Soru

Zorluk: ZorAnayasa Mahkemesi: İptal Davası (Soyut Norm Denetimi)

1982 Anayasası’na göre, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından kabul edilen bir kanunun sadece şekil (biçim) bakımından Anayasa Mahkemesinde denetlenmesi ile ilgili dava açma süreleri ve bu davayı açmaya yetkili olanlar hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Kanunların şekil bakımından denetlenmesi istemi, yayımlandığı tarihten itibaren on gün geçtikten sonra yapılamaz ve bu dava sadece Cumhurbaşkanı veya Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının beşte biri tarafından açılabilir.Cevap
  2. B
    Kanunların şekil bakımından denetlenmesi istemi, yayımlandığı tarihten itibaren altmış gün içinde Cumhurbaşkanı, en fazla üyeye sahip iki siyasi parti grubu veya üye tamsayısının beşte biri tarafından yapılabilir.
  3. C
    Kanunların şekil bakımından denetlenmesi istemi, yayımlandığı tarihten itibaren on gün içinde Cumhurbaşkanı veya Türkiye Büyük Millet Meclisinde en fazla üyeye sahip iki siyasi parti grubu tarafından istenebilir.
  4. D
    Kanunların şekil bakımından denetlenmesi istemi, yayımlandığı tarihten itibaren on gün içinde Cumhurbaşkanı veya Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının onda biri tarafından istenebilir.
  5. E
    Kanunların şekil bakımından denetlenmesi istemi, yayımlandığı tarihten itibaren otuz gün içinde sadece Cumhurbaşkanı veya Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı tarafından istenebilir.

Cevap

Kanunların şekil bakımından denetlenmesi istemi, yayımlandığı tarihten itibaren on gün geçtikten sonra yapılamaz ve bu dava sadece Cumhurbaşkanı veya Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının beşte biri tarafından açılabilir.
Doğru ifade, kanunların şekil bakımından denetimi için öngörülen 10 günlük süreyi ve bu davayı açmaya yetkili olan sadece iki merciyi (Cumhurbaşkanı ve 1/5 milletvekili) eksiksiz ve doğru bir şekilde belirtmektedir. Anayasa'nın 148. maddesi bu konuda çok açık bir kısıtlama getirmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Normun ve denetim türünün tespit edilmesi
Soru kanunların 'şekil' (biçim) bakımından denetimini sormaktadır.
Anayasa'da kanun, anayasa değişikliği, CBK ve İçtüzük için farklı süreler ve yetkili merciler öngörülmüştür.
2
Dava açma süresinin belirlenmesi
1982 Anayasası Madde 148 uyarınca kanunlarda şekil denetimi süresi 10 gündür.
Kanunların esas bakımından denetimi 60 gün iken, şekil denetimi istisnai olarak 10 günle sınırlandırılmıştır.
3
Dava açmaya yetkili mercilerin belirlenmesi
Yetkililer sadece Cumhurbaşkanı ve 1/5 milletvekilidir (120 kişi).
Anayasa Madde 148, kanunların şekil denetimi için siyasi parti gruplarını dışarıda bırakmıştır; bu en önemli ayrım noktasıdır.

Anahtar Kavram

Kanunların şekil bakımından denetiminde süre ve yetki kısıtlamaları
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla