Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorTacir Sıfatının Kazanılması ve Kaybı

Bakanlar Kurulu kararıyla kamu yararına çalışan dernekler statüsünde kabul edilen (D) Eğitim ve Kültür Derneği, dernek tüzüğündeki burs faaliyetlerine gelir sağlamak amacıyla büyük bir matbaa kurmuş ve bu işletmeyi ticaret siciline tescil ettirerek faaliyete başlamıştır. Matbaanın piyasaya olan yüklü miktardaki kağıt tedarik borçlarını vadesinde ödeyememesi üzerine, alacaklı (S) Şirketi, (D) Derneği aleyhine doğrudan iflas yoluyla takip başlatmıştır.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK) hükümleri uyarınca, bu olaydaki (D) Derneği'nin hukuki statüsü ve icra takibi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    (D) Derneği, ticari işletmeyi kendi adına bizzat işlettiği için tacir sıfatını kazanmıştır; bu nedenle tacir olmanın bir sonucu olarak iflas yoluyla takibe tabidir.
  2. B
    (D) Derneği tacir sayılmasa bile, basımevi işletmesi dernekten bağımsız bir iktisadi işletme olarak ayrı bir tüzel kişiliğe ve tacir sıfatına sahip olduğu için takibin işletmeye yöneltilmesi gerekir.
  3. (D) Derneği, kamu yararına çalışan bir dernek olduğundan ticari işletme işletse dahi tacir sıfatını kazanamaz ve dernek aleyhine iflas yoluyla takip yapılamaz.Cevap
  4. D
    (D) Derneği, matbaa işletmesini ticaret siciline tescil ettirdiği andan itibaren iyiniyetli üçüncü kişilere karşı 'tacir gibi sorumlu' sayılır ve bu statü gereği iflas yoluyla takibe konu edilebilir.
  5. E
    (D) Derneği kamu yararına çalışsa da matbaanın ekonomik hacmi esnaf sınırlarını aştığı için dernek 'zımni tacir' sıfatını kazanır ve basiretli iş adamı gibi davranma yükümlülüğü çerçevesinde iflasa tabi olur.

Cevap

Kamu yararına çalışan dernekler, ticari işletme işletseler dahi tacir sayılmazlar ve iflasa tabi değildirler.
Türk Ticaret Kanunu'nun 16. maddesinin 2. fıkrasına göre; kamu yararına çalışan dernekler, bir ticari işletmeyi işletseler bile kendileri tacir sayılmazlar. Aynı Kanun'un 18. maddesinin 2. fıkrası ise bu kuralı tamamlayarak, tacir sayılmayan kamu yararına çalışan derneklerin iflasa da tabi olmadıklarını açıkça düzenlemiştir. Bu nedenle dernek aleyhine başlatılan iflas takibi hukuka aykırıdır; alacaklı ancak genel haciz yoluna başvurabilir.

Adım Adım Çözüm

1
Derneğin niteliğinin tespit edilmesi
Derneğin 'kamu yararına çalışan dernek' statüsünde olduğu belirlenir.
Bu statü, Türk Ticaret Kanunu'nda özel bir istisnaya tabi tutulmuştur.
2
TTK m. 16/2 hükmünün uygulanması
Dernek, bir ticari işletmeyi ister doğrudan doğruya ister tüzel kişiliği bulunan bir kuruluş aracılığıyla işletsin, tacir sayılmaz.
Kanun koyucu kamu yararına çalışan dernekleri, ticari faaliyetlerine rağmen tacir sıfatından muaf tutmuştur.
3
İflas sorumluluğunun TTK m. 18/2 uyarınca değerlendirilmesi
Kamu yararına çalışan dernekler, bir ticari işletme işletseler bile iflasa tabi değildirler.
İflas sorumluluğu kural olarak tacir olmaya bağlanmıştır; ancak kamu yararına çalışan dernekler bu kuralın açık bir istisnasıdır.
4
Takip yönteminin belirlenmesi
Alacaklı, derneğe karşı iflas yoluyla takip yapamaz; ancak genel haciz yoluyla takip başlatabilir.
İflasa tabi olmayan borçlulara karşı başvurulabilecek hukuki yol haciz yoludur.

Anahtar Kavram

Kamu Yararına Çalışan Derneklerin Tacir Sıfatı ve İflas Sorumluluğu İstisnası
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Tacir Sıfatının Kazanılması ve Kaybı

Bu konudan daha fazla soru