Soru

Zorluk: OrtaYazılı Kaynaklar ve Hiyerarşi

Türk hukukunda normlar hiyerarşisi dikkate alındığında; usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalar ile kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkan uyuşmazlıklarda uygulanacak kural aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Milletlerarası antlaşma hükümleri esas alınır.Cevap
  2. B
    Kanun hükümleri esas alınır.
  3. C
    Sonraki tarihli olan düzenleme esas alınır.
  4. D
    Hâkim, takdir yetkisini kullanarak uyuşmazlığı çözer.
  5. E
    Uyuşmazlık çözümü için Anayasa Mahkemesinin iptal kararı beklenir.

Cevap

Temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalarla kanunların çatışması durumunda antlaşma hükümleri esas alınır.
Milletlerarası antlaşma hükümleri esas alınır ifadesi doğrudur çünkü 1982 Anayasası'nın 90. maddesinin son fıkrasına göre; usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalarla kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası antlaşma hükümleri esas alınır. Bu durum, bu tür antlaşmaların normlar hiyerarşisinde kanunların üzerinde bir işlev gördüğünü kanıtlar.

Adım Adım Çözüm

1
Çatışan normların niteliğini belirle.
Temel hak ve özgürlüklere ilişkin bir milletlerarası antlaşma ile bir kanun çatışmaktadır.
Uyuşmazlığın hangi hukuk kuralına göre çözüleceğini belirlemek için normların türü kritiktir.
2
Anayasa'nın 90. maddesinin son fıkrasını incele.
Milletlerarası antlaşma hükümlerinin esas alınacağı kuralına ulaşılır.
Anayasa, bu tür çatışmalar için 'üst norm' olarak özel bir çözüm kuralı getirmiştir.
3
Kuralı somut olaya uygula.
Milletlerarası antlaşma hükmü kanuna tercih edilerek uygulanır.
Hiyerarşik üstünlük ve anayasal öncelik gereği antlaşma metni temel alınmalıdır.

Anahtar Kavram

Normlar Hiyerarşisi ve Milletlerarası Antlaşmaların Hukuki Statüsü
Bu soruyu puanla