Soru

Zorluk: OrtaYerinden Yönetim İlkesi

1982 Anayasası'nın 123. maddesinde düzenlenen "idarenin kuruluşu ve görevleri, merkezden yönetim ve yerinden yönetim esaslarına dayanır" hükmü uyarınca; yerinden yönetim kuruluşlarının hukuki statüsü ve merkezi idare ile olan ilişkileri hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Yerinden yönetim kuruluşları, merkezi idareden ayrı bir kamu tüzel kişiliğine sahiptir ve merkezi idare tarafından hiyerarşi değil, idari vesayet denetimine tabi tutulurlar.Cevap
  2. B
    Yerinden yönetim kuruluşları, devlet tüzel kişiliği içerisinde yer aldıklarından merkezi idarenin hiyerarşik yapısına doğrudan bağlıdırlar.
  3. C
    Yerinden yönetim ilkesinin bir sonucu olarak, mahalli idarelerin yürüttüğü hizmetlerde karar alma yetkisi merkeze ait olan yetki genişliği esası uygulanır.
  4. D
    Hizmet yerinden yönetim kuruluşları, kamu kurumu niteliği taşımadıkları için özel hukuk hükümlerine tabi tüzel kişiler olarak kabul edilirler.
  5. E
    Yerinden yönetim kuruluşlarının ayrı bir mal varlığı ve bütçesi bulunmadığından, harcamaları merkezi idare bütçesinden doğrudan karşılanır.

Cevap

Yerinden yönetim kuruluşları, merkezi idareden ayrı bir kamu tüzel kişiliğine sahiptir ve merkezi idare tarafından hiyerarşi değil, idari vesayet denetimine tabi tutulurlar.
Yerinden yönetim (desantralizasyon) sisteminde kurumlar, merkezi idareden (devlet tüzel kişiliğinden) bağımsız bir kamu tüzel kişiliğine, bütçeye ve personele sahiptir. Bu tüzel kişilik farkı nedeniyle, merkezi idare bu kurumlar üzerinde sadece kanunla belirlenmiş sınırları olan 'idari vesayet' denetimini kullanabilir. Hiyerarşi ise sadece aynı tüzel kişilik içindeki (örneğin bakanlık içi) alt-üst ilişkisinde geçerlidir.

Adım Adım Çözüm

1
Yerinden yönetim ilkesinin tanımını analiz etme
Yerinden yönetim, kamu hizmetlerinin devlet tüzel kişiliği dışındaki kamu tüzel kişileri tarafından yürütülmesidir.
Anayasal ilkeyi anlamak için tüzel kişilik yapısını belirlemek gerekir.
2
Merkezi idare ile yerinden yönetim kuruluşları arasındaki denetim türünü belirleme
Tüzel kişilikleri farklı olan birimler arasındaki denetim 'idari vesayet'tir; hiyerarşi aynı tüzel kişilik içinde olur.
İdarenin bütünlüğünü sağlamak için farklı tüzel kişilikler arasındaki denetim mekanizmasını tespit etmek gerekir.
3
Hukuki statü unsurlarını doğrulama
Ayrı kamu tüzel kişiliği, ayrı bütçe, ayrı mal varlığı ve idari vesayet denetimi unsurları yerinden yönetim kuruluşları için zorunludur.
Seçeneklerdeki idari ve mali özerklik unsurlarını test etmek için bu bilgiler kullanılır.

Anahtar Kavram

Yerinden yönetim kuruluşlarının kamu tüzel kişiliği ve idari vesayet denetimi
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla