Soru

Zorluk: OrtaHürriyete Karşı Suçlar

Lise son sınıf öğrencisi 17 yaşındaki (V), okul çıkışında yanına yaklaşan 22 yaşındaki (F) ve (G) tarafından, "Sana çok ilgini çekecek yeni bir bilgisayar oyunu göstereceğiz" denilerek kandırılmış ve mahalledeki boş bir dükkâna götürülmüştür. (V) dükkâna girdikten sonra (F) ve (G) kapıyı dışarıdan kilitleyerek (V)'yi içeride üç saat boyunca tutmuşlar ve daha sonra kapıyı açarak olay yerinden uzaklaşmışlardır. Olay sırasında (V)'ye yönelik başkaca bir eylemde bulunulmamıştır.

Buna göre, (F) ve (G)'nin ceza sorumluluğu ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Mağduru hile kullanarak hürriyetinden yoksun kıldıkları için suçun nitelikli halinden cezalandırılırlar ve eylemin çocuğa karşı, birden fazla kişiyle birlikte işlenmesi nedeniyle verilecek cezada ayrıca artırım yapılır.Cevap
  2. B
    Suçun maddi konusu doğrudan doğruya mağdurun bedeni olduğu için, olayda mağdurun vücut bütünlüğüne herhangi bir fiziksel zarar verilmediğinden kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçu oluşmamıştır.
  3. C
    Failler mağduru bir süre sonra serbest bıraktıkları için hürriyetin kısıtlanması süreklilik arz etmemiştir; bu nedenle eylemleri kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçuna teşebbüs aşamasında kalmıştır.
  4. D
    Failler mağduru dükkânda tuttuktan sonra kendi istekleriyle kapıyı açıp uzaklaştıklarından, haklarında gönüllü vazgeçme hükümleri uygulanarak ceza verilmesine yer olmadığına karar verilir.
  5. E
    Faillerin asıl amacı mağdura zarar vermek olmadığından olayda doğrudan kast bulunmamakta olup, eylem olası kastla işlenmiş kabul edilerek faillerin cezasında indirim yapılır.

Cevap

Doğru cevap, faillerin mağduru hile kullanarak hürriyetinden yoksun bıraktıkları için suçun nitelikli halinden cezalandırılacakları ve eylemin çocuğa karşı, birden fazla kişiyle birlikte işlenmesi sebebiyle cezada ayrıca artırım yapılacağını belirten ifadedir.
Olayda (F) ve (G), mağdur (V)'yi kandırarak (hile kullanarak) kapalı bir mekânda tutmuşlardır. Türk Ceza Kanunu madde 109/2'ye göre hürriyeti yoksun kılma suçunun hile ile işlenmesi temel şekle göre cezanın artırılmasını gerektiren nitelikli bir haldir. Ayrıca mağdurun 17 yaşında olması (çocuğa karşı işlenme - md. 109/3-f) ve faillerin birden fazla kişi olması (birlikte işleme - md. 109/3-b), ilgili fıkra uyarınca cezanın bir kat daha artırılmasını gerektiren ek ağırlatıcı nedenlerdir. Doğru ifade eylemin tüm bu hukuki vasıflandırmalarını eksiksiz olarak içermektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Olaydaki fiilin Türk Ceza Kanunu kapsamında genel nitelendirmesinin yapılması
(V)'nin kandırılarak bir dükkâna kilitlenmesi ve çıkmasına izin verilmemesi, doğrudan 'kişiyi hürriyetinden yoksun kılma' suçunu oluşturmaktadır.
Bir kimsenin serbestçe yer değiştirme veya bir yerde kalma özgürlüğünün rızası dışında kaldırılması bu suçun temel şeklidir.
2
Suçun işleniş biçiminin (kullanılan aracın) değerlendirilmesi
Suç, mağdura bilgisayar oyunu gösterileceği yalanı söylenerek (hile kullanılarak) işlendiği için TCK m. 109/2 kapsamındaki nitelikli hal oluşmuştur.
Kanun koyucu, fiilin cebir, tehdit veya hile ile işlenmesini temel şekle göre cezanın artırılmasını gerektiren bir neden olarak düzenlemiştir.
3
Faillerin ve mağdurun özel durumlarına bağlı diğer ağırlatıcı nedenlerin tespiti
Mağdurun 17 yaşında (çocuk) olması ve fiilin iki kişi ((F) ve (G)) tarafından iştirak halinde işlenmesi, TCK m. 109/3 uyarınca tespit edilen cezanın bir kat daha artırılmasını gerektirir.
Çocuğa karşı işlenme ve birden fazla kişiyle birlikte işlenme, yasa metninde açıkça bağımsız ağırlatıcı nedenler olarak sayılmıştır.
4
Teşebbüs, tamamlanma ve gönüllü vazgeçme/etkin pişmanlık kurumlarının analizi
Mağdurun dükkâna kilitlenmesiyle suç tamamlanmıştır. Faillerin sonradan kapıyı açması gönüllü vazgeçme değil, sadece cezada indirim sağlayan etkin pişmanlık kurumuyla ilişkilendirilebilir.
Mütemadi (kesintisiz) bir suç olan hürriyeti tahdit suçunda alıkoyma gerçekleştiği an netice doğar; tamamlanmış suçta gönüllü vazgeçme mümkün değildir.

Anahtar Kavram

Kişiyi Hürriyetinden Yoksun Kılma Suçunda Nitelikli Haller ve Suçun Tamamlanması
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla