Soru

Zorluk: Ortaİhtiyati Hacizde Teminat ve İstisnaları

Alacaklı (A), borçlu (B) ile devam eden bir davası sırasında mahkeme huzurunda sulh olmuş ve bu sulh sözleşmesi mahkeme tutanağına geçirilmiştir. Alacaklı, daha sonra bu sulh tutanağına dayanarak mahkemeden ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.

İcra ve İflas Kanunu hükümleri uyarınca, bu talep karşısında mahkemenin teminat konusundaki yetkisi ve uygulamasıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Alacak ilam mahiyetinde bir vesikaya dayandığı için mahkeme, teminat alınıp alınmamasını takdir eder.Cevap
  2. B
    Mahkeme huzurunda yapılan sulh bir mahkeme ilamı hükmünde olduğundan, mahkemenin teminat isteme yetkisi bulunmamaktadır.
  3. C
    İhtiyati haciz taleplerinde alacağın niteliğine bakılmaksızın, borçlunun olası zararları için alacağın en az %15'i oranında teminat yatırılması zorunludur.
  4. D
    Alacak bir mahkeme ilamına dayanmadığı sürece, mahkemenin teminat almaksızın ihtiyati haciz kararı vermesi hukuken mümkün değildir.
  5. E
    Teminatın gerekip gerekmediğine ihtiyati haciz kararını veren mahkeme değil, kararı uygulayacak olan icra dairesi karar verir.

Cevap

Alacak ilam mahiyetinde bir vesikaya dayandığı için mahkeme, teminat alınıp alınmamasını takdir eder.
İhtiyati haciz isteyen alacaklı, kural olarak borçlunun veya üçüncü şahısların uğrayabileceği zararlara karşı teminat vermelidir. İİK m. 259 uyarınca, alacak bir ilama (mahkeme kararına) dayanıyorsa teminat aranmaz. Ancak olaydaki gibi mahkeme huzurunda yapılan sulh gibi 'ilam mahiyetindeki' belgeler söz konusu olduğunda, mahkeme teminat isteyip istememe konusunda takdir yetkisine sahiptir.

Adım Adım Çözüm

1
Belgenin hukuki niteliğinin tespiti
Mahkeme huzurunda yapılan sulh, İcra ve İflas Kanunu'nun 38. maddesi uyarınca 'ilam mahiyetindeki vesikalar' arasında sayılır.
Sözleşmenin bir mahkeme tutanağına geçirilmiş olması onu adi bir belgeden ayırarak ilam benzeri bir güç kazandırır.
2
Teminat kuralının uygulanması
İcra ve İflas Kanunu'nun 259. maddesine göre, alacak bir ilama dayanıyorsa teminat aranmaz; ancak ilam mahiyetinde bir vesikaya dayanıyorsa mahkeme teminatın gerekip gerekmediğini takdir eder.
Kanun koyucu, ilam niteliğindeki belgelerin kesinliğinin bir mahkeme kararı (ilam) kadar mutlak olmadığını kabul ederek hakime takdir yetkisi tanımıştır.

Anahtar Kavram

İhtiyati hacizde teminat muafiyeti ve ilam mahiyetindeki belgelerin bu konudaki statüsü.

Alternatif Yöntem

Soruda bahsedilen belgenin İİK m. 38 kapsamındaki belgelerden (ilam mahiyetindeki vesikalar) olduğunu hatırlamak ve m. 259'daki 'takdir eder' ifadesini bu kategori ile eşleştirmek en hızlı çözümdür.
Tahmini Süre:1m 0s
Bu soruyu puanla