu kararlara karşı herhangi bir yargısal başvuru veya itiraz yolu kapalıdır.

Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar, sadece görevleriyle ilgili suçlardan dolayı Yüce Divan sıfatıyla Anayasa Mahkemesinde yargılanırlar.

Jandarma Genel Komutanı ve Sahil Güvenlik Komutanı, silahlı kuvvetler hiyerarşisindeki konumları ve kamu düzenindeki rolleri gereği Yüce Divan'da yargılanacak kişiler listesinde korunmuştur.

Yüksek Seçim Kurulu (YSK) üyeleri, seçimlerin genel yönetim ve denetiminden sorumlu yüksek yargı mensupları oldukları için görev suçlarından dolayı Yüce Divan'da yargılanırlar.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar, sadece görevleriyle ilgili suçlardan dolayı Yüce Divan sıfatıyla Anayasa Mahkemesinde yargılanırlar.

Cevap

Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların Yüce Divan'da yargılanması sadece görevleriyle ilgili suçlar için geçerlidir.

Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların Yüce Divan'da yargılanması, Anayasa'nın

106

. maddesi uyarınca sadece 'görevleriyle ilgili suçlar' ile sınırlandırılmıştır. Kişisel suçları için yasama dokunulmazlığından yararlanırlar ve dokunulmazlığın kaldırılması halinde genel mahkemelerde yargılanırlar. Bu durum,

105

. maddeye göre her türlü suç iddiasıyla Yüce Divan'a sevk edilebilen Cumhurbaşkanı'ndan farklı bir hukuki rejimdir.

Adım Adım Çözüm

Yüce Divan'da yargılanacak makam sahiplerini Anayasa Madde

148

çerçevesinde belirleyin.

Listede Cumhurbaşkanı, CB Yardımcıları, Bakanlar, Yüksek Yargı Üyeleri, Meclis Başkanı ve Kuvvet Komutanları bulunur.

Yargılanma yetkisinin kapsamını ve kişi bakımından sınırlarını anlamak için temel listeden başlanmalıdır.

2017

değişikliği ile yürütme organı mensuplarının yargılanma usulünü karşılaştırın.

Cumhurbaşkanı için 'bir suç işlediği iddiasıyla' (her türlü suç), yardımcılar ve bakanlar için 'görevleriyle ilgili suçlar' ifadesi kullanılmıştır.

Makamlar arasındaki anayasal statü ve yargılanma nedeni farkını ayırt etmek sorunun can alıcı noktasıdır.

Listeden çıkarılan ve hiç eklenmeyen makamları (Jandarma Genel Komutanı, Milletvekilleri, YSK vb.) eleyin.

Jandarma Genel Komutanı

2017

'de çıkarılmış, Milletvekilleri ve YSK üyeleri ise hiçbir zaman listede yer almamıştır.

Sıklıkla karıştırılan 'yüksek kurul' ve 'yüksek mahkeme' ayrımını netleştirmek gerekir.

Anahtar Kavram

Yüce Divan Yargılamasının Kişi ve Konu Bakımından Sınırları

İpuçları

Yüce Divan listesi Anayasa'nın

148

. maddesinde tahdidi (sınırlı) olarak sayılmıştır. Listede olmayan bir makamı kıyas yoluyla ekleyemezsiniz.

Cumhurbaşkanı için 'her türlü suç' iddiası mümkünken, bakanlar ve yardımcıları için yargılama yetkisinin sadece 'görev suçları' ile sınırlı olduğunu unutmayın.

2017

değişiklikleri ile askeri vesayetin sonlandırılması kapsamında Jandarma Genel Komutanı'nın bu listeden çıkarıldığını hatırlayın.

Daha Fazla Pratik

Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu ile bakanların cezai sorumluluğu arasındaki 'suç türü' farkını inceleyen bir soruyla pekiştirme yapabilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Makamları 'Yasama' (Milletvekili: Hayır, Meclis Başkanı: Evet), 'Yürütme' (CB, Bakan: Evet) ve 'Yargı' (Yüksek Mahkemeler: Evet, YSK: Hayır) şeklinde gruplandırarak eleme yapabilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 666Soru →

$1982$ Anayasası'nda düzenlenen "Yüksek Mahkemeler" (Anayasa Mahkemesi, Yargıtay, Danıştay ve Uyuşmazlık Mahkemesi) kurumsal işleyişleri, idari yapıları ve başkanlık seçim usulleri bakımından bir bütün olarak değerlendirildiğinde; bu mahkemelerin tamamı için geçerli olan ortak özelliklerden biri değildir?

Kararlarının kesin nitelikte olması ve bu kararlara karşı bir üst yargı merciine başvurulamaması

Üyelerinin görevlerini ifa ederken anayasal güvence altına alınmış olan hakimlik ve savcılık teminatından yararlanmaları

Kendi başkanlarını, kendi üyeleri arasından ve üye tam sayısının salt çoğunluğu ile gizli oyla seçmeleri

Anayasa'nın "Yargı" bölümünde açıkça "Yüksek Mahkeme" başlığı altında ve sınırlı sayıda (numerus clausus) sayılmış olmaları

Anayasa Mahkemesi ile diğerleri arasında görev uyuşmazlığı çıkması halinde Anayasa Mahkemesi kararının esas alınması kuralına tabi olmaları

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Kendi başkanlarını, kendi üyeleri arasından ve üye tam sayısının salt çoğunluğu ile gizli oyla seçmeleri

Cevap

Yüksek mahkemelerin tamamı kendi başkanını kendi üyeleri arasından seçmez; Uyuşmazlık Mahkemesi bu konuda istisnadır.

Türk hukuk sisteminde yüksek mahkemelerin büyük çoğunluğu (AYM, Yargıtay, Danıştay) kendi başkanını kendi genel kurullarında üye tam sayısının salt çoğunluğuyla seçer. Ancak Uyuşmazlık Mahkemesi'nin başkanı, bu mahkemenin kendi üyeleri tarafından değil, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi asıl/yedek üyeleri arasından görevlendirilir. Bu durum bir 'seçim' değil 'görevlendirme' usulüdür ve ifadeyi tüm yüksek mahkemeler için ortak olmaktan çıkarır.

Adım Adım Çözüm

Yüksek mahkemelerin listesinin kontrol edilmesi

Anayasa Mahkemesi, Yargıtay, Danıştay ve Uyuşmazlık Mahkemesi.

1982

Anayasası'nda (post-

2017

) sadece bu dört kurum yüksek mahkeme statüsündedir.

Başkanlık seçim usullerinin analiz edilmesi

Anayasa Mahkemesi, Yargıtay ve Danıştay başkanlarını kendi üyeleri arasından seçerken; Uyuşmazlık Mahkemesi Başkanı, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından seçilerek görevlendirilir.

Anayasa'nın

158

. maddesi uyuşmazlık yargısının tarafsızlığını ve yüksek mahkemeler arası dengeyi bu şekilde düzenlemiştir.

Diğer ortak özelliklerin doğrulanması

Kesinlik, hakimlik teminatı ve Anayasa Mahkemesi'nin üstünlüğü (görev uyuşmazlığında) tüm liste için ortaktır.

Yargı sisteminin bütünlüğü ve normlar hiyerarşisi bu ortak ilkeleri gerektirir.

Anahtar Kavram

Yüksek Mahkemelerin Özerkliği ve İstisnai Başkanlık Görevlendirmesi

İpuçları

Yüksek mahkemelerin kurumsal yapılarını düşünürken, Uyuşmazlık Mahkemesi ile Anayasa Mahkemesi arasındaki organik bağı hatırlayın.

Mahkemelerin kendi başkanlarını seçme yetkisi genellikle tam bağımsızlık göstergesidir, ancak bir tanesinin başkanı dışarıdan (başka bir yüksek mahkemeden) gelir.

Daha Fazla Pratik

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin üye yapısını (Yargıtay ve Danıştay'dan gelen üyeler) inceleyerek başkanlık usulünün neden farklı olduğunu pekiştirebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 45s

Soru 667Soru →

1982 Anayasası'na göre, temel hak ve özgürlüklerinin kamu gücü tarafından ihlal edildiğini iddia eden bireylerin Anayasa Mahkemesine "bireysel başvuru"da bulunabilmeleri için öncelikle yerine getirmeleri gereken temel usul şartı aşağıdakilerden hangisidir?

İdari ve yargısal olağan kanun yollarının tamamının tüketilmiş olması

İhlal iddiasına konu olan işlemin bir yasama işlemi (kanun) olması

Başvurunun doğrudan doğruya Yargıtay veya Danıştay başkanlıklarına yapılması

İhlal edilen hakkın sadece Anayasa'da yer alıp Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nde bulunmaması

Başvurunun kamu tüzel kişileri tarafından yapılmış olması

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İdari ve yargısal olağan kanun yollarının tamamının tüketilmiş olması

Cevap

Bireysel başvuru yapılabilmesi için öncelikle tüm idari ve yargısal olağan kanun yollarının tüketilmiş olması gerekir.

Bireysel başvuru yolu, anayasal bir hak arama yolu olup ikincil (subsidier) niteliktedir. Bu durum, bir kişinin hak ihlali iddiasını Anayasa Mahkemesine taşıyabilmesi için öncelikle derece mahkemelerindeki (yerel mahkeme, istinaf ve temyiz gibi) tüm 'olağan kanun yollarını' bitirmiş olmasını zorunlu kılar. Bu yollar tüketilmeden doğrudan Anayasa Mahkemesine başvurulamaz.

Adım Adım Çözüm

Başvuru makamını ve hakkın kapsamını belirle.

Anayasa Mahkemesi yetkilidir; hak hem Anayasa hem de İHAS (AİHS) kapsamında olmalıdır.

Bireysel başvurunun sınırlarını ve yetkili mercii saptamak gerekir.

Başvuru öncesindeki hukuki süreci kontrol et.

İhlale neden olan işleme karşı tüm itiraz, istinaf ve temyiz yolları bitirilmelidir.

Bireysel başvuru yolu ikincil bir yoldur, yani asıl mahkemeler sorunu çözemediğinde devreye girer.

Usul şartını sonuca bağla.

Olağan kanun yollarının tüketilmesi başvurunun temel ön şartıdır.

Bu şart sağlanmadan yapılan başvurular 'başvuru yollarının tüketilmemesi' nedeniyle reddedilir.

Anahtar Kavram

Bireysel Başvuruda İkincillik İlkesi ve Başvuru Şartları

İpuçları

Bireysel başvuru yolunun 'ikincil nitelikte' olması ne anlama gelir, bunu düşünün.

Mahkemelerde davası devam eden bir kişi, süreç sonuçlanmadan Anayasa Mahkemesine gidebilir mi?

Başvuru yapabilmek için tüm itiraz ve temyiz yollarının (yani olağan yolların) bitirilmesi şarttır.

Daha Fazla Pratik

Bireysel başvuru süresinin (nihai kararın tebliğinden itibaren 30 gün) ve başvuru yapılabilecek hakların kapsamının (Anayasa + İHAS) tekrar edilmesi önerilir.

Tahmini Süre:50s

Soru 668Soru →

1982 Anayasası'nın yargı bölümünde düzenlenen ve yüksek mahkemeler arasında sayılan Uyuşmazlık Mahkemesi'nin kurumsal yapısı, yetki sınırları ve diğer yargı mercileriyle olan ilişkisi dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi Anayasa'nın amir hükümleriyle çelişmektedir?

Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki görev uyuşmazlıklarında, uyuşmazlığı kesin olarak karara bağlama yetkisi Uyuşmazlık Mahkemesi Genel Kurulu'na aittir.

Hüküm uyuşmazlığının çözülebilmesi için farklı yargı düzenlerine ait mahkemelerce verilmiş kararların kesinleşmiş olması ve bu kararlar arasındaki çelişki nedeniyle hakkın yerine getirilmesinin olanaksızlaşması gerekir.

Mahkeme başkanı, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından seçilir ve asıl görevini sürdürürken bu başkanlık sıfatını da taşır.

Adli ve idari yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözümlemekle yetkili olan tek yüksek mahkemedir.

Mahkemenin asıl ve yedek üyeleri, Yargıtay ve Danıştay Genel Kurullarınca kendi üyeleri arasından seçilen üçer üyeden oluşur.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki görev uyuşmazlıklarında, uyuşmazlığı kesin olarak karara bağlama yetkisi Uyuşmazlık Mahkemesi Genel Kurulu'na aittir.

Cevap

Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki görev uyuşmazlıklarında Uyuşmazlık Mahkemesi'nin yetkili olduğunu savunan ifade yanlıştır; çünkü bu durumda Anayasa Mahkemesi'nin kararı doğrudan esas alınır.

Doğru cevap olan ifade yanlıştır çünkü 1982 Anayasası'nın 158. maddesine göre, Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler (adli veya idari) arasında bir görev uyuşmazlığı çıkarsa, Uyuşmazlık Mahkemesi'ne gidilmez; doğrudan Anayasa Mahkemesi'nin kararı esas alınır.

Adım Adım Çözüm

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin temel görevini tanımlayın.

Adli ve idari yargı kolları arasındaki uyuşmazlıkları çözmek.

Yüksek mahkemelerin uzmanlık alanlarını belirlemek için gereklidir.

Anayasa'nın 158. maddesindeki istisnayı inceleyin.

Anayasa Mahkemesi'nin taraf olduğu görev uyuşmazlıklarında AYM kararı üstündür.

Anayasa Mahkemesi'nin hiyerarşik ve işlevsel önceliği korunmaktadır.

Seçeneklerdeki 'yetkili merci' vurgusunu kontrol edin.

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin AYM uyuşmazlıklarında yetkili olmadığı görülür.

Yanlış olan hukuki bilginin tespiti sağlanır.

Anahtar Kavram

Anayasa Mahkemesi Kararlarının Önceliği

İpuçları

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin yetkisi her zaman mutlak mıdır, yoksa başka bir yüksek mahkemenin önceliği var mıdır?

