İdarenin düzenleme yetkisi, bu yetkinin kapsamı ve 'düzenleyici idari işlem' ile 'genel bireysel (toplu) işlem' ayrımı dikkate alındığında, bu işlemlerin hukukî rejimi hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- ABir işlemin düzenleyici işlem olarak nitelendirilebilmesi için sadece hitap ettiği kişi grubunun sayıca çok olması yeterli olup; işlemin uygulanmakla tükenmesi veya sübjektif haklar doğurması bu niteliğini etkilemez.
- Maddi anlamda düzenleyici işlem niteliğinde olan 'Adsız Düzenleyici İşlemler' (tebliğ, ilke kararı vb.), ülke çapında uygulanacak olmaları şartıyla, ilk derece mahkemesi olarak Danıştay'ın yargısal denetimine tabidir.Cevap
- CBelirli bir bölgedeki tüm memurların çalışma saatlerini ve tatil günlerini belirleyen Belediye Encümeni kararı, kişi yönünden genel olduğu için maddi bir düzenleyici işlemdir ve buna karşı Danıştay'da doğrudan iptal davası açılmalıdır.
- DCumhurbaşkanlığı kararnameleri ile kanunlar arasında bir çatışma çıkması durumunda, 'sonraki tarihli norm' ilkesi gereği yürürlüğe giriş tarihi daha yeni olan düzenleme esas alınarak uyuşmazlık çözülür.
- EDüzenleyici işlemler hukuk aleminde her zaman 'sübjektif' bir hukukî durum yaratırken; genel bireysel işlemler 'objektif', 'soyut' ve 'kalıcı' hukuk kuralları getirirler.
Cevap
Maddi anlamda düzenleyici işlem niteliğinde olan adsız düzenleyici işlemlerin (tebliğ, ilke kararı vb.), ülke çapında uygulanacak olmaları durumunda ilk derece mahkemesi olarak Danıştay denetimine tabi olduğu ifadesi doğrudur.
İdare hukukunda 'maddi kriter' uyarınca, bir işlemin ismi ne olursa olsun (Tebliğ, Genelge, İlke Kararı vb.), eğer genel, soyut ve objektif kurallar içeriyorsa 'düzenleyici işlem' sayılır. Danıştay Kanunu'nun 24. maddesi uyarınca, bakanlıklar ve kamu kuruluşu niteliğindeki meslek kuruluşlarının (örneğin TBB, TMMOB) ülke çapında uygulanan bu tür düzenleyici işlemlerine karşı ilk derece mahkemesi olarak Danıştay görevlidir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
İdari işlemlerin maddi kriterlere göre tasnifi ve ülke çapındaki düzenleyici işlemlerin yargısal denetim mercii.
Daha Fazla Pratik
İdarenin düzenleme yetkisinin 'aslî' ve 'türevsel' olduğu durumları, özellikle Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri bağlamında tekrar ediniz.
Tahmini Süre:2m 0s