Soru

Zorluk: OrtaKamu Kurumu Niteliğindeki Meslek Kuruluşları

1982 Anayasası'nın 135. maddesinde düzenlenen "kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları" ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Bu kuruluşlar ve üst kuruluşları ancak kanunla kurulur.
  2. B
    Kuruluşların organ seçimleri, kanunda belirtilen haller dışında, yargı gözetimi altında ve gizli oyla gerçekleştirilir.
  3. C
    Kamu kurum ve kuruluşları ile kamu iktisadi teşebbüslerinde asli ve sürekli görevlerde çalışanların bu kuruluşlara üye olma mecburiyeti yoktur.
  4. Bu kuruluşlar, devlet tüzel kişiliği içerisinde yer aldıklarından merkezi idarenin hiyerarşik denetimine tabidirler.Cevap
  5. E
    Bu kuruluşlar, kuruluş amaçları dışında faaliyette bulunamazlar ve siyasetle uğraşamazlar.

Cevap

Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları, devlet tüzel kişiliğinden ayrı bir kamu tüzel kişiliğine sahip oldukları için hiyerarşik denetime değil, idari vesayet denetimine tabidirler.
Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları (barolar, odalar vb.), devlet tüzel kişiliğinden ayrı birer kamu tüzel kişiliğine sahiptir. İdare hukukunun temel ilkelerine göre, farklı kamu tüzel kişileri arasındaki denetim ilişkisi 'idari vesayet' olarak adlandırılır. Hiyerarşi ise yalnızca aynı tüzel kişilik içindeki (örneğin Bakanlık içindeki) bir alt-üst ilişkisidir. Bu nedenle, merkezi idarenin bu kuruluşlar üzerinde hiyerarşi yetkisine sahip olduğunu belirten ifade yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasa'nın 135. maddesi kapsamında meslek kuruluşlarının hukuki statüsünü belirlemek.
Meslek kuruluşlarının kanunla kurulan ve kamu tüzel kişiliğine sahip kuruluşlar olduğu saptandı.
Doğru denetim türünü belirlemek için kuruluşun tüzel kişilik yapısını bilmek gerekir.
2
Merkezi idare ile kamu tüzel kişiliğine sahip diğer kuruluşlar arasındaki hukuki bağı analiz etmek.
Ayrı kamu tüzel kişileri arasındaki denetim ilişkisinin 'idari vesayet' olduğu sonucuna varıldı.
Hiyerarşi sadece aynı tüzel kişilik içindeki üst-alt ilişkisinde geçerlidir.
3
Seçeneklerdeki 'hiyerarşik denetim' ifadesini idari hukuk ilkeleriyle karşılaştırmak.
Meslek kuruluşlarının merkezi idarenin hiyerarşisi altında olduğu yönündeki ifadenin hukuken yanlış olduğu teyit edildi.
Meslek kuruluşları yerinden yönetim kuruluşları (hizmet yerinden yönetim benzeri yapı) statüsündedir.

Anahtar Kavram

İdari Vesayet ve Hiyerarşi Ayrımı

Daha Fazla Pratik

Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ile sendikalar ve dernekler arasındaki farkları (kurulma yöntemi, üyelik zorunluluğu) incelemek konuyu pekiştirecektir.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla