Alacaklı (A), borçlu (B) aleyhine başlatmak istediği takip öncesinde, noterlikçe re'sen düzenlenmiş ve kayıtsız şartsız para borcu ikrarını içeren bir senede dayanarak mahkemeden ihtiyati haciz talebinde bulunmuştur. İcra ve İflas Kanunu hükümleri uyarınca, mahkemenin bu talebe ilişkin teminat hususundaki yetki ve sorumluluğu ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Alacağın ilam mahiyetinde bir vesikaya dayanması sebebiyle, ihtiyati haciz kararı verilirken teminat aranıp aranmayacağı hususu mahkemenin takdirindedir.Cevap
- Bİlam mahiyetindeki belgeler ilamlarla aynı hukuki sonucu doğurduğu için mahkeme hiçbir şekilde teminat gösterilmesini isteyemez.
- Cİcra ve İflas Kanunu'na göre ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için her durumda alacak tutarının en az oranında nakdi teminat yatırılması emredici bir kuraldır.
- DNoterlikçe re'sen düzenlenen senetler adi belge hükmünde sayıldığından, mahkeme mutlaka borçlunun ve üçüncü şahısların uğrayabileceği zarara karşı teminat almalıdır.
- ETeminat gösterilmesi zorunluluğu sadece vadesi gelmemiş borçlar için geçerli olup vadesi gelmiş borçlara dayalı ihtiyati haciz taleplerinde belge niteliğine bakılmaksızın teminat aranmaz.
Cevap
Alacağın ilam mahiyetinde bir vesikaya dayanması sebebiyle mahkemenin teminat konusunda takdir yetkisine sahip olduğu seçenek doğrudur.
İcra ve İflas Kanunu madde uyarınca asıl kural, ihtiyati haciz isteyen alacaklının borçlunun ve üçüncü şahsın bu yüzden uğrayacakları bütün zararlara karşı teminat göstermesidir. Ancak aynı maddenin ikinci fıkrasında bu kuralın iki istisnası vardır: Alacak bir ilama dayanıyorsa teminat hiç aranmaz; alacak ilam mahiyetinde bir vesikaya (örneğin İİK 'deki belgeler) dayanıyorsa teminat aranıp aranmayacağı hakimin takdirine bırakılmıştır. Sorudaki noter senedi ilam mahiyetinde bir vesika olduğundan mahkeme takdir yetkisini kullanır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
İhtiyati haciz talebinde, alacak ilam mahiyetinde bir vesikaya dayanıyorsa teminat gösterilmesi zorunlu değildir, ancak aranıp aranmayacağı mahkemenin takdirindedir.