Soru

Zorluk: OrtaSiyasi Haklar: Türk Vatandaşlığı, Seçme ve Seçilme Hakları

1982 Anayasası'nın "Siyasi Haklar ve Ödevler" bölümünde düzenlenen Türk vatandaşlığı ile seçme ve seçilme haklarına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Türk devletine vatandaşlık bağı ile bağlı olan herkes Türktür; Türk babanın veya Türk ananın çocuğu Türktür.
  2. B
    Seçim kanunları, temsilde adalet ve yönetimde istikrar ilkelerini bağdaştıracak biçimde düzenlenir.
  3. C
    Seçim kanunlarında yapılan değişiklikler, yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde yapılacak seçimlerde uygulanmaz.
  4. Türk vatandaşlığı, anayasal sistematiğimizde bireyin devletten sosyal bir hizmet beklemesini ifade eden "pozitif statü hakları" (isteme hakları) arasında düzenlenmiştir.Cevap
  5. E
    Silah altında bulunan er ve erbaşlar ile askerî öğrenciler, 18 yaşını doldurmuş olsalar dahi seçimlerde oy kullanamazlar.

Cevap

Türk vatandaşlığı, anayasal sistematiğimizde bireyin devletten sosyal bir hizmet beklemesini ifade eden "pozitif statü hakları" (isteme hakları) arasında düzenlenmiştir.
Türk vatandaşlığı ve seçim hakları, 1982 Anayasası'nın dördüncü bölümünde 'Siyasi Haklar ve Ödevler' başlığı altında düzenlenmiştir. Bu haklar, bireyin devlet yönetimine aktif olarak katılmasını sağladığı için 'aktif statü hakları' veya 'katılma hakları' olarak adlandırılır. Pozitif statü hakları (isteme hakları) ise bireyin devletten sosyal veya ekonomik bir yardım/hizmet talep edebildiği sosyal ve ekonomik hakları kapsar.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasa'nın sistematiğini inceleyin.
Vatandaşlık ve seçim hakları dördüncü bölümde "Siyasi Haklar ve Ödevler" başlığı altında yer alır.
Hakların hangi grupta yer aldığı, devletle olan ilişkisinin niteliğini belirler.
2
Jellinek'in hak sınıflandırmasını (statü teorisi) uygulayın.
Siyasi haklar, bireyin devlet yönetimine ve siyasi hayata katılmasını sağlayan "Aktif Statü Hakları"dır.
Pozitif statü hakları devletten bir şey istenmesini (eğitim, sağlık vb.), aktif statü hakları ise yönetime katılmayı ifade eder.
3
Diğer seçeneklerdeki anayasal hükümleri (Madde 66-67) doğrulayın.
Temsilde adalet/yönetimde istikrar ilkesi, 1 yıl kuralı ve oy kullanamayacaklar listesinin doğruluğu teyit edilir.
Hatalı olan ifadenin tek başına tespit edilmesi için diğer verilerin anayasal metne uygunluğu kontrol edilmelidir.

Anahtar Kavram

Siyasi Hakların (Aktif Statü Hakları) Niteliği

Daha Fazla Pratik

Vatandaşlıktan çıkarma kararlarına karşı yargı yolu ve yetkili mahkeme konusunu tekrar edebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla