(M), bir kuyumcuya giderek altın bilezik satın almak istediğini söyler. Kuyumcu (K), incelemesi için birkaç bileziği tezgâhın üzerine bırakır. (K)'nin tezgâhın altındaki diğer modellere bakmak üzere eğilmesini fırsat bilen (M), tezgâhtaki gerçek altın bileziklerden birini cebine atar ve yerine önceden hazırlayıp getirdiği, görünüm olarak gerçeğiyle aynı olan sahte bir bileziği bırakır. Daha sonra (M), bilezikleri beğenmediğini ifade ederek herhangi bir satın alma işlemi yapmadan dükkândan ayrılır.
Buna göre (M)'nin eyleminin hukuki nitelendirmesi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Malın, zilyedinin rızası olmaksızın bulunduğu yerden alınması söz konusu olduğundan hırsızlık suçu oluşmuştur; eylemdeki hileli hareket yalnızca malın alınmasını gizlemeye ve kolaylaştırmaya yöneliktir.Cevap
- BKuyumcu sahte bileziğin tezgâha bırakılmasıyla aldatıldığı ve bu hile sonucunda malı teslim ettiği için dolandırıcılık suçu oluşmuştur.
- Cİncelemesi için tezgâha bırakılan bileziklerin zilyetliği geçici olarak faile devredilmiş olduğundan eylem, hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma suçunu oluşturur.
- DOlayda fail hileli davranışla mağduru aldatıp zarara uğrattığı için eylem, dolandırıcılık ve sahtecilik suçlarının fikri içtimasını oluşturur.
- E(M) dükkândan çıkıp kesintisiz bir zilyetlik kurana kadar kuyumcunun mal üzerindeki gözetim hakkı devam ettiğinden, eylem hırsızlığa teşebbüs aşamasında kalmıştır.
Cevap
Malın zilyedin rızası hilafına alınması sebebiyle hırsızlık suçunun oluştuğunu ifade eden seçenek doğrudur.
Doğru yanıt, olayda hırsızlık suçunun oluştuğunu belirten seçenektir. Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için failin hileli davranışlarıyla mağduru aldatması ve mağdurun bu aldanmanın etkisiyle malın zilyetliğini faile kendi iradesiyle teslim etmesi gerekir. Somut olayda kuyumcu, malın zilyetliğini devretmemiş, yalnızca tezgâh üzerinde incelemesine müsaade etmiştir. Failin sahte bileziği bırakması, zilyetliğin devrini sağlamak için değil, malın rıza dışında alınmasını (çalınmasını) gizlemek amacıyla gerçekleştirilmiş bir hiledir. Mal mağdurun rızası hilafına bulunduğu yerden alındığı için eylem dolandırıcılık değil, hırsızlık suçunu oluşturur.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Hırsızlık, Dolandırıcılık ve Güveni Kötüye Kullanma suçlarının zilyetliğin devri iradesi kriteri bakımından birbirinden ayrılması.