Examkin

Soru

Zorluk: OrtaEvliliğin Genel Hükümleri: Eşlerin Hak ve Yükümlülükleri

Evli olan (A), eşi (B)’nin rızasını almadan bir sosyal yardım derneğine üye olmuş ve hafta sonları bu derneğin faaliyetlerine katılmaya başlamıştır. Eşi (B) ise kendisinin "evlilik birliğinin reisi" olduğunu, bu nedenle (A)’nın dışarıdaki sosyal faaliyetlerinin ancak kendi izniyle mümkün olabileceğini, aksi takdirde bu faaliyeti hukuken engelleyeceğini ileri sürmektedir.

47214721 sayılı Türk Medeni Kanunu hükümleri uyarınca, evlilik birliğinin yönetimi ve eşlerin hakları bakımından aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Türk Medeni Kanunu'na göre koca ailenin reisidir ve aileyi o temsil eder; bu nedenle eşinin sosyal faaliyetleri üzerinde mutlak denetim ve yasaklama yetkisi vardır.
  2. Eşler evlilik birliğini beraberce yönetirler; koca artık kanunen ailenin reisi sıfatına sahip olmadığından, eşinin sosyal faaliyetlerini tek taraflı iradesiyle rızasına bağlama yetkisi yoktur.Cevap
  3. C
    Kadın eşin sosyal derneklere veya siyasi partilere üye olabilmesi için Türk Medeni Kanunu uyarınca kocasından yazılı izin alması veya aile mahkemesinden onay alması zorunludur.
  4. D
    Evlilik birliğinin yönetimi sadece ekonomik konuları kapsadığından, eşlerin sosyal faaliyetleri birliğin yönetim esasları dışında kalır ve birbirlerine müdahale hakları hiçbir şekilde bulunmaz.
  5. E
    Evlilik birliğinde son söz hakkı her zaman koca eşe ait olduğundan, (B) mahkemeye başvurmaya gerek duymaksızın bu üyeliği tek taraflı olarak feshedebilir.

Cevap

Eşlerin evlilik birliğini beraberce yönettiğini ve kocanın ailenin reisi sıfatıyla eşinin faaliyetlerini tek taraflı engelleyemeyeceğini belirten seçenek doğrudur.
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 186. maddesinin ikinci fıkrası açıkça 'Eşler birliği beraberce yönetirler' hükmünü amirdir. Bu hükümle birlikte eski kanun dönemindeki koca odaklı hiyerarşik yapı (aile reisliği) terk edilmiştir. Eşlerin sosyal faaliyetlere katılması, dernek üyeliği veya meslek seçimi gibi kişisel hak ve özgürlük alanına giren konularda birbirlerinden izin alma yükümlülükleri bulunmamaktadır. Dolayısıyla, kocanın ailenin reisi olduğunu iddia ederek eşinin faaliyetini rızasına bağlaması hukuki dayanaktan yoksundur.

Adım Adım Çözüm

1
Evlilik birliğinin yönetimine ilişkin temel kanun maddesini tespit et.
TMK madde 186/2 uyarınca 'Eşler birliği beraberce yönetirler' hükmü geçerlidir.
Evlilikte karar alma mekanizmasının eşler arasında eşit paylaşıldığını anlamak için gereklidir.
2
Mülga (eski) kanun ile yürürlükteki kanun arasındaki 'aile reisliği' farkını değerlendir.
743 sayılı eski Kanun'da var olan 'Koca birliğin reisidir' hükmü, 4721 sayılı yeni Kanun ile kaldırılmıştır.
Soruda ileri sürülen 'aile reisi' iddiasının hukuki dayanağının kalmadığını teyit etmek için gereklidir.
3
Eşlerin bireysel özgürlükleri ile yönetim yetkisini ilişkilendir.
Eşlerin sosyal faaliyetleri, meslek seçimi (TMK 192) gibi kural olarak diğer eşin ön iznine tabi değildir.
Bir eşin diğerinin sosyal hayatına müdahalesinin hukuki sınırlarını çizmek için gereklidir.

Anahtar Kavram

Evlilik Birliğinin Eşitlik İlkesi Çerçevesinde Yönetimi

Daha Fazla Pratik

Eşlerin meslek ve iş seçimindeki özgürlükleri ile TMK 192 uyarınca 'birliğin huzur ve yararı' kriterini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla

Konular

Evliliğin Genel Hükümleri: Eşlerin Hak ve Yükümlülükleri

Bu konudan daha fazla soru