Anayasa'nın 158. maddesine bakarak Anayasa Mahkemesi ile olan uyuşmazlıklarda kimin sözünün geçtiğini hatırlayın.

Anayasa Mahkemesi'nin taraf olduğu bir uyuşmazlıkta Uyuşmazlık Mahkemesi'nin karar vermesine gerek yoktur; AYM kararı esastır.

Daha Fazla Pratik

Uyuşmazlık Mahkemesi'ne başvuru yollarını (olumlu ve olumsuz görev uyuşmazlığı) inceleyerek konuyu pekiştirebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Eleme yöntemi kullanarak, üyelerin seçim yerlerini (Yargıtay/Danıştay) ve Başkanın seçim yerini (AYM) teyit ederek hatalı olan hiyerarşi bilgisini bulabilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 669Soru →

$1982$ Anayasası ve $2247$ sayılı Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişi Hakkında Kanun hükümleri çerçevesinde, farklı yargı kolları arasında çıkan uyuşmazlıkların çözümü ve mahkemenin yapısı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Uyuşmazlık Mahkemesi Başkanı, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından seçilir ve Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki görev uyuşmazlıklarında Uyuşmazlık Mahkemesi'nin değil, Anayasa Mahkemesi'nin kararı esas alınır.

Adli, idari ve askeri yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak karara bağlayan mahkemenin tüm üyeleri, Hakimler ve Savcılar Kurulu tarafından bölge adliye ve idare mahkemesi üyeleri arasından seçilir.

Olumlu görev uyuşmazlığı çıkarılabilmesi için, uyuşmazlığa konu olan davanın her iki yargı kolunda da esastan karara bağlanmış olması ve bu kararlar arasındaki çelişkinin hakkın yerine getirilmesini imkansız kılması zorunludur.

Uyuşmazlık Mahkemesi, Sayıştay ile Danıştay arasında vergi ve benzeri mali yükümlülükler konusunda çıkan görüş ayrılıklarını 'hüküm uyuşmazlığı' prosedürüyle kesin olarak çözen tek yetkili mercidir.

Mahkeme üyelerinin görev süresi dört yıl olup, süresi biten üyelerin tekrar seçilmesi mümkün değildir ve mahkeme başkanlığı her iki yılda bir Yargıtay ve Danıştay üyeleri arasında dönüşümlü olarak değişir.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Uyuşmazlık Mahkemesi Başkanı, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından seçilir ve Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki görev uyuşmazlıklarında Uyuşmazlık Mahkemesi'nin değil, Anayasa Mahkemesi'nin kararı esas alınır.

Cevap

Uyuşmazlık Mahkemesi Başkanı'nın Anayasa Mahkemesi tarafından seçildiği ve Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki uyuşmazlıklarda Anayasa Mahkemesi kararının esas alındığı seçenek doğrudur.

Doğru ifade, mahkemenin başkanının Anayasa Mahkemesi üyeleri arasından seçildiğini ve Anayasa Mahkemesi'nin kararları söz konusu olduğunda uyuşmazlık prosedürünün işletilmeyip doğrudan AYM kararının esas alınacağını belirtmektedir. Bu, hem Anayasa hem de

2247

sayılı Kanun ile düzenlenen en kritik istisnadır.

Adım Adım Çözüm

Mahkeme başkanının kaynağını belirleme

Başkan, Anayasa Mahkemesi Genel Kurulu tarafından kendi asıl ve yedek üyeleri arasından seçilir.

Anayasa'nın

158

. maddesi uyarınca yüksek mahkemeler arasındaki eşgüdümü sağlamak için bu yöntem belirlenmiştir.

Anayasa Mahkemesi'nin diğer mahkemelerle olan hiyerarşik üstünlüğünü kontrol etme

Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki görev uyuşmazlıklarında AYM kararı esas alınır.

Bu durumda Uyuşmazlık Mahkemesi'nin uyuşmazlığı çözme yetkisi doğmaz; AYM'nin yargısal üstünlüğü korunur.

Yargı kolları kapsamını güncelleme

2017

anayasa değişiklikleri ile askeri yargı sistemi kaldırıldığından, uyuşmazlıklar artık sadece adli ve idari yargı kolları arasında çıkabilir.

Askeri mahkemelerin varlığına son verilmesi uyuşmazlık taraflarını sınırlandırmıştır.

Anahtar Kavram

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin Kuruluşu ve AYM Kararlarının Önceliği

İpuçları

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin başkanı her zaman diğer yüksek mahkemelerin üzerinde bir denetim yetkisi olan mahkemeden gelir.

Daha Fazla Pratik

Uyuşmazlık Mahkemesi'nde görev uyuşmazlığı çıkarma yetkisi olan 'Başsavcılar' ve bu sürecin işleyişini inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 670Soru →

İdari yargı düzeninde hem bir yüksek mahkeme hem de yürütme organına yardımcı bir inceleme ve danışma organı olarak yapılandırılan Danıştay, $1982$ Anayasası'na göre aşağıdakilerden hangisi hakkında görüş (düşünce) bildirmekle görevlidir?

Kamu hizmetleri ile ilgili imtiyaz şartlaşma ve sözleşmeleri

Kanun tekliflerinin Anayasa'ya uygunluk denetimi

Bakanlıklar tarafından hazırlanan tüm yönetmelik taslakları

Milletlerarası antlaşmaların yürürlüğe girmesinin uygun bulunması

Kamu İktisadi Teşebbüslerinin hesaplarının dış denetimi

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Kamu hizmetleri ile ilgili imtiyaz şartlaşma ve sözleşmeleri

Cevap

Kamu hizmetleri ile ilgili imtiyaz şartlaşma ve sözleşmeleri

Anayasa'nın 155. maddesine göre Danıştay; idari davaları görmek, kamu hizmetleri ile ilgili imtiyaz şartlaşma ve sözleşmeleri hakkında iki ay içinde düşüncesini bildirmek ve kanunla gösterilen diğer işleri yapmakla görevlidir. Bu, mahkemenin 'danışma organı' sıfatıyla yerine getirdiği anayasal bir yükümlülüktür.

Adım Adım Çözüm

Danıştay'ın anayasal statüsünü analiz etme

Danıştay hem bir 'Yüksek Mahkeme' hem de bir 'Danışma Organı'dır.

Anayasa'nın 155. maddesi Danıştay'a çift nitelikli bir görev alanı tanımlamıştır.

Danışma (İdari) görevlerinin kapsamını belirleme

İmtiyaz şartlaşma ve sözleşmeleri hakkında görüş bildirme görevi tespit edildi.

2017 anayasa değişiklikleri sonrası tüzüklerin kaldırılmasıyla, Danıştay'ın en belirgin danışma görevi imtiyaz sözleşmeleri üzerinde yoğunlaşmıştır.

Yanlış seçenekleri elemenin gerekçesini saptama

Diğer seçeneklerin Anayasa Mahkemesi, Sayıştay veya yasama organının yetkisinde olduğu görüldü.

Yüksek mahkemeler arası görev ayrımı KPSS'de sıkça sorulan bir ayrım noktasıdır.

Anahtar Kavram

Danıştay'ın İdari (Danışma) Görevi

İpuçları

Danıştay sadece bir mahkeme değil, aynı zamanda idareye yol gösteren bir kurumdur.

Anayasa'da özellikle 'devletin sunduğu bir hizmetin özel bir şirkete devredilmesi' süreciyle ilgili bir görevi vardır.

Bu görev 'imtiyaz sözleşmeleri' olarak adlandırılan ve idarenin yaptığı büyük çaplı projeleri içeren belgelerle ilgilidir.

Daha Fazla Pratik

Danıştay üyelerinin kaçta kaçının Hakimler ve Savcılar Kurulu, kaçta kaçının Cumhurbaşkanı tarafından seçildiğini tekrar etmen faydalı olacaktır.

Tahmini Süre:50s

Soru 671Soru →

$1982$ Anayasası'na göre, adli yargı alanındaki mahkemelerce verilen karar ve hükümlerin son inceleme mercii olan Yargıtay'ın yapısı ve üyelerinin belirlenme süreci hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı ve Cumhuriyet Başsavcıvekili, Yargıtay Büyük Genel Kurulunun kendi üyeleri arasından belirleyeceği adaylar arasından Cumhurbaşkanı tarafından seçilir.

Yargıtay üyelerinin bir kısmı Cumhurbaşkanı, bir kısmı ise Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından seçilir.

Yargıtay Birinci Başkanı ve başkanvekilleri, Hâkimler ve Savcılar Kurulu tarafından dört yıl için atanır.

Yargıtay, idari yargı düzeninde yer alan bölge idare mahkemesi kararlarını temyizen inceleyen son mercidir.

Yargıtay üyeleri, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından kendi üyeleri arasından gizli oyla seçilir.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı ve Cumhuriyet Başsavcıvekili, Yargıtay Büyük Genel Kurulunun kendi üyeleri arasından belirleyeceği adaylar arasından Cumhurbaşkanı tarafından seçilir.

Cevap

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı ve Cumhuriyet Başsavcıvekili, Yargıtay Büyük Genel Kurulunun kendi üyeleri arasından belirleyeceği adaylar arasından Cumhurbaşkanı tarafından seçilir.

Anayasa'nın

154

. maddesine göre Yargıtay, adli yargı mahkemelerince verilen karar ve hükümlerin son inceleme merciidir. Bu kurumda görev yapan üyelerin tamamı Hâkimler ve Savcılar Kurulu tarafından seçilirken; Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı ve Cumhuriyet Başsavcıvekili, Yargıtay Büyük Genel Kurulunun kendi üyeleri arasından gizli oyla belirleyeceği beşer aday arasından Cumhurbaşkanı tarafından seçilir. Dolayısıyla Başsavcı seçimi, üyelerin seçiminden farklı olarak yürütme organının katılımıyla gerçekleşir.

Adım Adım Çözüm

Yargıtay'ın yargı kolunu belirle.

Yargıtay, adli yargı kolunun en üst dereceli mahkemesidir.

Anayasal sistemde adli ve idari yargı ayrımı vardır.

Yargıtay üyelerinin seçim otoritesini hatırla.

Yargıtay üyelerinin tamamı Hâkimler ve Savcılar Kurulu (HSK) tarafından seçilir.

Anayasa'nın

154

. maddesi uyarınca üyelerin seçimi HSK'ya bırakılmıştır.

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı makamının seçim usulünü incele.

Yargıtay Büyük Genel Kurulu aday belirler, Cumhurbaşkanı bu adaylar arasından seçimi yapar.

Yürütme ile yargı arasındaki denge mekanizması gereği Başsavcı ataması Cumhurbaşkanı tarafından yapılır.

Anahtar Kavram

Yargıtay'ın Kurumsal Yapısı ve Seçim Usulleri

İpuçları

Yargıtay'ın hangi yargı kolunda (adli/idari) yer aldığını ve üyelerini kimin seçtiğini hatırlayın.

Yargıtay üyelerinin tamamını HSK seçer ancak 'Cumhuriyet Başsavcısı' için farklı bir kural vardır.

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, kurumun kendi önerdiği adaylar arasından Cumhurbaşkanı tarafından atanır.

Daha Fazla Pratik

Anayasa Mahkemesi ve Danıştay üyelerinin seçim usullerini Yargıtay ile karşılaştırarak çalışmanız konuyu pekiştirecektir.

Tahmini Süre:50s

Soru 672Soru →

1982 Anayasası'nda yer alan 'Hâkimlik ve savcılık teminatı' kuralına göre, hâkimler ve savcılar kural olarak azlolunamazlar.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi bu kuralın Anayasa'da açıkça belirtilen istisnalarından biridir?

Meslekten çıkarılmayı gerektiren bir suçtan hüküm giymiş olma

Başka bir yargı çevresine naklen tayin edilme

Yasama dokunulmazlığının TBMM tarafından kaldırılması

Adalet Bakanlığı bünyesinde idari bir göreve atanma

Disiplin yönetmeliğine göre uyarma cezası almış olma

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Meslekten çıkarılmayı gerektiren bir suçtan hüküm giymiş olma

Cevap

Meslekten çıkarılmayı gerektiren bir suçtan hüküm giymiş olma seçeneği doğru cevaptır.

Doğru cevap olan ifade, Anayasa'nın 139. maddesinde açıkça belirtilen iki istisnadan biridir. Hâkimlerin azlolunamayacağı kuralı, meslekten çıkarılmayı gerektiren bir suçtan kesin hüküm giyilmesi durumunda geçerliliğini yitirir.

Adım Adım Çözüm

Hâkimlik ve savcılık teminatının kapsamını belirle.

Hâkimler azlolunamaz, kendileri istemedikçe 65 yaşından önce emekli edilemez ve özlük haklarından yoksun bırakılamaz.

Anayasa'nın 139. maddesi bu güvenceleri tanımlar.

Teminatın istisnalarını incele.

Suçtan hüküm giyme ve sağlık durumu nedeniyle görev yapamama durumları istisnadır.

Anayasa metni bu iki özel durumu saklı tutmuştur.

Seçeneklerle karşılaştır.

Suçtan hüküm giyme durumu doğrudan Anayasa'da belirtilen bir istisnadır.

Diğer seçenekler ya farklı organlarla ilgilidir ya da teminatı sona erdiren 'azil' niteliği taşımaz.

Anahtar Kavram

Hâkimlik ve Savcılık Teminatı ve İstisnaları (Madde 139)

İpuçları

Anayasa'nın 139. maddesine (Hâkimlik Teminatı) odaklanın.

Azil yasağının hangi ağır durumlarda devre dışı kalabileceğini düşünün.

Daha Fazla Pratik

Hâkimlerin idari görevleri bakımından kime bağlı olduğunu (Adalet Bakanlığı) tekrar ederek konuyu pekiştirebilirsiniz.

Tahmini Süre:45s

Soru 673Soru →

$1982$ Anayasası'na göre adli yargı kolunun en üst dereceli mahkemesi olan Yargıtay’ın üyelerinin görev süreleri, seçim usulleri ve başkanlık makamına ilişkin anayasal düzenlemeler birlikte değerlendirildiğinde, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Yargıtay Birinci Başkanı ve daire başkanları, Yargıtay Genel Kurulu tarafından kendi üyeleri arasından üye tamsayısının salt çoğunluğu ile on iki yıl için seçilirler.

Yargıtay üyelerinin dörtte üçü Hakimler ve Savcılar Kurulu, dörtte biri ise yükseköğretim kurumlarının hukuk dallarında görev yapan öğretim üyeleri arasından Cumhurbaşkanı tarafından seçilir.

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, Yargıtay Genel Kurulu'nun belirleyeceği beş aday arasından Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından dört yıl için seçilir.

Yargıtay üyeleri on iki yıl için seçilir ve bir kimse iki defa Yargıtay üyesi seçilemezken; Yargıtay Birinci Başkanı'nın görev süresi dört yıldır ve süresi bitenlerin yeniden seçilmesi mümkündür.

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcıvekili, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı tarafından belirlenen üyeler arasından atanır ve Başsavcının görev süresiyle sınırlı olarak görev yapar.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yargıtay üyeleri on iki yıl için seçilir ve bir kimse iki defa Yargıtay üyesi seçilemezken; Yargıtay Birinci Başkanı'nın görev süresi dört yıldır ve süresi bitenlerin yeniden seçilmesi mümkündür.

Cevap

Yargıtay üyeliği 12 yıl sürelidir ve tekrar seçilmek mümkün değildir; ancak Birinci Başkanlık makamı 4 yıllıktır ve tekrar seçilme yolu açıktır.

Anayasa'nın 154. maddesine göre Yargıtay üyeliği on iki yıl ile sınırlıdır ve bir kimse ikinci kez üye seçilemez. Buna karşılık, mahkemenin kendi içinden seçtiği Birinci Başkan, başkanvekilleri ve daire başkanları dört yıl için seçilirler ve görev süresi dolanların tekrar bu makamlara seçilmelerinin önünde anayasal bir engel bulunmamaktadır.

Adım Adım Çözüm

Yargıtay üyelik süresini analiz etme

Yargıtay üyeleri

12

yıl için seçilir ve bir kişi iki kez üye seçilemez.

1982

Anayasası'ndaki

2017

değişikliği ile üyelik süresi sınırlandırılmıştır.

Başkanlık ve idari makamların süresini inceleme

Birinci Başkan, başkanvekilleri ve daire başkanları

4

yıl için seçilir ve tekrar seçilebilirler.

İdari temsil makamları, genel üyelik statüsünden farklı bir görev süresine tabidir.

Seçim yetkilerini karşılaştırma

Üyeleri HSK seçer; Birinci Başkanı Yargıtay Genel Kurulu seçer; Cumhuriyet Başsavcısını ise Cumhurbaşkanı seçer.

Yargıtay'ın iç işleyişi ile üye kaynağı ve dış temsil makamları farklı usullere bağlanmıştır.

Anahtar Kavram

Yargıtay Üyeliği ve İdari Makamların Görev Süresi Farkı

İpuçları

Yargıtay üyeliği ile bu üyeler arasından seçilen 'Birinci Başkan' makamının sürelerini birbirinden ayırın.

Yargıtay'da Cumhurbaşkanı'nın doğrudan üye seçme yetkisi yoktur, ancak Başsavcı seçiminde son söz sahibidir.

Daha Fazla Pratik

Danıştay ve Yargıtay arasındaki üye seçim oranlarını (tamamı HSK vs 3/4 HSK) karşılaştıran tabloyu inceleyin.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 674Soru →

$1982$ Anayasası'nın yargı sistematiğini çalışan bir öğrenci grubu, yüksek mahkemelerin güncel durumuna dair şu değerlendirmeleri yapmıştır:

I. Selin: Sayıştay, kesin hüküm verme yetkisine sahip bir merci olmasına rağmen Anayasa'nın "Yüksek Mahkemeler" başlığı altında sayılmamıştır.
II. Can: Uyuşmazlık Mahkemesi başkanlığı, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından görevlendirilen bir üye tarafından yürütülür.
III. Elif: $2017$ Anayasa değişikliği ile Askeri Yargıtay ve Askeri Yüksek İdare Mahkemesi (AYİM) kaldırılarak yüksek mahkeme sayısı dörde indirilmiştir.
IV. Mert: Yüksek Seçim Kurulu (YSK), seçim uyuşmazlıklarında kesin karar mercii olduğu için Anayasa'nın yargı bölümünde "Yüksek Mahkeme" olarak tanımlanmıştır.
V. Umut: Diğer yüksek mahkemeler ile Anayasa Mahkemesi kararları arasında görev uyuşmazlığı çıkması durumunda Anayasa Mahkemesi'nin kararı üstün tutulur.

Öğrencilerin yaptığı bu değerlendirmelerden hangisi yanlıştır?

Selin'in değerlendirmesi

Can'ın değerlendirmesi

Elif'in değerlendirmesi

Mert'in değerlendirmesi

Umut'un değerlendirmesi

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Mert'in değerlendirmesi

Cevap

Mert'in verdiği bilgi yanlıştır; çünkü Yüksek Seçim Kurulu (YSK) anayasal bir üst merci olmasına rağmen bir 'yüksek mahkeme' değildir ve Anayasa'nın Yargı bölümünde yer almaz.

Mert'in iddiasının aksine, Yüksek Seçim Kurulu (YSK) bir yüksek mahkeme değildir. YSK, Anayasa'nın 'Yargı' bölümünde değil, 'Seçimlerin Genel Yönetimi ve Denetimi' başlığı altında 'Yasama' bölümünde (Madde 79) düzenlenmiştir. Kararlarının kesin olması ona yüksek mahkeme statüsü kazandırmaz.

Adım Adım Çözüm

Anayasa'da sayılan yüksek mahkemeleri listele

Anayasa Mahkemesi, Yargıtay, Danıştay ve Uyuşmazlık Mahkemesi.

Yüksek mahkemelerin hangileri olduğunu bilmek temel ayrımı yapmayı sağlar.

YSK ve Sayıştay'ın statüsünü kontrol et

Sayıştay yargı bölümündedir ama yüksek mahkeme değildir. YSK ise yasama bölümündedir.

Sıkça karıştırılan kurumların anayasal yerini saptamak gerekir.

2017 değişikliklerini hatırla

Askeri yüksek mahkemeler kaldırıldı, sayı 6'dan 4'e düştü.

Güncel anayasal durumu teyit etmek için önemlidir.

Anahtar Kavram

1982 Anayasası'na göre Yüksek Mahkemeler: Anayasa Mahkemesi, Yargıtay, Danıştay ve Uyuşmazlık Mahkemesi'dir.

İpuçları

Hangi kurumların 'Yüksek Mahkeme' başlığı altında açıkça sayıldığına bakın.

Bir kurumun kararlarının kesin olması, onun mutlaka bir 'Yüksek Mahkeme' olduğu anlamına gelmez.

YSK ve Sayıştay'ın anayasal konumlarını (Yargı bölümünde olup olmadıklarını) hatırlayın.

Daha Fazla Pratik

Sayıştay ve HSK'nın yargı bölümünde olup olmadıklarını ve yüksek mahkeme sayılıp sayılmadıklarını tekrar edin.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 675Soru →

$1982$ Anayasası’na göre, Hakimler ve Savcılar Kurulu’nun ( $HSK$ ) üye yapısı ve seçim usulleri dikkate alındığında, Cumhurbaşkanı tarafından seçilecek üyelerle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cumhurbaşkanı; üç üyeyi birinci sınıf adli yargı, bir üyeyi ise birinci sınıf idari yargı hâkim ve savcıları arasından seçer.

Cumhurbaşkanı, Kurulun toplam yedi üyesini Yargıtay ve Danıştay üyeleri arasından doğrudan belirler.

Cumhurbaşkanı tarafından seçilen üyelerin görev süresi beş yıldır ve bu üyeler bir kez daha seçilemezler.

Adalet Bakanı ve Bakan Yardımcısı, Cumhurbaşkanı tarafından Kurul üyeleri arasından iki yıl için atanır.

Cumhurbaşkanı, Kurulun iki dairesinin başkanlarını kendi seçtiği üyeler arasından resen görevlendirir.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Cumhurbaşkanı; üç üyeyi birinci sınıf adli yargı, bir üyeyi ise birinci sınıf idari yargı hâkim ve savcıları arasından seçer.

Cevap

Cumhurbaşkanı; üç üyeyi birinci sınıf adli yargı, bir üyeyi ise birinci sınıf idari yargı hâkim ve savcıları arasından seçer.

Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun seçilmiş

11

üyesinden

4

tanesi Cumhurbaşkanı tarafından seçilir. Bu

4

üyeden

3

'ü birinci sınıf olup, birinci sınıfa ayrılmayı gerektiren nitelikleri kaybetmemiş adli yargı hâkim ve savcıları arasından;

1

'i ise aynı niteliklere sahip idari yargı hâkim ve savcıları arasından seçilir.

Adım Adım Çözüm

HSK'nın toplam üye sayısını ve doğal üyelerini belirle.

Kurul

13

üyeden oluşur. Adalet Bakanı (Başkan) ve Adalet Bakan Yardımcısı (Tabii üye) olmak üzere

2

doğal üye vardır.

Kurulun temel yapısını anlamak için doğal ve seçilmiş üye ayrımı yapılmalıdır.

Seçimle gelen

11

üyenin seçilme mercilerini ayır.

Bu üyelerin

7

'si TBMM,

4

’ü ise Cumhurbaşkanı tarafından seçilir.

Anayasal yetki paylaşımını tespit etmek gerekir.

Cumhurbaşkanı'nın seçtiği

4

üyenin kontenjan dağılımını incele.

Cumhurbaşkanı;

3

üyeyi adli yargı hâkim ve savcıları arasından,

1

üyeyi ise idari yargı hâkim ve savcıları arasından seçer.

Soruda istenen spesifik doğru bilgiyi doğrulamak için kontenjan detaylarına bakılır.

Anahtar Kavram

HSK Üye Kompozisyonu ve Cumhurbaşkanı Kotası

İpuçları

HSK üyelerinin seçiminde yetki TBMM ve Cumhurbaşkanı arasında paylaşılmıştır.

Cumhurbaşkanı toplam

13

üyeden sadece

4

'ünü doğrudan seçme yetkisine sahiptir.

Cumhurbaşkanı'nın seçtiği üyeler kürsü hâkim ve savcılarıdır;

3

adli,

1

idari yargı dağılımına dikkat edin.

Daha Fazla Pratik

TBMM'nin seçtiği 7 üyenin hangi yüksek mahkemelerden (Yargıtay, Danıştay) ve hangi meslek gruplarından kaçar kişi olduğunu tablo haline getirerek çalışın.

Tahmini Süre:1m 15s

Soru 676Soru →

$1982$ Anayasası'na göre, idari yargı kolunun en yüksek mahkemesi olan Danıştay'ın üyelerinin seçimi ile ilgili olarak Cumhurbaşkanı'na tanınan "dörtte birlik" ( $1/4$ ) kontenjan hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Üyeler; üst düzey idari yöneticiler, öğretim üyeleri, valiler ve kıdemli hukukçular gibi kanunda belirtilen belirli görevleri yapanlar arasından seçilir.

Cumhurbaşkanı, bu kontenjan için sadece Hakimler ve Savcılar Kurulu tarafından önerilen adaylar arasından seçim yapmak zorundadır.

Bu kontenjan için seçilecek üyelerin tamamının birinci sınıf idari yargı hakim ve savcısı olması şarttır.

Seçilecek üyelerin belirlenmesi aşamasında TBMM Genel Kurulu tarafından gizli oyla üç katı aday gösterilmesi gerekir.

Bu kontenjandan seçilen üyeler, Danıştay'da sadece idari dairelerde görev yapabilir, dava dairelerine katılamazlar.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Üyeler; üst düzey idari yöneticiler, öğretim üyeleri, valiler ve kıdemli hukukçular gibi kanunda belirtilen belirli görevleri yapanlar arasından seçilir.

Cevap

Danıştay üyelerinin dörtte biri Cumhurbaşkanı tarafından; üst düzey yöneticiler, öğretim üyeleri ve valiler gibi idari kökenli kişiler arasından seçilir.

Doğru cevap, Danıştay üyelerinin dörtte birlik kısmının Cumhurbaşkanı tarafından ve özellikle idari/bürokratik alanda temayüz etmiş (vali, genel müdür, profesör vb.) kişiler arasından seçileceğini doğru ifade etmektedir.

Adım Adım Çözüm

Danıştay'ın üye yapısını analiz etme

Danıştay üyelerinin

3/4

'ü HSK,

1/4

'ü Cumhurbaşkanı tarafından seçilir.

Anayasal dağılımı belirlemek doğru cevaba ulaşmanın ilk adımıdır.

Cumhurbaşkanı'nın seçim kaynağını belirleme

İdari yargı hakim ve savcıları dışındaki üst düzey kamu görevlileri ve hukukçular bu kaynağı oluşturur.

Anayasa'nın 155. maddesi ve Danıştay Kanunu seçim kaynaklarını net bir şekilde ayırmıştır.

Seçenekleri bu bilgilerle karşılaştırma

İdari yöneticiler ve valiler gibi ifadeleri içeren seçeneğin doğru olduğu teyit edilir.

Yanlış seçenekler genelde HSK veya TBMM yetkileriyle karıştırılmaktadır.

Anahtar Kavram

Danıştay Üye Seçim Sistemi ve Organlar Arası Dengeler

İpuçları

Danıştay üyelerinin seçiminde iki farklı kurumun (HSK ve Cumhurbaşkanı) yetkisi vardır.

Cumhurbaşkanı'nın seçtiği %

25

'lik dilim, genellikle yargı dışındaki üst düzey kamu görevlilerinden oluşur.

Valiler, büyükelçiler ve öğretim üyeleri gibi isimler Danıştay üyesi olarak doğrudan Cumhurbaşkanı tarafından atanabilir.

Daha Fazla Pratik

Anayasa Mahkemesi ve HSK üye seçim yöntemlerini bu soruyla karşılaştırarak pekiştirebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 0s

Soru 677Soru →

$1982$ Anayasası'nda $2017$ yılında yapılan kapsamlı değişikliklerle Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun ( $HSK$ ) üye yapısı ve bu üyelerin seçim mercileri yeniden düzenlenmiştir. Buna göre, Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun ( $HSK$ ) toplam üye sayısı ile bu üyelerden Türkiye Büyük Millet Meclisi ( $TBMM$ ) ve Cumhurbaşkanı tarafından seçilenlerin sayısı aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?

13

Üye;

7

Üye

TBMM

4

Üye Cumhurbaşkanı

13

Üye;

4

Üye

TBMM

7

Üye Cumhurbaşkanı

22

Üye;

15

Üye

TBMM

7

Üye Cumhurbaşkanı

15

Üye;

8

Üye

TBMM

5

Üye Cumhurbaşkanı

11

Üye;

7

Üye

TBMM

4

Üye Cumhurbaşkanı

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $13$ Üye; $7$ Üye $TBMM$ , $4$ Üye Cumhurbaşkanı

Cevap

Hakimler ve Savcılar Kurulu toplam

13

üyeden oluşur; bu üyelerin

7

'si Türkiye Büyük Millet Meclisi,

4

'ü ise Cumhurbaşkanı tarafından seçilir.

Doğru ifadeye göre Hakimler ve Savcılar Kurulu (

HSK

), Adalet Bakanı ve Adalet Bakan Yardımcısı dahil toplam

13

üyeden oluşur. Anayasa uyarınca bu üyelerin

7

tanesi

TBMM

tarafından,

4

tanesi ise Cumhurbaşkanı tarafından seçilmektedir. Bu dağılım, yargı bağımsızlığı ile yasama ve yürütme arasındaki dengeyi yansıtır.

Adım Adım Çözüm

Kurulun toplam üye sayısının anayasal karşılığını belirleme.

13

Üye.

2017

anayasa değişikliği ile üye sayısı

22

'den

13

'e indirilmiştir.

Seçimle gelmeyen doğal üyelerin tespiti.

2

Doğal Üye.

Adalet Bakanı (Başkan) ve Adalet Bakan Yardımcısı kurulun doğal üyeleridir.

Geriye kalan

11

üyenin seçilme oranlarını yasama ve yürütme organları arasında dağıtma.

7

Üye

TBMM

4

Üye Cumhurbaşkanı.

Anayasa m.

159

uyarınca meclis nitelikli çoğunlukla

7

, cumhurbaşkanı ise doğrudan

4

üyeyi belirler.

Anahtar Kavram

HSK Üye Kompozisyonu ve Seçim Dağılımı

İpuçları

HSK üye sayısı

2017

anayasa değişikliği ile tek haneli olmayan ancak

20

'den küçük bir sayıya sabitlenmiştir.

Kurulun iki doğal üyesi (Adalet Bakanı ve Bakan Yardımcısı) toplam sayıya dahildir.

Seçimle gelen

11

üyenin çoğunluğu (

7

üye) halkın temsilcisi olan Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından seçilir.

Daha Fazla Pratik

HSK üyelerinin görev süreleri (

4

yıl) ve tekrar seçilme imkanlarını inceleyerek bilgilerinizi pekiştirebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Zihninizde '7-4-2' formülünü tutabilirsiniz: 7 Meclis, 4 Cumhurbaşkanı, 2 Doğal Üye. Toplam: 13.

Tahmini Süre:1m 0s

Soru 678Soru →

1982 Anayasası'nda düzenlenen somut norm denetimi (itiraz yolu) mekanizması kapsamında; bir mahkemenin Anayasa Mahkemesine başvurması, yargılama süreci ve verilen kararların hukuki sonuçları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Anayasa Mahkemesi’nin işin esasına girerek verdiği ret kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasından itibaren on yıl geçmedikçe aynı kanun hükmünün Anayasaya aykırılığı iddiasıyla tekrar başvuruda bulunulamaz.

Anayasa Mahkemesi kendisine ulaştırılan itiraz başvurusunu beş ay içinde karara bağlayamazsa, yerel mahkeme uyuşmazlığı çözmek için davanın görülmesini Anayasa Mahkemesi kararı sonuçlanıncaya kadar durdurmakla yükümlüdür.

Anayasa Mahkemesi tarafından verilen iptal kararları, kural olarak geriye yürür ve davanın tarafları bakımından o davanın başlangıcından itibaren hüküm ve sonuç doğurur.

Yerel mahkemeler, somut norm denetimi yoluyla sadece kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin değil, Anayasa değişikliklerinin de hem şekil hem de esas bakımından Anayasaya uygunluğunu denetleyebilirler.

Anayasa Mahkemesi'nin itiraz konusu hükmü sadece usul (şekil) eksikliği nedeniyle reddetmesi durumunda da kararın yayımlanmasıyla birlikte on yıllık yeniden başvuru yasağı süresi işlemeye başlar.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Anayasa Mahkemesi’nin işin esasına girerek verdiği ret kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasından itibaren on yıl geçmedikçe aynı kanun hükmünün Anayasaya aykırılığı iddiasıyla tekrar başvuruda bulunulamaz.

Cevap

Anayasa Mahkemesi'nin işin esasına girerek verdiği ret kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasından itibaren on yıl geçmedikçe aynı kanun hükmünün Anayasaya aykırılığı iddiasıyla tekrar başvuruda bulunulamaz.

Doğru ifadeye göre, Anayasa Mahkemesi bir kanun hükmü hakkında esastan inceleme yapıp Anayasa'ya aykırı olmadığına (redde) karar verirse, bu kararın Resmi Gazete'de yayımlanmasından itibaren 10 yıl geçmeden aynı hüküm için tekrar itiraz başvurusu yapılamaz. Bu kural yargısal istikrarı sağlamayı amaçlar.

Adım Adım Çözüm

Başvuru Şartlarının Analizi

Somut norm denetimi için görülmekte olan bir dava (derdestlik) ve bu davada uygulanacak bir norm (Kanun veya CBK) bulunmalıdır.

İtiraz yolunun açılabilmesi için mahkemenin önündeki uyuşmazlığı bu norm ile çözecek olması gerekir.

Beş Aylık Bekleme Süresinin İncelenmesi

Anayasa Mahkemesi başvuruyu 5 ay içinde karara bağlamalıdır. Eğer bağlamazsa yerel mahkeme mevcut kanuna göre davayı bitirir.

Davanın sürüncemede kalmasını engellemek amaçlanmıştır.

On Yıllık Yasak Kuralının Değerlendirilmesi

AYM işin esasına girip red kararı verirse, bu kararın yayımından itibaren 10 yıl boyunca aynı madde için tekrar itiraz yapılamaz.

Yargısal istikrarı korumak ve aynı hükmün sürekli itirazla AYM önüne gelmesini engellemek için getirilmiş bir kısıtlamadır.

Anahtar Kavram

Somut Norm Denetimi (İtiraz Yolu) ve Hak Düşürücü Süreler

İpuçları

İtiraz yolunda mahkemenin Anayasa Mahkemesini ne kadar süre beklemesi gerektiğini hatırlayın.

Anayasa Mahkemesi kararlarının geçmişe etkili olup olmadığını ve hangi tür red kararlarının uzun süreli bir engel oluşturduğunu düşünün.

On yıllık başvuru yasağının tetiklenmesi için AYM'nin mutlaka 'işin esasına girerek' bir karar vermiş olması gerekir.

Daha Fazla Pratik

İtiraz yolu ile iptal davası (soyut norm denetimi) arasındaki farkları, özellikle yetkili özneler bakımından karşılaştırınız.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 679Soru →

1982 Anayasası'na göre, adli ve idari yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözümlemekle görevli olan Uyuşmazlık Mahkemesi'nin yapısı ve işleyişi hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Başkanlığını, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından görevlendirilen bir üye yapar.

Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki görev uyuşmazlıklarında Uyuşmazlık Mahkemesi'nin kararları esas alınır.

Üyelerinin tamamı Hakimler ve Savcılar Kurulu tarafından Yargıtay üyeleri arasından seçilir.

Sayıştay ile adli yargı mercileri arasındaki görev uyuşmazlıklarını da çözümlemekle görevlidir.

Mahkemenin verdiği kararlar kesin olmayıp, hukuki denetim için Yargıtay Genel Kurulu'na itiraz edilebilir.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Başkanlığını, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından görevlendirilen bir üye yapar.

Cevap

Başkanlığını, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından görevlendirilen bir üye yapar.

Doğru ifadeye göre Uyuşmazlık Mahkemesi'nin başkanı, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından seçilerek görevlendirilir. Bu durum, mahkemenin tarafsızlığını ve yüksek yargı organları arasındaki dengeyi sağlar.

Adım Adım Çözüm

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin görev tanımını hatırla.

Adli ve idari yargı yolları arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını çözmektir.

Mahkemenin kuruluş amacı yargı kolları arasındaki çatışmayı bitirmektir.

Başkanlık makamının nasıl belirlendiğini kontrol et.

Başkan, Anayasa Mahkemesi (AYM) üyesidir.

Anayasa Mahkemesi, kendi üyelerinden birini bu göreve atayarak koordinasyonu sağlar.

Anayasa Mahkemesi ile olan hiyerarşik ilişkiyi değerlendir.

AYM'nin kararları Uyuşmazlık Mahkemesi kararlarından üstündür.

Anayasa'nın 158. maddesi açıkça AYM kararlarının esas alınacağını belirtir.

Anahtar Kavram

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin başkanlık yapısı ve yargı kolları arasındaki konumu.

İpuçları

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin başkanı hangi kurumun üyesidir?

Adli ve idari yargı arasındaki 'hakem' olan bu mahkemenin kararları bir üst mahkemeye gider mi?

Anayasa Mahkemesi kararlarının diğer tüm yargı organları üzerindeki bağlayıcılığını ve başkanın seçildiği yeri hatırla.

Daha Fazla Pratik

Uyuşmazlık Mahkemesi üyelerinin hangi mahkemelerden (Yargıtay ve Danıştay) geldiğini ve sayılarını inceleyin.

Tahmini Süre:50s

Soru 680Soru →

$1982$ Anayasası'nın "Yargı" bölümünde düzenlenen yüksek mahkemelerin genel statüleri, işleyişleri ve anayasal konumları dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Anayasa'da yüksek mahkemeler; Anayasa Mahkemesi, Yargıtay, Danıştay ve Uyuşmazlık Mahkemesi olmak üzere tahdidî (sınırlı) olarak sayılmıştır.

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin başkanlığı, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından görevlendirilen bir üye tarafından yürütülür.

Sayıştay, mali denetim yetkisi ve kararlarının kesinliği nedeniyle Anayasa'nın "Yüksek Mahkemeler" alt başlığı altında düzenlenmiş bir yargı organıdır.

Yargıtay adli yargı kolunun, Danıştay ise idari yargı kolunun en üst dereceli temyiz ve karar inceleme merciidir.

2017

Anayasa değişiklikleri ile askeri yargının kaldırılması sonucunda Askeri Yargıtay ve Askeri Yüksek İdare Mahkemesi yüksek mahkeme statüsünü kaybetmiştir.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Sayıştay, mali denetim yetkisi ve kararlarının kesinliği nedeniyle Anayasa'nın "Yüksek Mahkemeler" alt başlığı altında düzenlenmiş bir yargı organıdır.

Cevap

Sayıştay'ın mali denetim yetkisi olsa da bir yüksek mahkeme statüsünde olmadığını belirten seçenek yanlıştır.

Doğru yanıt olan seçenekteki hata, Sayıştay'ın anayasal konumuna ilişkindir. Sayıştay, Türkiye Cumhuriyeti

1982

Anayasası'nda "Yargı" bölümü içerisinde düzenlenmiş olsa da, doğrudan "Yüksek Mahkemeler" başlığı (Maddeler

146-160

) altında sayılmamıştır. Sayıştay bir yüksek mahkeme değil, anayasal bir kuruluştur. Mali yargı yetkisi kullanması ve kararlarının kesin olması bu statüsünü değiştirmez.

Adım Adım Çözüm

Anayasa'nın "Yargı" bölümündeki yüksek mahkemeleri listele.

Anayasa Mahkemesi, Yargıtay, Danıştay, Uyuşmazlık Mahkemesi.

Anayasa bu kurumları yüksek mahkeme olarak açıkça tanımlar.

Karıştırılan kurumların (Sayıştay, HSK, YSK) anayasal statüsünü kontrol et.

Bu kurumlar yargı bölümünde yer alsa da "Yüksek Mahkeme" başlığı altında değildirler.

Bir kurumun yargısal görev yapması veya kesin karar vermesi, onun mutlaka "yüksek mahkeme" statüsünde olmasını gerektirmez.

2017

değişikliklerini göz önünde bulundur.

Askeri yüksek mahkemeler sistemden çıkarılmıştır.

Yargı birliğini sağlamak amacıyla askeri mahkemeler kapatılmıştır.

Anahtar Kavram

Yüksek Mahkemelerin Tahdidî Sayımı

İpuçları

Anayasa'da yüksek mahkemeler başlığı altında kaç kurum sayıldığını hatırlayın.

Bir kurumun 'mahkeme' olması veya kararlarının 'kesin' olması, onun anayasal anlamda bir 'yüksek mahkeme' olduğu anlamına gelmez.

Sayıştay, YSK ve HSK; yargı bölümünde yer almalarına rağmen yüksek mahkeme değillerdir.

Daha Fazla Pratik

Anayasa Mahkemesi ile diğer yüksek mahkemeler arasındaki görev uyuşmazlığında hangi mahkemenin kararının esas alındığını araştırınız (Madde 158).

Tahmini Süre:1m 15s

ÖncekiSayfa 34 / 47Sonraki

Yargı

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Alternatif Yöntem

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Alternatif Yöntem

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Alternatif Yöntem

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar