Soru

Zorluk: OrtaMilletvekili Seçilme Yeterliliği

Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeliği için yapılacak genel seçimler sürecinde, bir siyasi partiye yapılan adaylık başvuruları mevzuat komisyonu tarafından değerlendirilmektedir.

Yürürlükteki anayasal düzenlemeler göz önüne alındığında, komisyonun aşağıdaki aday adaylarından hangisinin başvurusunu seçilme yeterliliğine sahip olmadığı gerekçesiyle kesin olarak reddetmesi gerekir?

  1. Resmî ihalelere fesat karıştırma suçundan ötürü altı ay hapis cezası almış, ancak daha sonra bu mahkûmiyeti genel affa uğramış bir işletmeciCevap
  2. B
    Taksirle ölüme sebebiyet verme suçundan dolayı üç yıl hapis cezasına çarptırılmış ve mahkûmiyet süresini tamamlamış bir mühendis
  3. C
    Akademik çalışmalarına devam ettiği için askerlik görevini tecil ettirmiş olan yirmi üç yaşındaki bir yüksek lisans öğrencisi
  4. D
    Sermayesinin tamamı devlete ait olan bir kurumda işçi statüsüyle görev yapan ve adaylık için mevcut işinden ayrılmayan bir teknisyen
  5. E
    Kasten işlediği bir yaralama suçundan dolayı on bir ay hapis cezası almış ve cezasının infazını tamamlamış bir esnaf

Cevap

Resmî ihalelere fesat karıştırma suçundan ötürü altı ay hapis cezası almış, ancak daha sonra bu mahkûmiyeti genel affa uğramış işletmecinin milletvekili olması mümkün değildir.
Doğru yanıt olan resmî ihalelere fesat karıştırma suçu, Anayasa'nın milletvekili seçilme yeterliliğini düzenleyen maddesinde açıkça belirtilen katalog suçlardan biridir. Zimmet, ihtilas, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, dolanlı iflas gibi yüz kızartıcı suçlarla birlikte resmî ihale ve alım satımlara fesat karıştırma suçlarından hüküm giyenler, cezalarının süresi ne olursa olsun ve genel affa uğramış olsalar dahi milletvekili seçilemezler. Bu nedenle adayın başvurusu kesin olarak reddedilmelidir.

Adım Adım Çözüm

1
Adayların aldıkları cezaların niteliğini ve süresini analiz et
Taksirli suçların ceza süresine bakılmaksızın engel olmadığı, kasten suçlarda ise 1 yıl sınırının olduğu tespit edilir.
Anayasa'nın seçilme yeterliliğini düzenleyen istisnalarını doğru uygulamak
2
Katalog suçları ve af durumunu incele
İhaleye fesat karıştırma suçunun katalog suçlar içinde yer aldığı ve affa uğrasa bile adaylığa engel olduğu belirlenir.
Yüz kızartıcı suçların süre şartı aranmaksızın ve aftan etkilenmeksizin mutlak engel teşkil etmesi
3
Askerlik ve yaş şartlarını değerlendir
Adaylık için 18 yaşını doldurmak ve askerlikle ilişiği olmamanın (tecilli olmanın yeterli olduğu) tespit edilmesi.
2017 anayasa değişiklikleriyle getirilen güncel şartların kontrolü
4
İstifa etmesi gereken kamu görevlilerini sınıflandır
İşçi statüsünde çalışan kamu görevlilerinin istifa etme zorunluluğu olmadığının anlaşılması.
Kamu personeli statülerinin adaylık sürecindeki farklı etkilerini ayırmak

Anahtar Kavram

Milletvekili Seçilme Yeterliliği Şartları
Bu soruyu puanla