Soru

Zorluk: OrtaBağlanma Parası (Pey Akçesi)

Bir düğün fotoğrafçısı ile 50.00050.000 TL karşılığında çekim yapılması konusunda anlaşan bir çift, sözleşmenin kurulması esnasında fotoğrafçıya 5.0005.000 TL ödeme yapmıştır. Taraflar bu ödemenin niteliği hakkında herhangi bir özel kararlaştırmada bulunmamışlar ve yerel bir adet de mevcut değildir. Türk Borçlar Kanunu hükümlerine göre, bu ödeme ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Yapılan ödeme bağlanma parası (pey akçesi) sayılır ve esas borçtan mahsup edilir.Cevap
  2. B
    Yapılan ödeme cayma parası sayılır ve taraflara sözleşmeden dönme hakkı verir.
  3. C
    Yapılan ödeme bir ceza koşulu (cezai şart) niteliğindedir ve fotoğrafçı ifayı istese dahi bu miktarı da alabilir.
  4. D
    Ödemenin niteliği belirlenmediği için bu miktar fotoğrafçıya yapılan bir bağışlama hükmündedir.
  5. E
    Ödemenin niteliği açıkça kararlaştırılmadığı için sözleşmenin objektif esaslı unsurlarında eksiklik vardır ve sözleşme kesin hükümsüzdür.

Cevap

Yapılan ödeme bağlanma parası (pey akçesi) sayılır ve esas borçtan mahsup edilir.
Türk Borçlar Kanunu'nun 177. maddesine göre, sözleşme kurulurken verilen bir miktar para, aksine bir adet veya sözleşme hükmü yoksa sözleşmenin yapıldığına kanıt olarak verilmiş sayılır (bağlanma parası). Bu miktar kural olarak esas borçtan mahsup edilir. Senaryoda nitelik belirlenmediği için bu karine uygulanmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Ödemenin yapıldığı zamanı ve tarafların iradesini tespit etme.
Ödeme sözleşmenin kurulması anında yapılmış ve niteliği hakkında özel bir anlaşma yoktur.
TBK m. 177'nin uygulanabilmesi için ödemenin sözleşme kurulurken yapılması ve niteliğinin belirsiz olması gerekir.
2
Kanuni karineyi (varsayımı) uygulama.
Ödemenin bağlanma parası (pey akçesi) olduğu sonucuna varılır.
TBK m. 177/1'e göre, verilen para cayma parası olarak değil, sözleşmenin yapıldığına kanıt (bağlanma parası) olarak verilmiş sayılır.
3
Hukuki sonucu belirleme (Mahsup kuralı).
5.0005.000 TL'lik ödeme, toplam 50.00050.000 TL'lik borçtan düşülür.
TBK m. 177/2 gereği, aksine bir adet veya anlaşma yoksa bağlanma parası esas alacaktan mahsup edilir.

Anahtar Kavram

Bağlanma Parası Karinesi (TBK m. 177)
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla